LIVE UPDATES
Bota

“Urbi et orbi”/ Spikeres i iku zëri nga fjalët e Atit të Shenjtë, bekimi i veçantë i Papës nuk jepej prej brezash, th

28 Mars 2020, 08:01 Nga DOSJA
“Urbi et orbi”/ Spikeres i iku zëri nga fjalët e Atit

Spikeres gati sa s‘i i iku fare zëri. Në fakt është një punë rutinë, që punonjësit e “Radio Vatikanit në gjuhën gjermane” të përkthejnë në gjermanisht fjalët e Papa Françeskut në lutjen “Angelus” të dielave. Disa fjali të devotshme, disa përshëndetje dhe dëshirën e Papës në fund, „Mos harroni të luteni për mua!”

Por të dielën e kaluar kreu i kishës bëri dy njoftime në lidhje me luftën dramatike që po zhvillohet kundër pandemisë së koronavirusit në Itali. Nga njëra anë thirrja për të thënë së bashku në mbarë botën lutjen „Ati Ynë” të mërkurën e kësaj jave. Dhe pastaj – aty përkthyeses iu drodh zëri – njoftimi për një ceremoni me një bekim solemn “Urbi et orbi” të premten e kësaj jave. Në një litani, siç thotë vetë ai.

Bekimi funksionon në televizion

Në mbarë botën edhe njerëzit, që nuk kanë aspak të bëjnë me kishën, e njohin bekimin “Urbi et Orbi”, sepse është pjesë e programit fiks të Papës për Krishtlindje dhe Pashkë, që mbulohet nga mediat ndërkombëtare. Fjalët latine kanë kuptimin “qyteti dhe toka”. Ato e bëjnë të qartë, se që prej shekullit të 13-të kisha e kupton si global këtë bekim të njohur. Kush e përjeton atë me besim, kisha u premton heqjen e mëkateve, që kanë.

Në kohët moderne ai është bërë më relevant. Sepse zyrtarisht marrja e bekimit, që Papa e jep nga ballkoni qendror i bazilikës së Shën Pjetrit, është i mundur edhe në mënyrë elektronike. Që prej vitit 1967 përmes radios, nga viti 1985 përmes televizionit, nga viti 1995 edhe në internet. Gjithmonë në festat e larta fetare dhe pas zgjedhjes së një pape të ri.

Për herë të parë prej disa brezash

Por edhe në mënyrë të posaçme, jashtë datave të zakonshme? Duke hulumtuar e pyetur teologë të ndryshëm, se kur ka ndodhur kjo për herë të fundit, arrijmë te viti 1950. Para 70 vjetësh Papa Piu XII. e bashkoi shpalljen e dogmës së ngjitjes së Marisë në qiell me një bekim solemn “Urbi et orbi”. Kjo ka ndodhur disa breza më parë.

Dhe tani Françesku të premten drejton një lutje në sheshin bosh para bazilikës së Shën Pjetrit, duke thënë litani dhe pastaj në mënyrë më solemne dhe festive se zakonisht jep bekimin. Në orarin e zgjedhur nga Papa për ceremoninë (18 Uhr CET), atë mundën ta ndjekin edhe njerëzit në Amerikë nga veriu në jug, në kohë normale të ditës.

Situata është serioze

Me këtë celebrim, i thotë teologu katolik Ulrich L. Lehner Deutsche Welles, Françesku tregon, “sa serioze është gjendja në Itali”.

Deri tani në Itali ka pasur më shumë se 7500 raste vdekjesh, ndër to së paku 60 priftërinj katolikë. Të mërkurën vdiq në Breshia për herë të parë një peshkop nga koronavirusi. Lehner pohon se “në një kohë, kur kishat kanë heshtur, sepse nuk ka më mesha në publik, kisha flet me këtë gjest që u drejtohet të gjithëve: Zoti është këtu! Ai qëndron pranë nesh, edhe në këto orë të vështira.” Mesazhi ka për qëllim t‘u tregojë të gjithë ndihmëseve dhe ndihmësve, qoftë në shërbimin shëndetësor, në arkat e supermarketeve, apo në logjistikë, se Papa dhe të gjithë katoliket dhe katolikët u lutën për ta. Një lutje e tillë, thotë Lehner, “nuk është kurrë pa vlerë”.

Në mënyrë të ngjashme shprehet edhe teologu Thomas Schüller në bisedë me Deutsche Wellen. “Fakti që Papa Françesku i drejtohet kësaj forme të bekimit, tregon se sa serioze e sheh ai gjendjen. Ai e shtrin vështrimin në komunitetin botëror, i cili vuan bashkarisht”, thotë juristi kishtar nga qyteti gjerman i Münster-it. Me këtë bekim Papa e vendos botën “si një tërësi ekumenike-fetare nën mbrojtjen e Zotit”.

43 vjeçari Lehner, një bavarez, jep teologji në Universitetin Notre Dame në shtetin amerikan të Indianës, një nga universitetet më të respektuara katolike në botë. Fokusi i tij është historia e kishës dhe e teologjisë. Ndoshta edhe për këtë arsye ai thotë se gjesti i Papës i kujton atij përshkrimet nga Lufta e Dytë Botërore në Romë. Atëherë Papa Piu XII. kishte shkuar me automobil në pjesët e bombarduara të qytetit, duke u lutur me njerëzit në nevojë dhe duke u dhënë para si ndihmë. “Pjetri është aty. Ai është i vjetër, i sëmurë, por Pjetri është aty. Ai nuk largohet”, thotë Lehner.

Burri i moshuar dhe vuajtja

Pasardhësi aktual i Pjetrit është 83 vjeç. Edhe pse ai nuk është i dobët, në kohët e coronës ai konsiderohet dyfish i rrezikuar. Për shkak të një sëmundjeje, në rininë e tij mjekët është dashur t‘i heqin pjesë të mushkërisë së djathtë. Nga shtëpia ku banon Papa e ku banojnë vetëm pak punonjës të tij, një monsinjor italian u dërgua këtë javë në një spital të qytetit. Ai është i sëmurë me koronavirus.

Kushdo që ndjek këtë javë meshën e mëngjesit të Papës nga kapela e shtëpisë ku ai banon, përjeton një klerik të zhytur në mendime, gati të tronditur, për të cilin është e huaj çdo sjellje papnore-pompoze. Ai flet ngadalë, kur shprehet për fatin e atyre që vuajnë nga virusi i koronës. Duket gati sikur ai përgjërohet, sikur i përbetohet Zotit. Prej disa ditësh edhe televizioni italian RAI transmeton meshën e Papës. Numri i shikuesve rritet nga dita në ditë.

Për celebrimin e litanisë dhe të bekimit “Urbi et Orbi” për botën këtë të premte, sipas mediave italiane, punonjësit e Vatikanit sollën një kryq të vjetër prej druri në Sheshin e Shën Pjetrit. Françesku e vizitoi atë në një kishë, ku kishte shkuar të dielën e kaluar pa u lajmëruar si pelegrin, duke ecur përmes qendrës pa njerëz të qytetit të Romës. Kur murtaja pati goditur qytetin e Romës në vitin 1522 dhe shumë njerëz patën vdekur, besimtarët e patën sjellë në Sheshin e Shën Pjetrit kryqin, nga kisha ku ai adhurohej, në një procesion që pati zgjatur ditë. Atëherë, sipas dokumenteve historike, pas celebrimit në Sheshin e Shën Pjetrit murtaja kishte ndalur.

Marrë nga DW

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

rajoni rajoni mesha e papa françeskut vatikan mesha e papa françeskut vatikan

Sondazh

Poll

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës