Bota

Zbulohet “qyteti i humbur” në Kamboxhia, lashtësia e tij daton që nga Perandoria Khmer

18 Tetor 2019, 11:30 Nga DOSJA
Zbulohet “qyteti i humbur” në Kamboxhia, lashtësia e tij

AZI- Studiuesit kanë zbuluar dhe identifikuar “qytetin e humbur” të lashtë të Kamboxhias. Ky lajm është bërë i ditur në CNN, ku shkruhet se zbulimi erdhi gjatë një projekti që ka zgjatur me vite, zhvilluar nga një grup shkencëtarësh ndërkombëtarë. Ata përdorën një teknologji të re me skanim lazer ajror nga lart në fluturim. Zbulimi i madh u bë falë kësaj teknologjie të re që quhet “LIDAR”. Sipas arkeologëve mendohet se qyteti i zbuluar mund të jetë rreth 1200 vjeçar.

Qyteti i zbuluar, Mahendraparvata ishte një nga kryeqytetet e Perandorisë Kmera, perandori e cila zgjati shekulli i 9-15 pas Krishtit. Shkencëtarët thonë se qyteti ishte vendosur në rrafshnaltën Phnom Kulen, rreth 48 kilometra në veri të Siem Reap. Rrafshnalta ishte e largët, e paarritshme, e mbuluar me bimësi dhe potencialisht shtëpi për minat tokësore të instaluara nga regjimi Khmer Rouge në vitet 1970.

I rrethuar nga misteri për dekada me radhë, Mahendraparvata është quajtur “qyteti i humbur”. Tani shkencëtarët thonë se e kanë identifikuar atë më siguri. “Këtu në konfirmojmë hipotezën bazuar në prova se Mahendraparvata, kryeqyteti i shekullit të 8 deri në shekullin e 9 ishte vendosur në masivin Phnom Kulen“, thuhet në një raport të publikuar në revistën Antikiteti. “Studiuesit përdorën skanimin me lazer nga ajri, teknologji kjo që kishte aftësi unike për të parë përmes bimësisë dhe për të siguruar modele me rezolucion të lartë të dyshemesë së pyllit“, thuhet më tej në rapot.

Arkeologët duhej të ndanin zonën në dy operacione të veçanta, së pari në vitin 2012 duke mbuluar rreth 37 kilometra katrorë dhe përsëri në vitin 2015 duke mbuluar tërë vargmalin, me një sipërfaqe prej 975 kilometrash katrore. Rezultatet e hartës ajrore, së bashku me informacionin e mbledhur nga hetimet në terren u përdorën më pas për të krijuar një hartë që tregon shtigjet kryesore të reja të zbuluara dhe akset e koordinimit. Harta detajon vendndodhjen e tipareve si një rezervuar i papërfunduar, disa dia, mure rrethuese të tempujve dhe madje edhe një pallat.

Këto zbulime hapin një derë të re për të mësuar më shumë rreth Perandorisë Khmeriane dhe rajonit Angkor. Harta tregon se qyteti përdori planifikimin urban, një “sistem i sofistikuar hidraulik“. Një zbulim i mrekullueshëm ishte se qyteti ishte ndërtuar në akse lineare që përputhen afërsisht me udhëzimet, si një version i hershëm modern i rrjetit të qytetit.

Përpara asaj periudhe kohore, vendbanimet njerëzore në zonë nuk kishin një rrjet zyrtar, nuk kishin kufij të qartë dhe duket se nuk ishin zhvilluar organikisht. Kjo do të thotë se Madendraparvata është qyteti i parë i njohur në rrjetet e mëdha në botën Khmer. “Puna e përshkruar këtu në mënyrë efektive tërheq në një punë gati 150 vite të hartës arkeologjike në rajonin e Angkorit të Madh”, thuhet në raport. Angkor ishte kryeqyteti më i njohur i Perandorisë Khmera, i cili dikur qeveriste pjesën më të madhe të Tajlandës, Vietnamit dhe Laos së ditëve moderne.

(E.S. Dosja.al)

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

bota bota kamboxhia qyteti i humbur kamboxhia qyteti i humbur

Sondazh

Poll