LIVE UPDATES
Art&Argëtim

Kafkë 300.000 vjeçare e gjetur në Kinë, ndryshe nga çdo njeri i hershëm i parë më parë

Një kafkë e lashtë që daton 300.000 vjet më parë, është ndryshe nga çdo fosil tjetër njerëzor paramodern i gjetur ndonjëherë, duke treguar potencialisht një degë të re në pemën familjare njerëzore, sipas një studimi të ri.

10 Gusht 2023, 17:51 Nga m.s
Kafkë 300.000 vjeçare e gjetur në Kinë, ndryshe nga
foto ilustruese

Një kafkë e lashtë që daton 300.000 vjet më parë, është ndryshe nga çdo fosil tjetër njerëzor paramodern i gjetur ndonjëherë, duke treguar potencialisht një degë të re në pemën familjare njerëzore, sipas një studimi të ri.

Një ekip ndërkombëtar studiuesish nga Kina, Spanja dhe Mbretëria e Bashkuar zbuluan kafkën, veçanërisht nofullën e poshtme në rajonin Hualongdong të Kinës lindore në vitin 2015, së bashku me 15 ekzemplarë të tjerë, që të gjithë mendohet se kanë origjinën nga Pleistoceni i mesëm i vonë.

Shkencëtarët besojnë se fundi i Pleistocenit të Mesëm, i cili filloi rreth 300.000 vjet më parë, ishte një periudhë kyçe për evolucionin e homininëve, specie që konsiderohen si njerëzore ose të lidhura ngushtë, duke përfshirë njerëzit modernë.

Botuar në Journal of Human Evolution më 31 korrik, një studim nga ekipi hulumtues zbuloi se mandibula, e njohur si HLD 6, është "e papritur" dhe nuk përshtatet në asnjë grup ekzistues taksonomik.

Sipas studimit, shumë fosile hominin të Pleistocenit të zbuluara në Kinë kanë qenë po aq të vështira për t'u klasifikuar dhe më parë janë perceptuar si anomali. 

Megjithatë, ky zbulim, së bashku me kërkime të tjera të kohëve të fundit, po ndryshon ngadalë atë që njerëzit dinë për modelin evolucionar në Pleistocenin e Mesëm të vonë.

HLD 6 dhe një mozaik karakteristikash

Duke krahasuar mandibulën HLD 6 me ato të homininëve të Pleistocenit dhe njerëzve modernë, studiuesit zbuluan se ajo ka veçori të të dyjave, raportojnë mediat e huaja. 

Ajo ka një formë të ngjashme me mandibulën e Homo Sapiens, specieve tona moderne njerëzore që evoluan nga Homo erectus. Por ajo gjithashtu ndan një karakteristikë të një dege të ndryshme që evoluoi nga Homo Erectus, Denisovans. Ashtu si Denisovanët, HLD 6 nuk duket të ketë mjekër.

"HLD6 nuk paraqet një mjekër të vërtetë, por ka disa tipare të shprehura dobët që duket se parashikojnë këtë tipar tipik të H. Sapiens", tha autorja e studimit María Martinón-Torres, drejtore e Qendrës Kombëtare të Kërkimit mbi Evolucionin Njerëzor (CENIEH) në Spanjë.

"Hualongdong janë kështu popullsia më e hershme fosile e njohur në Azi për të paraqitur këtë mozaik të tipareve primitive dhe të ngjashme me H. Sapiens", shtoi ajo.

Studiuesit teorizojnë se HLD 6 duhet t'i përkasë një klasifikimi që ende nuk i është dhënë një emër, dhe se karakteristikat moderne të njeriut mund të kenë qenë të pranishme qysh 300.000 vjet më parë, përpara shfaqjes së njerëzve modernë në Azinë Lindore.

Studiuesit gjithashtu morën parasysh moshën e individit të cilit i përkiste kocka e nofullës, pasi format e kafkës mund të ndryshojnë midis fëmijëve dhe të rriturve.

HLD 6 mendohet se i përkiste një njeriu 12 deri në 13-vjeç. Ndërsa studiuesit nuk kishin një kafkë të rritur të së njëjtës specie për t'u krahasuar me të, ata panë kafkat hominin të Pleistocenit të Mesëm dhe të Vonë të moshës së ngjashme dhe të rritur dhe zbuluan se modelet e tyre të formës mbetën të qëndrueshme pavarësisht nga mosha, duke mbështetur më tej teorinë e shkencëtarëve.

Sipas Martinón-Torres, nevojitet më shumë punë për të vendosur siç duhet HLD 6. "Më shumë fosile dhe studime janë të nevojshme për të kuptuar pozicionin e tyre të saktë në pemën familjare njerëzore", tha ajo.

kafke kine

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje