LIVE UPDATES
Aktualitet

Popullsia, jo vetëm si statistikë

Raporti i UNFPA-së, rritja e popullsisë me 8 miliardë banorë dhe nevoja e një rishikimi radikal se si vendet t’i përgjigjen ndryshimeve demografike.

19 Prill 2023, 13:31 Nga DOSJA

Popullsia, jo vetëm si statistikë

Rritja e popullsisë me 8 miliardë njerëz në të gjithë botën, i parashtron sot ekspertëve të shëndetit, shoqërisë dhe medias një qasje tjetër; Jo atë të numërimit të popullsisë në raport me shifrat, por se sa të lira janë gratë në zgjedhjet e tyre riprodhuese. Raporti vjetor i UNFPA-së tregoi rritjen me 8 miliardë persona në të gjithë botën por më shumë se sa një analizë për rritjen apo reduktimin e lindshmërisë, synon të nxisë një rishikim radikal se si vendet do t’i përgjigjen ndryshimeve demografike dhe mbi të gjitha se sa të lira janë gratë të bëjnë zgjedhjen e tyre riprodhuese.

"Trupat e grave nuk duhet të mbahen rob të objektivave të popullsisë,"-thotë Drejtoresha Ekzekutive e UNFPA, Dr. Natalia Kanem.

“Për të ndërtuar shoqëri të lulëzuara dhe gjithëpërfshirëse, pavarësisht nga numri i popullsisë, ne duhet të rimendojmë rrënjësisht se si flasim dhe planifikojmë ndryshimin e popullsisë.”

Gjetjet e fundit të raportit vjetor të UNFPA tregojnë se 44 % e grave dhe vajzave me partnerë në 68 vende raportuese, nuk e kanë të mundur të marrin vendime të informuara për trupin e tyre, kur bëhet fjalë për seksin, përdorimin e kontracepsionit dhe kërkimin e kujdesit shëndetësor. Rreth 257 milionë gra në mbarë botën kanë një nevojë të paplotësuar për kontracepsion të sigurt dhe të besueshëm.

Në vendet të cilat ndeshet një situatë ku lindshmëria ka rënë dukshëm, UNFPA iu rekomandoi vendeve respektive më shumë politika inkurajuese dhe stimuj financiar për nënat e reja.

Gjithësesi, nëse analizojmë statistikat evidentojmë se normat e lindjeve mbeten të ulëta; nën dy fëmijë për grua. Gjithashtu, në raportet e saj UNFPA nuk dakordëson asnjë përpjekje për të ngadalësuar rritjen e popullsisë përmes sterilizimit të detyruar dhe kontracepsionit shtrëngues që kanë shkelur rëndë të drejtat e njeriut.

Politikat sociale, nismat e ndryshme qeveritare dhe ato jo qeveritare mbështesin planifikimin familjar, por në anën tjetër nuk duhet të përdoren si mjete për arritjen e objektivave të fertilitetit. Më së shumti planifikimi familjar është parë si një mundësi për fuqizimin e individëve dhe në këtë rast të grave, se kur është momenti që ato të bëjnë zgjedhjen e tyre për sa i takon krijimit të familjes dhe lindshmërisë.

“Alarmi që dominon diskutimet publike mbi normat e lindshmërisë paraqet rreziqe reale, kërcënon të na shpërqendrojë nga gjetja e zgjidhjeve konstruktive për problemet serioze, por të zgjidhshme. Dhe rrezikon të bëhet një arsyetim për mohimin e të drejtave dhe autonomisë së trupit të grave dhe vajzave”, tha Florence Bauer, Drejtore e Zyrës Rajonale të UNFPA-së për Evropën Lindore dhe Azinë Qendrore.

Të gjitha pikëpyetjet që ngrihen në raport me rritjen e popullsisë nuk i referohen më shifrave dhe parashikimit në raport me të ardhmen, por “ankthi” i ekspertëve përjetohet në faktin e lirisë fizike dhe lirisë për të zgjedhur. Edhe në rastin e Shqipërisë, UNFPA Albania rekomandon qeverinë të krijojë sa më shumë politika duke pasur parasysh barazinë dhe të drejtat gjinore. Hapa të tillë në këtë drejtim nga shteti shqiptar janë marrë duke mbështetur financiarisht nënat kryefamiljare dhe nënat me shumë fëmijë. Po ashtu edhe duke fuqizuar ligjet për të rritur dënimin ndaj fajtorëve dhunues të grave. Po në këtë qasje ka dhe programe të ndryshme si lejet prindërore kur përveç nënës e përfiton edhe babai.

Panorama e të drejtave të grave, riprodhimit e fertilitetit gjendet në faktet dhe shifrat në raportin “Gjendja e popullsisë së botës 2023”.

24% e grave dha vajzave ende nuk janë në gjendje ti thonë jo seksit dhe 11 % e tyre nuk janë në gjendje të marrin vendime në mënyrë specifike për kontracepsionin, sipas të dhënave nga 68 vende raportuese. Fakt është se demografia globale po ndryshon me shpejtësi, 2/3 e njerëzve jetojnë në vendet ku ka fertilitet të ulët, ndërsa 8 vende do të përbëjnë gjysmën e rritjes së parashikuar të popullsisë globale deri në vitin 2050 siç janë Republika Demokratike e Kongos, Egjipti, Etiopia, India, Nigeria, Pakistani, Filipinet dhe Republika e Bashkuar e Tanzanisë, duke riorganizuar në mënyrë dramatike renditjen botërore të vendeve më të populluara.

popullsia

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet