Aktualitet

Problemet me pronat dhe financimet nga qeveria, DASH publikon raportin për liritë fetare në Shqipëri për 2109-ën

11 Qershor 2020, 10:18 Nga DOSJA
Problemet me pronat dhe financimet nga qeveria, DASH publikon raportin për

SHBA-Departamenti Amerikan i Shteti ka publikuar raportit për liritë fetare në Shqipëri gjatë vitit 2019. Në raport theksohet vështirësia e komuniteteve fetare, për rikthimin e pronave të sekuestruara gjatë periudhës së komunizmit. Gjithashtu DASH paraqet vështirësitë e komuniteteve fetare, në blerjen e tokave për ndërtimin e objekteve të kultit dhe tarifat e vendosura nga bashkitë.

Gjatë raportit, përmendet edhe shqetësimi i Vllazërisë Ungjillore të Shqipërisë, për mungesën e fondeve nga qeveria, për të mbështetur kishat ungjillore të krishtera.

Raporti i DASH

Kushtetuta garanton lirinë e ndërgjegjes dhe fesë. Ai përcakton se nuk ka fe zyrtare dhe se shteti është neutral në çështjet e besimit, njeh barazinë dhe pavarësinë e grupeve fetare dhe ndalon diskriminimin në bazë të fesë. Qeveria ka marrëveshje të dallueshme me komunitetet suni myslimane dhe bektashiane, kishat katolike dhe ortodokse dhe Vëllazërinë Ungjillore të Shqipërisë (VUSH), një organizatë protestante, e njohur si një nga komunitetet kryesore të besimit të vendit, kthimin e pronave dhe të tjera marrëveshjet. Ligji përcakton se qeveria jep mbështetje financiare për komunitetet e besimit, por marrëveshja e qeverisë me VUSH sipas ligjit nuk e përcakton në mënyrë specifike marrjen e një financimi të tillë. VUSH, përkundër angazhimeve me shkrim të Komitetit Shtetëror për Fenë, raportoi se qeveria nuk shpërndau fonde për të mbështetur me ndihmë financiare kishat ungjillore të krishtera. Komunitetet fetare raportuan pozitivisht angazhimin e Komitetit Shtetëror të Fesë me ta dhe punën e Këshillit Ndërfetar, megjithëse VUSH shprehu shqetësimin se qeveria ka treguar indiferencë ndaj tyre në raport me komunitetet e tjera të besimit. Qeveria legalizoi 135 ndërtesa në pronësi të grupeve fetare gjatë vitit 2019, krahasuar me 105 në 2018, ndërsa statusi i 11 pronave të tjera është ende në shqyrtim. Agjencia për Trajtimin e Pronave (ATP) raportoi se, deri në shkurt, ka refuzuar 150 kërkesa të tilla.  Aktualisht ATP ka dërguar 410 çështje në gjyq, të cilat kanë mbetur pezull. Komuniteti Islamik Shqiptar (AIC) dhe komuniteti Bektashi ngritën shqetësime në lidhje me sistemin gjyqësor. Drejtuesit e VUSH raportojnë vështirësi në blerjen e tokave për ndërtimin e objekteve fetare dhe problemet që kanë në tarifat e vendosura nga qeverisja vendore. Komuniteti bektashi dhe AIC raportuan probleme për mbrojtjen e titullit në prona të caktuara. AIC raportoi se nuk kishte marrë një leje, të kërkuar në fillim të vitit 2018, për të ndërtuar një kampus të ri për Universitetin Beder, edhe pse programi i studimeve fetare të Bederit mori akreditim për pesë vjet të tjerë në nëntor.

Komiteti Shtetëror për Fe dhe AIC raportoi se qeveria nuk njeh diplomat e marra nga institucionet e huaja në teologji dhe studime fetare. Këshilli i Ministrave ende nuk ka përfunduar miratimin e rregulloreve për të mbështetur zbatimin e një ligji për të drejtat dhe liritë e pakicave kombëtare të vitit 2017, përfshirë këtu edhe lirinë fetare. Gjatë protestave antiqeveritare, udhëheqësit fetarë lëshuan deklarata ku dënonin dhunën dhe bënin thirrje për qetësi dhe dialog. Këshilli Ndërfetar mbajti disa takime brenda dhe jashtë vendit. Këshilli nënshkroi një Memorandum Mirëkuptimi me Qendrën Shqiptare për Koordinimin kundër ekstremizmit në maj për të forcuar bashkëpunimin në kuadër të parandalimit të ekstremizmit të dhunshëm dhe monitorimit të teksteve shkollore, në mënyrë që të dedektoheshin të gjitha deklaratat për fenë. Më 2 mars, AIC zgjodhi kryetarin e saj të ri, Bujar Spahiu, i cili do të ushtrojë një mandat 5-vjeçar. Konkursi tërhoqi vëmendjen për shkak të pretendimeve të kandidatëve për ndikim në zgjedhje. Zyrtarët e ambasadës amerikane u kërkuan përsëri zyrtarëve të qeverisë të përshpejtojnë procesin e kërkesave nga organizatat fetare për pronat, të cilat do të kthehen në ndërtesa për objekte fetare, prona që kanë konfiskuar gjatë komunizmit. Zyrtarët e ambasadës gjithashtu i kërkuan qeverisë të njohë diplomat e dhëna nga universitetet e huaja. Në maj, Charge d’Affaires mbajti një iftar për studentë dhe udhëheqës muslimanë nga AIC dhe komunitetet Bektashi, duke theksuar vlerën e dialogut fetar dhe harmonisë. Programet e sponsorizuara nga Ambasada u përqëndruan në promovimin e fuqizimit të grave në bashkësitë fetare dhe pajtueshmërinë e besimit fetar dhe demokracisë.

Ambasada ka vijuar me punën e saj me komunitetet fetare për të dekujaruar thirrjet për ekstremizëm lidhur me pikëpamjet e fesë mes të rinjve. Në gusht një zyrtar i DASH u takua me drejtuesit e bashkësive fetare dhe zyrtarë të Ministrisë së Arsimit për të shqyrtuar marrëdhëniet midis harmonisë fetare dhe përpjekjeve për të luftuar ekstremizmin e dhunshëm dhe radikalizmin. Qeveria amerikane ka bërë edhe një shpërndarje të besimit të popullsisë së Shqipërisë. Nga 3.1 milionë shqiptarë, muslimanët suni përbëjnë gati 57 përqind të popullsisë, katolikët 10 përqind, ortodoksët gati 7 përqind dhe bektashinjtë gati 2 përqind. Grupe të tjera i përkasin bashkësive të tjera si: protestantë; baha’is, Dëshmitarë të Jehovait, hebre etj. Ndërsa gati 20 përqind e të anketuarve nuk pranuan të përgjigjen për përkatësinë e tyre fetare. Shkollat publike janë laike, dhe ligji ndalon mësimin më parimet e fesë, por jo mësimin e historisë së fesë. Nga ana tjetër, shkollat private mund të ofrojnë udhëzime fetare. Komunitetet fetare menaxhojnë 114 institucione arsimore, duke përfshirë universitete, shkolla fillore dhe të mesme, parashkollorë, kopshte, shkolla profesionale dhe jetimore.

Këtu mund të lexoni raportin origjinal

(g.sh./k.m./dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

aktualitet aktualitet raporti i dash per lirite fetare raporti i dash per lirite fetare

Sondazh

Poll

MË SHUMË