LIVE UPDATES
Aktualitet

BIRN: Transformimi i portit të Durrësit kërcënon me zhdukje historinë e tij

Aktivistë të trashëgimisë kulturore dhe marinarë përpiqen të mbajnë gjallë historinë e portit të Durrësit, ndërsa hapësirat e tij pritet të shndërrohen në një kompleks masiv pallatesh luksoze.

23 Shkurt 2024, 13:33 Nga I.A
BIRN: Transformimi i portit të Durrësit kërcënon me zhdukje
Porti i Durresit

DURRËS- Në kangjellat e portit të Durrësit prej muajsh është instaluar një ekspozitë me foto përmes së cilës dokumentohen etapat e ndryshme të zhvillimit të portit, nga viti 1928 e deri më sot. Kalimtarët e moshave të ndryshme shpeshherë ndalin hapin për t'u njohur me historinë e tij.

“Është një lloj muzeu i hapur me foto, që ka vlerë për qytetarët vendas dhe vizitorët e huaj,” thotë Dorina Xheraj Subashi, aktiviste e trashëgimisë kulturore në qytet.

Fotot e së shkuarës marrin një vlerë të veçantë në kohën kur pamja e portit të Durrësit pritet të ndryshojë përgjithmonë pas projektit të miratuar nga qeveria shqiptare për ndërtimin e një kompleksi pallatesh dhe një marine turistike në territorin e portit aktual.

Projekti Durrës Yacht & Marina ka marrë përmes statusit të investitorit strategjik sipërfaqen prej rreth 80 hektarësh të portit të Durrësit, ndërsa shteti shqiptar është bashkë-aksioner në këtë projekt të kontestuar.

Por Xheraj Subashi është e shqetësuar se ky transformim po kërcënon me zhdukje historinë e largët dhe të afërt të portit të Durrësit.

“Unë besoj se ndërmarrje si Flota tregtare apo Kantieri detar do harrohen krejtësisht, sapo të fillojnë punimet për ndërtimin e apartamenteve,” tha ajo. “Bashkia dhe institucionet e trashëgimisë kulturore nuk kanë asnjë plan për bashkëjetesën e qytetit aktual me lagjen e re që do të ndërtohet,” shtoi ajo.

Aktivistët e trashëgimisë kulturore nuk janë të vetmit që shqetësohen për zhdukjen e një pjesë të historisë së qytetit.

Galip Dedej punoi për 52 vjet me radhë, fillimisht në kantier dhe më pas si marinar i flotës detare të Durrësit.  Atij do t'i pëlqente që për të ruajtur memorien kolektive të qindra banorëve të Durrësit, rrugët e lagjes luksoze që pritet të ndërtohet të merrnin emrat e ndërmarrjeve të portit.

“Më pëlqente të shkoja në punë me biçikletë me babain, Besimin,” kujton Galipi për fillimet e punës së tij në vitin 1954. “E di që gjithçka do të ndryshojë, por të paktën të sjellim nipat e mbesat….,” shtoi ai.

Edhe Dashamir Janina, themelues i shoqatës “Adrijon”, është i mendimit që integrimi i monumenteve historike të portit brenda projektit Durrës Yacht & Marina do të ruante një pjesë të trashëgimisë. Vetë Janina përpiqet prej 23 vitesh për krijimin e një muzeu të detarisë në Durrës.

“Ende pa e ditur se cila do të ishte e ardhmja e portit, ne kemi propozuar që pavijonet e muzeut të vendosen në ish-klubin e portit “Mujo Ulqinaku,” tha Janina.

Të tjerë banorë të Durrësit e lidhin historinë e portit me eksodin masiv të marsit të vitit 1991, ku mijëra qytetarë u nisën me anije drejt Italisë. Sefer Aga është njëri prej tyre. Ai kujton se sa është prekur kur në fotot e një ekspozite për eksodin e marsit 1991 ka gjetur edhe veten, duke u ngjitur mbi litarët e njërës prej anijeve që u nis drejt brigjeve përballë.

“Më vonë mësuam se nga porti i Durrësit drejt Brindisit vetëm në javën e parë të marsit u nisën 26 mjete lundruese të tonazheve të ndryshme me afro 25 mijë shqiptarë gjithsej,” thotë Aga, tashmë në pension.

“Durrësi duhet ta ketë një monument kushtuar eksodit, jo vetëm atij në mars 1991, por edhe atyre shqiptarëve që hynë në ambasadat e huaja në korrikun e vitit 1990, dhe më pas në gusht 1991,” shtoi ai.

Për fat të keq, Durrësi ka një traditë të keqe me ruajtjen e trashëgimisë kulturore dhe historike, që sipas Dorina Xheraj Subashit, do të ndikojë edhe për portin e Durrësit.

“Porti modern filloi të ndërtohet gati 100 vjet përpara,” thotë ajo ndërsa shton se “të rinjtë e sotëm do ta harrojnë plotësisht historinë e tij”.

Marrë nga Reporter.al

porti i durresit

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet