LIVE UPDATES
Ekonomi

Biznesi i “përkëdhelur” i koncesioneve

26 Shtator 2020, 11:41 Nga DOSJA
Biznesi i “përkëdhelur” i koncesioneve

Koncesionarët e vjetër e të rinj kanë raportuar një aktivitet të qëndrueshëm në vitin 2019, ndërsa disa prej tyre janë ndikuar këtë vit nga pandemia e COVID-19

“Tirana International Airport” (TIA), që menaxhon me koncesion Aeroportin e Rinasit, ka deklaruar të ardhura prej 7 miliardë lekësh, me zgjerim vjetor prej 8.5%, teksa fluksi i pasagjerëve që udhëtojnë nëpërmjet Rinasit arriti rekord në vitin 2019, në rreth 3.3 milionë pasagjerë. Por, koncesionari, që prej shumë vitesh ka rezultuar me norma të larta fitimi, mbi 40%, është një ndër më të goditurit nga pandemia, për shkak të efekteve që ka dhënë COVID-19 në tregun e fluturimeve.

Dr. Constantin von Alvensleben, Drejtor i Përgjithshëm Ekzekutiv pohon se humbjet janë drastike. “Aeroporti i Tiranës përpunonte deri në 64 fluturime në ditë, por duke filluar nga data 12 mars, ramë në 1 ose 2.

Kur ke rreth 2% të trafikut të mëparshëm, besoj se mund ta quash humbje. Thuajse nuk ka të ardhura nga aktiviteti, ndërsa kostot janë kryesisht të pandryshueshme”. Nga 15 qershori, fluturimet rifilluan, por ato mbeten në gjysmën e niveleve të parakrizës. TIA pret që numri i pasagjerëve të shënojë më shumë sesa përgjysmim në vitin 2020.

“ALEAT”, që ka me koncesion prodhimin e dokumenteve të shqiptarëve, ka deklaruar rritje të ndjeshme të të ardhurave në vitin 2019, në pothuajse dyfishim, gati 6 miliardë lekë. Mbarimi i afatit 10-vjeçar të kartave dhe pasaportave të pjesës më të madhe të popullsisë, ka ndikuar në këtë performancë. Edhe fitimet u katërfishuan, në 2.2 miliardë lekë.

“S2 Albania”, e cila zbaton marrëveshjen e koncesionit të skanimit, që u kundërshtua nga bizneset, ka raportuar të ardhura prej 1.5 miliardë lekësh, pothuajse në të njëjtin nivel me vitin e mëparshëm, por duke dalë nga lista e më të mëdhenjve, për shkak të rritjes së kufirit të qarkullimit vjetor të 200 më të mëdhenjve.

“SGS Albania”, që ka me koncesion kolaudimin e automjeteve, nuk hyn në renditjen e më të mëdhenjve, pasi të ardhurat ishin 970 milionë lekë, me një rritje të lehtë me bazë vjetore. Kontrata përfundon më 31 dhjetor 2020.

Koncesionet e reja

Tri shoqëri të reja koncesionare hynë në listën e më të mëdhenjve që në vitin 2018, duke reflektuar valën e re të projekteve të Partneritetit Publik-Privat, ku po angazhohet qeveria shqiptare, ndërsa të tjerë vijojnë të ngjiten te më të mëdhenjtë.

“GJOKA 87”, e krijuar në prill 2018, në pronësi të “Gjoka Konstruksion”, që po ndërton me koncesion Rrugën e Arbrit, ka raportuar 5.6 miliardë lekë të ardhura, me rënie rreth 3% me bazë vjetore, duke u renditur në vend të 45 ndër 200 më të mëdhenjtë. Kompania po zbaton kontratën koncesionare/PPP “Përmirësimi, ndërtimi, operimi dhe mirëmbajtja e Rrugës së Arbrit”. Rruga e Arbrit ka nisur punimet në qershor të vitit 2018, pasi fitoi garën me një vlerë 33.6 miliardë lekë (pas bonusit me ofertën e pakërkuar), shumë që pritet ta marrë gradualisht deri në vitin 2030.

Sipas raportit të aktivitetit, periudha e parashikuar për ndërtimin e Rrugës së Arbrit do të jetë 44 muaj. Operimi i tunelit dhe mirëmbajtja e rrugës do të fillojnë nga fundi i vitit të katërt dhe do të zgjasin për dhjetë vjet deri në fund të periudhës 13-vjeçare. Në total janë realizuar 47.4% e punimeve të parashikuara për ndërtimin e kësaj rruge, sipas raportit të veprimtarisë.

Për vitin 2020, Ministria e Financave, në kuadër të rishikimit të buxhetit pas pandemisë, ka ulur pagesën për koncesionin e Rrugës së Arbrit, në 1.7 miliardë lekë, nga rreth 4 miliardë lekë që ishte fondi në 2019-n.

“Albanian Highway Concession” ka fituar koncesionin për ndërtimin, operimin dhe mirëmbajtjen e Rrugës Milot – Morinë, me afat 30 vjet, e miratuar në vitin 2016, por zbatimi i saj filloi vetëm në shtator të vitit 2018. Ajo është një konsorcium mes dy sipërmarrjeve të mëdha, “Kastrati” dhe “Salillari” (me nga 50% secila).

Kompania raportoi të ardhura 2.6 miliardë lekë në vitin e parë të plotë të aktivitetit, me rritje prej 27% në raport me 2018-n. Të ardhurat nga aktiviteti i shfrytëzimit ishin 1 miliard lekë, ndërsa 1.2 miliardë lekë ishin nga investimet (fondet që merr nga buxheti i shtetit për kompensimin e trafikut të munguar). Fitimi i kompanisë ra ndjeshëm, në 13.8 milionë lekë, nga 189 milionë lekë në vitin 2018, pasi kompania ka hyrë në fazën e investimeve.

Sipas raportit vjetor, “Mbështetur në modelin e biznesit të miratuar, kompania për realizimin e investimeve të saj, sipas kontratës, ka marrë kredi bankare në bankë për financimin e investimeve të realizuara në vitet e para, për arsye se vlera e investimit, edhe në parashikimet e plan-biznesit nuk e mbulohet nga pagesa e tarifave të paguara nga përdoruesit e rrugës”. Huaja sipas bilancit është rreth 10.5 milionë euro. Kompania thotë në raport se ka kryer disa punime si masat për urat, punimet ndriçuese, rrethimet, infrastruktura për ujërat e bardha etj.

Për vitin 2020, duke marrë në konsideratë pandeminë “COVID-19, kompania koncesionare parashikon të ketë tregues të ndryshëm nga modeli financiar. Treguesit e të ardhurave të realizuar do të jenë më të ulët në krahasim me parashikimet në kontratë.

Gjithsesi, koncesionari është i mbrojtur nga trafiku i munguar, pasi ai kompensohet nga buxheti. Sipas të dhënave të tjera të Ministrisë së Financave, pagesat për ndërtimin, operimin dhe mirëmbajtjen e rrugës Milot-Morinë, për vitin 2020 është 810 milionë lekë, ose 42% më e lartë se fakti 2019. Vetëm 70 milionë lekë do të jenë supervizion, ndërsa pjesa më e madhe e kësaj pagese do të shkojë për subvencion, si rrjedhojë e kompensimit të trafikut të munguar nga pasojat e COVID-19.

“Sani Service” fitoi në vitin 2015, koncesionin për “Ofrimin e shërbimeve të integruara për setin e personalizuar të instrumenteve kirurgjikale, furnizimin me material mjekësor steril njëpërdorimësh në sallat kirurgjikale, si dhe trajtimin e mbetjeve biologjike dhe dezinfektimin e sallave kirurgjikale”, për një afat 10-vjeçar.

Kompania deklaroi në bilanc të ardhura prej 1.43 miliardë lekësh, me një rënie prej 17% me bazë vjetore. Sipas raportit të veprimtarisë, gjatë vitit 2019, numri total i ndërhyrjeve të kryera në përputhje me kushtet kontraktuale ishte 63,585 në krahasim me një total prej 90,075 ndërhyrjesh të kryera në vitin 2018. Gjithashtu faturimi total gjatë vitit 2018 ishte 1.92 miliardë lekë, në krahasim me 1.69 miliardë lekë në vitin 2019.

Në vitin 2019, nga buxheti janë paguar për koncesionin e sterilizimit 2.1 miliardë lekë, përfshi dhe pagesat e prapambetura, sipas të dhënave zyrtare nga Ministria e Financave. Kostot për këtë koncesion janë rritur vazhdimisht, pasi pagesat për këtë kontratë realizohen sipas skemës (pay x use), prandaj tejkalimi në nivel vjetor i numrit të ndërhyrjeve të planifikuara sjell kosto shtesë për buxhetin e shtetit.

Të dhënat e paraqitura nga Ministria e Financave, në një raport monitorimi për koncesionet, tregojnë se planifikimi ka qenë shumë i gabuar dhe situata ka dalë nga kontrolli në vitin 2018. “Niveli i ndërhyrjeve, i parashikuar në kontratë, është 62.957 ndërhyrje, ndërkohë që vetëm për vitin 2018 janë realizuar 117.000 ndërhyrje”, thuhet në raport.

Si rrjedhojë, pagesat e detyrimeve për tejkalimin e numrit të ndërhyrjeve gjatë vitit 2018 ishin 610 milionë lekë, ose rreth 5 milionë euro më shumë, të cilat u paguan dhe në vitin 2019.

Kjo e detyroi Ministrinë e Shëndetësisë që të urdhërojë kufizimin e operacioneve, që e dha efektin në vitin 2019-n. Gjithsesi, edhe për vitin 2019, faturimi i koncesionarit për buxhetin ishte 32% më pak se parashikimi fillestar i buxhetit prej 1.28 miliardë lekësh.

Nga krahasimi i projektbuxhetit 2018 dhe 2020, rezulton se vlera totale e kontratës për koncesionin e sterilizimit të mjeteve kirurgjikale në salla do të arrijë në 16.5 miliardë lekë, nga 10 miliardë lekë që ishte raportuar në buxhetin e vitit 2018 për gjithë periudhën 10-vjeçare kur parashikohet koncesioni. Si rrjedhojë, nga llogaritjet e gabuara të bëra nga ana e hartuesve të saj, vlera e financimit për koncesionin e sterilizimit është rritur me 65% në harkun e dy viteve.

Për vitin 2020, buxheti parashikon uljen me 40% të pagesave për koncesionin e sterilizimit, duke e reduktuar pagesën në 1.3 miliardë lekë.

Pas fitimeve të larta në 2018-n (265 milionë lekë, Sani Service deklaroi humbje në vitin 2019 për shkak të rritjes së shpenzimeve të amortizimit dhe të shpenzimeve të tjera të veprimtarisë.

Koncesionari tjetër në shëndetësi, “3P Life Logistic”, merr rreth 876 milionë lekë pagesa.

Marrë nga: Monitor

(A.k.dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

ekonomi ekonomi tia tia

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet