LIVE UPDATES
Bota

The Guardian: A po e bën më vdekjeprurëse koronavirusin ajri i ndotur? 

21 Maj 2020, 17:27 Nga DOSJA
The Guardian: A po e bën më vdekjeprurëse koronavirusin ajri i

BOTË- Pacientët e infektuar me Covid-19 kanë dy herë më shumë të ngjarë të kenë pasur sëmundje para-ekzistuese të frymëmarrjes dhe tre herë më shumë mundësi të kenë pasur probleme kardiovaskulare. Dhe studimet e cilësisë së ajrit kanë treguar që ndotja e ajrit dëmton zemrën dhe mushkër

Pra, a është ajri i ndotur, i cili tashmë vret të paktën 7 milion njerëz në vit, duke e bërë më vdekjeprurse pandeminë e koronavirusit?

“Ne nuk kemi prova që lidhen drejtpërdrejt me vdekshmërinë, por ne e dimë se nëse jetoni në ambjente ku ajri është i ndotur keni më shumë mundësi për t’u prekur më rëndë nga virusi,” tha Dr. María Neira, drejtorsha e shëndetit publik në Organizatën Botërore të Shëndetit.

Ndotja gjithashtu dobëson mushkëritë, duke e bërë potencialisht më të lehtë kapjen e virusit. Gjithashtu grimcat e ndotjes mund të ndihmojnë bartjen e virusit në distanca më të largëta. Këto gjetje fillestare shkaktojnë shqetësim dhe mund të luajnë një rol vendimtar për të na ndihmuar që të luftojmë përhapjen e pandemisë.

Një studim amerikan, në Universitetin Harvard, zbuloi se ndotja e ajrit është e lidhur me nivelet më të larta të vdekjeve nga Covid-19 në të gjithë vendin.  Në Itali, u zbulua koronavirus në mostrat e ajrit të ndotur dhe është duke u hetuar nëse kjo mund të bënte që virusi të udhëtonte në distanca më të gjata.

Një tjetër analizë e 120 qyteteve kineze e botuar në një revistë gjithashtu gjeti një lidhje të rëndësishme, midis ndotjes së ajrit me rastet e Covid-19, shkallën e vdekjeve dhe përhapjen e sëmundjes. Në Londër, studiuesit identifikuan një korrelacion midis nivelit të vdekjeve dhe ndotjes së ajrit në qarqe të ndryshme të qytetit.

Sidoqoftë, jo të gjithë shkencëtarët e ndotjes së ajrit pajtohen që kërkimi duhet të ndiqet me shpejtësi, teksa pandemia ende është duke u zhvilluar, por përkundrazi duhet të presim, qoftë me muaj apo vite, për të qenë të sigurt në rezultatet.

Prof Mark Goldberg, në Universitetin McGill në Kanada, i cili ka kritikuar studimin e Harvardit, tha:

Unë nuk kam asgjë kundër hipotezës që lidh ndotjen e ajrit dhe Covid-19, është shumë e besueshme. Por nëse bëni një studim të mbushur me paragjykime të mundshme, nuk po i bëni mirë publikut duke e botuar. Lobistët e karburanteve thjesht do të thonë: “Epo, pse duhet të besojmë atë që bëni ju?”

Prof Francesca Dominici, e cila drejtoi studimin në Harvard, nuk ra dakort: Unë mendoj se reagimi i përgjegjshëm nga një shkencëtar është t’i përgjigjet një pandemie duke bërë më të mirën që mundeni me të dhënat që kemi. Kritikat janë të gjitha absolutisht të vlefshme por janë shumë zhgënjyese sepse askush nga ne nuk po përpiqet të anashkalojë sistemin e rishikimit të kolegëve. Pasi të gjitha punimet tona do të rishikohen dhe, natyrisht, për të bërë legjislacionin e ri, puna duhet të jetë më e mirë. Ne e dimë këtë.  

Marrë nga: The Guardian

Përshtati në shqip: A.K.dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

bota bota koronavirusi ne bote mark goldberg koronavirusi ne bote mark goldberg

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë