LIVE UPDATES
Bota

Lufta në Jemen, kush janë rebelët Houthi, vetëquhen ‘partizanë të Zotit’

23 Janar 2022, 17:06 Nga DOSJA
Lufta në Jemen, kush janë rebelët Houthi, vetëquhen

JEMEN – Rebelët Houthi në Jemen morën përgjegjësinë për një sulm në Emiratet e Bashkuara Arabe gjë që mund të shënojë një përshkallëzim të madh në rajon, ndërkohë që ndërmjetësit ndërkombëtarë vazhdojnë përpjekjet për t’i dhënë fund luftës së gjatë civile të Jemenit. Mediat shtetërore në Emiratet e Bashkuara Arabe raportuan se dy shtetas indianë dhe një pakistanez u vranë kur tre kamionë cisternë me naftë shpërthyen në flakëe në aeroportin në Abu Dhabi. Në vendin e ngjarjes u gjetën mbetje të atyre që policia tha se mund të ishin dron.

Houthis, një lëvizje rebele që tani kontrollon shumicën dërrmuese të veriut të Jemenit, kanë lëshuar rregullisht raketa dhe drone drejt Arabisë Saudite fqinje dhe nganjëherë kanë marrë përsipër sulme në Emiratet e Bashkuara Arabe. Këtu është më shumë sfondi i konfliktit.

Kush janë Houthis?
Lëvizja rebele, e cila zyrtarisht e quan veten Ansar Allah, ose partizanë të Zotit, pushtoi kryeqytetin e Jemenit në vitin 2014. Besimet e rebelëve janë të rrënjosura në degën Zajdi të Islamit Shiit dhe ata ishin përplasur prej kohësh me qeverinë e njohur ndërkombëtarisht të Jemenit. Pas një kryengritjeje që detyroi presidentin Ali Abdullah Saleh të largohej nga pushteti në vitin 2012, grupi vazhdoi të konkurronte për ndikim dhe u rrit në rëndësi. Zëvendësuesi i Saleh, Abed Rabbo Mansour Hadi, u arratis në jug në fillim të vitit 2015 pasi u vendos në arrest shtëpiak në Sanaa.

Një koalicion i udhëhequr nga Arabia Saudite ndërhyri në emër të qeverisë së njohur ndërkombëtarisht menjëherë më pas, dhe lufta që ka përfshirë vendin në vitet që nga ajo kohë ka shkaktuar atë që zyrtarët e OKB-së e kanë përshkruar ndonjëherë si krizën më të keqe humanitare në botë. Houthi, të cilët mbështeten nga Irani, tani kontrollojnë shumicën dërrmuese të veriut të Jemenit. Gjatë vitit të kaluar ata janë përfshirë në luftime të përshkallëzuara në provincën Marib, bastioni i fundit vendimtar i qeverisë në veri dhe ‘shtëpia’ e infrastrukturës kryesore të naftës dhe gazit.

Të dyja palët janë akuzuar për krime lufte, duke përfshirë shënjestrimin e civilëve.

Pse po sulmojnë?
Houthi-t janë duke luftuar me koalicionin e udhëhequr nga Arabia Saudite që nga viti 2015 dhe shpesh kanë goditur brenda Arabisë Saudite, duke i cilësuar sulmet si hakmarrje të fushatës së pamëshirshme të sulmeve ajrore vdekjeprurëse saudite. Ata gjithashtu kanë shënjestruar Emiratet e Bashkuara Arabe, e cila ka qenë thellësisht e përfshirë në luftë, pavarësisht tërheqjes formalisht të forcave të saj në 2019 dhe 2020.

Në fillim të vitit të kaluar, Houthi-t shtuan sulmet e tyre me raketa dhe dronë në Arabinë Saudite, duke synuar aeroportet e objektet e naftës Aramco. Sulmet e të hënës në Abu Dhabi erdhën pasi forcat e mbështetura nga Emiratet e Bashkuara Arabe në Jemen njoftuan se kishin rimarrë provincën strategjike Shabëa nga Huthi në fillim të këtij muaji.

Nasraddin Amer, zëvendësministër në Sanaa të kontrolluar nga Houthi, tha se sulmi ishte në përgjigje të “përshkallëzimit të Emirateve të Bashkuara Arabe në Jemen në provincat Shabëa dhe Marib”.
Houthi-t janë mburrur prej kohësh me dronët, duke i përdorur ato brenda dhe jashtë vendit. Në Marib, zyrtarët ushtarakë jemenas kanë përshkruar dronët Houthi të përdorur në vijën e frontit si një nga sfidat më të mëdha për forcat qeveritare. Koalicioni i udhëhequr nga Arabia Saudite ndoshta do të përgjigjet shpejt me sulme ajrore të shtuara në Sanaa, tha Abdulghani al-Iryani, një studiues i lartë në Qendrën Sanaa për Studime Strategjike. Por ai tha se testi i vërtetë i përgjigjes së Emirateve ka më shumë gjasa të shihet në mënyrën se si forcat e mbështetura nga Emiratet e Bashkuara Arabe reagojnë në terren në ditët në vijim.


Cili është qëndrimi i SHBA ndaj Houthis?
Shtetet e Bashkuara mbështetën koalicionin e udhëhequr nga Arabia Saudite për vite me radhë, duke ofruar inteligjencë, armë dhe mbështetje të tjera, por kohët e fundit është përpjekur të distancohet nga konflikti për shkak të raporteve në rritje të shkeljeve të të drejtave të njeriut dhe zemërimit në Kongres ndaj përpjekjeve të luftës saudite.

Pak para se presidenti Donald Trump të largohej nga detyra, Uashingtoni u zhvendos për t’i shpallur Houthi-t një organizatë të huaj terroriste – një përcaktim që humanitarët paralajmëruan se do të pengonte aftësinë e tyre për të ofruar ndihmë për civilët në vendin e shkatërruar nga lufta. Administrata e Bidenit e anuloi shpejt këtë vendim.

Në fjalimin e tij të parë të rëndësishëm për politikën e jashtme pas marrjes së detyrës vitin e kaluar, Biden u zotua t’i japë fund “të gjithë mbështetjes amerikane për operacionet sulmuese në luftën në Jemen, duke përfshirë shitjet e armëve”.

Ai caktoi gjithashtu të dërguarin e posaçëm Tim Lenderking për të ndihmuar në rigjallërimin e procesit të paqes në Jemen. Lenderking, i cili ka shtyrë për një armëpushim, ka pranuar se luftimet në Marib kanë shërbyer si një “bllokë pengese” për negociatat.

Marrë nga ëashington Post

(d.v/dosja.al)

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

bota bota jemen lufta ne jemen rebelët houthi jemen lufta ne jemen rebelët houthi

Sondazh

Poll

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës