TIRANË- Komisioni i Venecias ka dhënë opinionin e saj për dy ligjet e dërguara për rishqyrtim. Bëhet fjalë për paketën anti-shpifje dhe për përplasjen PRESIDENCË- KUVEND për emërimin e gjyqtarëve në Gjykatën Kushtetuese.
Lidhur me paketën anti-shpifje, Komisioni i Venecias është shprehur pozitiv për miratimin e një ligji që rregullon veprimtaritë në median online por ka një pikë ku ka mbetur. Sipas Venecias, fillimisht palët duhet që të sigurohen se AMA është një organ i aftë dhe i pavarur nga qeveria. Gjithashtu janë pro faktit që të gjitha ‘problemet’ që lindin me median online duket që të kalojnë në një proces gjyqësor dhe të sanksionohen në mënyrë propocionale me shkeljet që kanë kryer.
Ndërsa lidhur me emërimin e anëtarëve të Gjykatës Kushtetuese, Komisioni i Venecias vë theksin tek mosmarrveshjet Kuvend-Presidenë, duke u “tërhequr veshin” palëve që të bashkëpunojnë për të mirën e vendit. Më tej, Venecia ka sugjeruar edhe disa ndryshime lidhur me mandatet e gjyqtarëve që do të miratohen.
PAKETA ANTI-SHPIFJE
Komisioni Evropian për Demokraci përmes Ligjit ose i njohur ndryshe si Komisioni i Venecias ka publikuar opinionet lidhur me dy ligje në Shqipëri; atë të paketës anti-shpifje dhe emërimin e anëtarëve të Gjykatës Kushtetuese.
Mendimi i parë u përgatit me kërkesën e Komitetit Monitorues për ndryshimet në Ligjin për Shërbimet e Mediave Audio-vizive. Komisioni i Venecias theksoi se autoritetet shqiptare duhet të merren me problemin e sjelljes së papërgjegjshme të disa mediave në internet duke përhapur thashetheme të dëmshme dhe sulme të bazuara mbi shpifje ndaj figurave publike. Ndryshimet ngrenë çështje të rëndësishme dhe nuk nuk janë gati për miratim. Propozimi i diskutuar konsiston në shtrirjen e juridiksionit të Autoritetit të Mediave Shqiptare (AMA) dhe Komitetit të Ankesave (KQ) për mediat online. Zgjerimi i regjimit administrativ, aktualisht ekzistues në fushën e mediave transmetuese, për të gjithë përdoruesit e internetit është i diskutueshëm sepse rrezikon të ekspozojë blogerët individualë dhe përdoruesit e rrjeteve sociale dhe kufizojnë padrejtësisht lirinë e tyre të shprehjes. AMA do të marrë fuqi të rëndësishme administrative në lidhje me pothuajse të gjithë përdoruesit shqiptarë të internetit, në veçanti fuqinë për të vendosur gjoba të rënda menjëherë të zbatueshme për përmbajtje të pahijshme në media. Para se t’i jepni kompetenca kaq të gjera AMA-s dhe KQ-së, është e nevojshme të rishikoni përbërjen e këtyre organeve, në mënyrë që të siguroni autonominë e tyre nga qeveria dhe kontrolli i korporatave për të forcuar profesionalizmin e tyre. Media online duhet të përfitojë nga procesi dhe çdo vendim administrativ duhet t’i nënshtrohet një shqyrtimi të plotë gjyqësor. Sanksionet duhet të jenë proporcionale.
Komisioni vlerësoi përpjekjet e autoriteteve shqiptare për të përmirësuar projektligjin dhe faktin që janë të “hapur” për dialog. Komisioni i Venecias inkurajon autoritetet të mbështesin krijimin e një organi rregullues të pavarur funksionues dhe të aftë për të siguruar një sistem efektiv dhe të respektuar për të vlerësuar përgjegjshmërinë e mediave online. Komisioni i Venecias e sheh gjithashtu të nevojshme që të sigurohen që mjetet juridike dhe gjyqësore ekzistuese janë efektive në adresimin e shpifjes dhe urrejtjes në botimet në internet.
GJYKATA KUSHTETUESE
Në opinionin e dytë për emërimin e gjyqtarëve në Gjykatën Kushtetuese të Shqipërisë, të kërkuar si nga parlamenti shqiptar ashtu edhe nga Presidenti, Komisioni i Venecias vëren se modeli origjinal kushtetues për emërimin e gjyqtarëve në Gjykatën Kushtetuese ishte interpretuar saktë nga Kuvendi por nuk mundi që të funksiononte ashtu siç pritej. Kjo si rezultat i numrit të jashtëzakonshëm të gjyqtarëve që do të zëvendësohen për shkak të procesit të Vettingut dhe mungesës së bashkëpunimit institucional midis Presidentit dhe parlamentit, gjë e cila bëri që Gjykata Kushtetuese të ishte jofunksionale.
Komisioni konkludon se situata e paqartësisë dhe mungesa e një Gjykate Kushtetuese funksionale, emërimi për zgjedhjen e një kandidati në atë Gjykatë nuk duhej të konsiderohej i vlefshëm, pasi Presidenti kishte ngritur një pyetje në lidhje me interpretimin e procedurave. Do të ishte thelbësore që Presidenti dhe parlamenti të binin dakord për një interpretim të tillë përpara se të vazhdonin me emërimet; në vend të kësaj, të dy palët vijuan që të punonin në mënyrë të pavarur.
Shkurt, sipas mendimit të Komisionit, për sa kohë që mungesa e kandidatëve vazhdon dhe listat përbëhen nga kryesisht të njëjtët kandidatë, dhe disa emërime duhet të bëhen në të njëjtën periudhë, Presidenti dhe Kuvendi (dhe Gjykata e Lartë, nëse fillon të funksionojë së shpejti) duhet të pajtohen për procedurën që duhet të ndiqet në përputhje me dispozitat kushtetuese dhe ligjore. KPK duhet t’i dërgojë listat në Kuvend menjëherë pasi Presidenti të ketë vijuar me emërimet e tij.
Në planin afatgjatë, ekspertët e Këshillit të Evropës rekomandojnë thjeshtimin e modelit kushtetues të miratuar në vitin 2016, veçanërisht duke hequr rregullin e sekuencës, duke sugjeruar që kuotat e tre organeve të shpërndahen automatikisht dhe të rinovonin një mandat për të njëjtin autoritet që kishte caktuar gjyqtarin.
Së dyti, vitet fikse të fillimit dhe mbarimit të mandateve nëntëvjeçare duhet të hiqen. Gjyqtarët e Gjykatës Kushtetuese duhet të gëzojnë gjithnjë një mandat të plotë nëntë vjeçar, edhe nëse zgjidhen me ndonjë vonesë ose nëse kanë marrë një mandat që është “përdorur” më parë nga një koleg i tyre. Sapo të hiqet rregulli i sekuencës, ky ndryshim jo vetëm që e bën pozicionin e gjykatësit kushtetues më tërheqës për kandidatët e kualifikuar, por edhe më kuptimplotë.
Komisioni i Venecias nënvizon nevojën absolute për dialog dhe bashkëpunim midis institucioneve shtetërore. Mandatet dhe fuqitë e tyre duhet të respektohen, në mënyrë që ata të përmbushin objektivat e tyre institucionale, gjithmonë duke kërkuar që qytetarët e Shqipërisë të marrin më të mirën.
Presidenti, përmes Aktit të tij të 5 nëntorit 2019, pezulloi në mënyrë të njëanshme procedurën e emërimit para skadimit të afatit 30 ditor të përcaktuar në ligj. Ndërsa një pezullim i tillë nuk parashikohet në mënyrë eksplicite nga Ligji për Gjykatën Kushtetuese, ai mund të jetë në përputhje me një mekanizëm zhbllokues që ka për qëllim zhbllokimin e një situate kur ka mosveprim ose vullnet dashakeq nga njëri prej aktorëve të përfshirë. Nëse nuk ka as vullnet dashakeq dhe as mosveprim, por përkundrazi duhet të plotësohet një boshllëk ligjor, ratio legis i mekanizmit zhbllokues nuk do të ishte i zbatueshëm. Si pasojë, do të duhet të ekzistojë mundësia për të ndërprerë funksionimin – përndryshe automatik – të mekanizmit zhbllokues.
Ndaj, në bazë të një interpretimi teleologjik të dispozitave ligjore, është e justifikueshme të pranohet emërimi i mëvonshëm i një kandidati të dytë nga Presidenti. Prandaj duket e arsyeshme që Presidenti refuzoi të pranonte betimin e gjyqtares që pretendon se u emërua automatikisht.
Më në fund, Komisioni rekomandon që të bëhen përpjekje shtesë që procesi i verifikimit (Vettingu) të përfundojë me shpejtësi.
Opinionet për të dy ligjet e dërguara duhet që të kishin ardhur që disa muaj më parë, por për shkak të pandemisë së koronavirusit, Komisioni i Venecias pezulloi punën dhe paralajmëroi shtyrjen e dhënies së opinionit zyrtar për në ditën e sotme.
(k.m/dosja.al)
1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:
TIRANË- Presidenti Ilir Meta ka njoftuar sot se ka dekretuar disa ligje, që sipas tij janë shumë jetike për qytetarë. Në deklartën për mediat, Meta tha se ...
TIRANË- Kreu i Partisë Demokratike Lulzim Basha ka takuar sot bizneset në Tiranë. Sot kreu i PD ka zgjedhur të shkojë në Unazën e Re dhe shprehet se gjendj...
TIRANË- Presidenti Ilir Meta ka zhvilluar sot një konferencë për mediat, ku ka analizuar të gjitha zhvillimet politike në javën e fundit. Në fjalën e tij, ...
TIRANË- Presidenti Ilir Meta në konferencën e sotme për mediet deklaroi se 15 kushtet për negociatat me BE-në duhen të përmbushen me urgjencë. Kreu i Shtet...
TIRANË- Presidenti Ilir Meta ka folur sot për Reformën Zgjedhore dhe ka komentuar deklaratat e eksponentëve të maxhorancës, që kanë thënë se pakti u arrit ...
TIRANË- Presidenti Ilir Meta në një konferencë për mediat ka bërë me dije se ditën e hënë do të takohet me kryenegociatorin Zef Mazi. Në fjalën e tij, Meta...
TIRANË- Presidenti Ilir Meta në një konferecnë për mediat, ka folur sot për vendimin që mund të marrë Komisioni i Venecias për dekretet e firmosura prej ti...
TIRANË- Kryeministri Edi Rama ka komentuar infektimin e dy vëllezërve Robert dhe Edmond Budina me COVID-19. Në një reagim në rrjetet sociale, Rama iu uron ...
TIRANË- Ambasadorja e Shteteve të Bashkuara të Amerikës, Yuri Kim në një postim në Twitter ka dhënë mesazhin se shqiptarët duhet të ngrenë zërin për kërkes...
