GREQI-Konflikti mes Greqisë dhe Turqisë duket shumë i ashpër, pasi Ankaraja ka nxjerrë 17 anije ushtarake për lundrim drejt zonës detare në jug të ishullit grek të Kastelorizos.
Për këtë shkak Athina i është përgjigjur Turqisë duke nxjerrë në Egje 85% të flotës së saj luftarake dhe duke ndjekur me kujdes lëvizjet e ushtrisë turke.
Megjithatë mësohet se kancelarja gjermane Angela Merkel, ka ndihmuar në qetësimin e konfliktit por cilat janë të dhënat e të gjithë kësaj situate të vështirë mes dy palëve.
Më poshtë janë 10 pyetje dhe 10 përgjigje mbi konfliktin Greq-Turqi:
1. Ku është kjo zonë?
Zona e detit me të cilën Shërbimi Hidrografik i Antalias u angazhua për anketime sizmike nga 21 korriku deri më 2 gusht, ndodhet në një distancë prej 100 milje detare nga Kastelorizo. Direktiva për Detarët (NAVTEX) Nr. 977/20 e lëshuar nga Shërbimi Hidrografik i Antalias detyron për studime sizmike një zonë e cila fillon në lindje nga një pikë brenda raftit kontinental të Qipros.
2. Pse e bëri këtë veprim Turqia?
Siç e kemi përmendur tashmë Ankaraja ka licensuar Ndërmarrjen e Naftës Turke (TRAO) për zona si kjo, që nga viti 2012. Me fjalë të tjera, këto licenca janë aktive. Turqia e ka konsideruar prej kohësh zonën e detit nga meridiani i 28-të deri në meridianin e 32-të (disa milje larg Pafos) si zonën e saj ekskluzive të ajrit, detit dhe nëntokës.
3. Pse Greqia vuri në gadishmëri të gjithë Forcat e Armatosura?
Athina shumë e vetëdijshme për një krizë në një nga pikat kryesore të mbështetjes dhe furnizimit të Marinës dhe Forcës Ajrore, pasi do të jetë mjaft e kërkuar për Forcat e Armatosura (ED). Pra, duke i mbajtur në gatishmëri të gjitha ED-të nga Kastelorizo në Evros, duke i dërguar në këtë mënyrë një mesazh Ankarasë se nuk ka ndërmend të lejojë që kriza të zhvillohet në një pikë të zgjedhur për t’u shërbyer qëllimeve të Forcave të Armatosura Turke (TED ).
4. Pse SHBA-ja po flet për “ujërat e diskutueshme”, ndërsa ka një retorikë shumë më të ashpër për çështjen e memorandumit Turkolivik?
Në rastin e Memorandumit Turkolivik, të drejtat sovrane të Greqisë në Kretë shkelen drejtpërdrejtë dhe në mënyrë të hapur. Në të kundërt, zona nuk është demarkuar në bazë të një marrëveshje ndërkombëtare, kështu që Uashingtoni po distancohet.
5. Pse reagon Greqia?
Sepse zona ndodhet brenda rafteve greke kontinentale, bazuar në këndvështrimin Grek. Sovraniteti në raftin kontinental është një e drejtë sovrane (ekzistuese). Nëse Athina lejon shkeljen e kësaj të drejte, është sikur po heq dorë vullnetarisht nga sovraniteti dhe një veprim i tillë është i paimagjinueshëm për çdo entitet shtetëror kudo në botë.
6. Pse Erdogan po përpiqet të krijojë një krizë në Mesdheun Lindor?
Arsyet janë të shumta. Shumica e analistëve besojnë se Rexhep Tajip Erdogan beson se një ndryshim i mundshëm i qeverisë në Shtetet e Bashkuara, pas zgjedhjeve të nëntorit, do t’i heqë hyrjen e tij të drejtpërdrejtë Shtëpisë së Bardhë dhe Donald Trump. Në rrethanat aktuale, vihet në dyshim se Shtetet e Bashkuara mund të ndërhyjnë për të qetësuar një krizë para se gjërat të jenë zhvilluar. Sidoqoftë, ka edhe shkaqe gjeostrategjike.
7.A është Greqia një pengesë për Erdoganin?
Greqia si komb detar dhe një aktor kryesor në Status Quo në rajonin e Mesdheut Lindor, anëtar i NATO-s dhe BE-së, por edhe një forcë ushtarake e zbatueshme, pavarësisht nga problemet e dekadës së fundit, është një pengesë kryesore në ambiciet e Turqisë.
8. A ka ndonjë lidhje me këtë veprim me Egjiptin dhe Libinë?
Është e ditur që Ankaraja nuk dëshiron një zgjidhje për Zonën Ekskluzive Ekonomike (EEZ) midis Greqisë dhe Egjiptit. Në të njëjtën kohë, tensionet në Mesdheun Lindor me siguri do të krijojnë fërkime të mëtejshme midis Turqisë dhe Egjiptit, të cilat tashmë janë në prag të një angazhimi më të gjerë në tokën libiane.
9. Çfarë mund të presë Greqia nga aleatët e saj në NATO dhe BE? Në rast përshkallëzimi?
Ai nuk mund të presë shumë nga NATO. Sipas doktrinës së Loons, mosmarrëveshjet midis dy shteteve anëtare duhet të zgjidhen pa përfshirjen e Aleancës. Përkundrazi, BE është parametri më i rëndësishëm në këtë fazë. Deri në vitin 1957, por edhe në ditët e sotme, ECSC, KEE, BE nuk kanë trajtuar mundësinë e shkeljes së sovranitetit kombëtar të një Shteti Anëtar, me përjashtim të krizës së Falklands në 1982. Në atë rast, Franca, një vend i cili kishte shitur raketa strategjike në Argjentinë, i dha Londrës informacion të mjaftueshme për t’i shmangur dhe neutralizuar ato. Sa i përket Greqisë, për momentin, BE-ja me problemet e saj dhe kontradiktat e saj është porti më i sigurt.
10.A është e izoluar diplomatikisht Turqia ?
Në asnjë rast. Rexhep Tajip Erdogan është një bashkëbisedues i barabartë i Donald Trump, Vladimir Putin dhe Angela Merkel. Turqia paraqitet në qarqet e NATO-s si vendi që “heq” peshën e kundërshtimit ndaj ndikimit rus në Libi. Doktrina themelore diplomatike e Turqisë mbetet reciprocitet dhe çdo vendim në lidhje me Mesdheun Lindor nuk do të vijë pa konsideratë, pavarësisht nëse ka të bëjë me Greqinë apo BE.
Burimi: kathimerini.gr
A.C/Dosja.al
1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:
JAPONI– Japonia ka nisur një fushatë për promovimin e turizmit me paratë e taksapaguesve, edhe pse në vend po rriten ndjeshëm rastet me koronavirus.Fushata syno...
Agjencia Ndërkombëtare e Policisë, INTERPOL, njoftoi se ka konfiskuar 17,000 teste false për koronavirus në një operacion të gjerë ndërkombëtar kundër kontraban...
ALASKË– Një tërmet i fuqishëm me magnitudë 7.8 të shkallës Rihter ka goditur Alaskën ditën e sotme. Nga mediat e huaja mësohet se epiqendra e tërmetit isht...
BRUKSEL-Ambasadorët e Bashkimit Evropian dhanë dritën jeshile për sanksionimin e Agjencisë së Ineligjencës Ushtarake të Rusisë (GRU), si dhe të disa subjekteve ...
SUEDI- Fondacioni Nobel, i cili administron ndarjen e çmimeve prestigjioze Nobel, ka njoftuar se për shkak të pandemisë së koronavirusit, ka anuluar cere...
JAMEN– 10 vjeç dhe me peshë vetëm 9 kg, Hassan Merzam Muhammad është një nga djemtë që kequshqehet nga qindra mijëra fëmijë jemenas e si pasojë ai ...
MAQEDONIA E VERIUT– Pandemia Covid-19 ka vrarë mbi 600 mijë njerëz në mbarë botën, ndërsa vijon të infektojë ditë pas dite pacientë të tjerë.Maqedonia e Ver...
ITALI- Ministria e Shëndetësisë Italiane, ka nj0ftuar se gjatë 24 orëve të fundit në vend janë regjistruar 9 viktima nga koronavirusi, dhe numri në total i të ...
MAQEDONI E VERIUT- Në 24 orët e fundit në Maqedoninë e Veriut janë konfirmuar 137 raste të reja me Covid-19 dhe numri në total i të ifektuarve ka shkuar në 9,5...
SUEDI-Autoriteti i lartë shëndetësor në Suedi ka raportuar se njerëzit që janë infektuar nga koronavirusi, ka të ngjarë të jenë imunë të paktën gjashtë muaj pas...