LIVE UPDATES
Bota

Kriza ushqimore! Sfidat që kërcënojnë sigurinë globale, ZGJIDHJET që i japin fund urisë

4 Prill 2022, 13:43 Nga DOSJA
Kriza ushqimore! Sfidat që kërcënojnë sigurinë globale,

Përshtatur nga Weforum.org

“Konflikti dhe uria janë të ndërthurura ngushtë kur njëri përshkallëzohet, tjetri zakonisht pason. Ashtu si në çdo krizë, janë më të varfërit ata që goditen më shumë dhe në botën tonë të globalizuar, ndikimi i konfliktit Ukrainë-Rusi do të jehojë në të gjithë kontinentet.”

Këto janë fjalët e Gilbert Houngbo, ish-kryeministri i Togos, tani president i Fondit Ndërkombëtar të Kombeve të Bashkuara për Zhvillimin Bujqësor (IFAD). Ndërsa kriza në Ukrainë thellohet, ekspertët paralajmërojnë për ndikimin e pushtimit rus në sigurinë globale të ushqimit.

IFAD është “shumë i shqetësuar” se konflikti në Ukrainë mund të kufizojë furnizimin në botë me grur, misër dhe vaji të lulediellit, duke rezultuar në rritje të çmimeve të ushqimeve dhe uri.

Cila është gjendja aktuale e sigurisë globale ushqimore?

Dy vitet e pandemisë COVID-19 kanë marrë tashmë një taksë të konsiderueshme në sistemet globale të ushqimit dhe aftësinë e botës për të ushqyer 7.9 miliardë njerëzit e saj. Në raportin 2021 të Gjendjes së Sigurisë Ushqimore dhe të Ushqyerjes në Botë,  një bashkëpunim midis pesë agjencive të OKB-së, autorët pranojnë se arritja e këtij qëllimi është bërë më sfiduese.

811 milion njerëz në botë u përballën me urinë në vitin 2020, rreth një në 10, sipas vlerësimeve të OKB-së dhe afërsisht 70 milion deri në 161 milion njerëz më shumë u përballën me urinë në 2020 sesa në 2019. Disa rajone janë më të prekura se të tjerat. Rreth një në pesë njerëz në Afrikë (21%) u përball me urinë në vitin 2020, më shumë se dyfishi i përqindjes së çdo rajoni tjetër dhe një rritje prej 3 pikë përqindjeje në një vit, thotë raporti. Në Amerikën Latine dhe Karaibe, një në 10 njerëz u përballën me urinë në vitin 2020.

Çfarë ndikimi do të ketë pushtimi i Ukrainës në sigurinë globale të ushqimit?

Ukraina luan një rol të madh në sistemin global të ushqimit. Së bashku me Rusinë, të dy vendet përbëjnë një total prej 12% të kalorive ushqimore të tregtuara në botë, thotë IFAD. Pothuajse gjysma (40%) e eksporteve të grurit dhe misrit të Ukrainës shkojnë në Lindjen e Mesme dhe Afrikë, të cilat tashmë po përballen me çështjet e urisë, dhe ku mungesat e mëtejshme të ushqimit ose rritja e çmimeve mund të nxisin trazira sociale.

Egjipti është blerësi më i madh në botë i grurit dhe importon pjesën më të madhe të tij nga Ukraina dhe Rusia. Ajo përdor drithin për të bërë bukë të subvencionuar, në të cilën mbështeten shumë familje, sipas The Economist.

“Vazhdimi i këtij konflikti, tashmë një tragjedi për ata që janë të përfshirë drejtpërdrejt, do të jetë katastrofik për të gjithë botën, dhe veçanërisht ata që tashmë po luftojnë për të ushqyer familjet e tyre,” thotë Houngbo.

“IFAD është e përkushtuar të vazhdojë punën e saj për të rritur vetë-mjaftueshmërinë ushqimore dhe elasticitetin e vendeve më të varfra të botës, por në afat të shkurtër do të jetë e vështirë të zbuten ndikimet globale të kësaj krize. Ndalimi i konfliktit tani është zgjidhja e vetme.”

Çmimet globale të ushqimeve u rritën me mbi 20% në shkurt krahasuar me një vit më parë, duke i çuar ato në nivele rekord, sipas Organizatës së OKB-së për Ushqimin dhe Bujqësinë.

Cilat janë sfidat e tjera kryesore që kërcënojnë sigurinë globale të ushqimit?

Raporti i agjencive të OKB-së përshkruan faktorët kryesorë të rritjes së fundit të urisë dhe pasigurisë ushqimore:

-Konflikti.
-Ndryshueshmëria dhe ekstremet e klimës.
-Ngadalësime dhe rënie ekonomike (të përkeqësuara nga pandemia COVID-19).

“Përveç kësaj, miliona njerëz në mbarë botën vuajnë nga pasiguria ushqimore dhe nga format e ndryshme të kequshqyerjes, sepse nuk mund të përballojnë koston e dietave të shëndetshme,” thotë raporti, duke vënë në dukje se ndikimi i këtyre nxitësve është rritur nga nivelet para-ekzistuese të pabarazisë.

Konflikti, për shembull, “ndikon negativisht pothuajse në çdo aspekt të një sistemi ushqimor, nga prodhimi, vjelja, përpunimi dhe transporti deri te furnizimi i inputeve, financimi, marketingu dhe konsumi.

Si mund t’i japim fund urisë në botë dhe pasigurisë ushqimore?

Raporti i agjencive të OKB-së, i botuar përpara pushtimit të Ukrainës, rekomandon gjashtë mënyra për të transformuar sistemet ushqimore për të adresuar këto sfida dhe për të “siguruar akses në dieta të shëndetshme të përballueshme për të gjithë, në mënyrë të qëndrueshme dhe gjithëpërfshirëse”.

1. Integrimi i politikave humanitare, zhvillimore dhe paqendërtuese në zonat e prekura nga konflikti.

2. Rritja e elasticitetit të klimës nëpër sistemet ushqimore.

3. Forcimi i qëndrueshmërisë së më të rrezikuarve ndaj vështirësive ekonomike.

4. Ndërhyrja përgjatë zinxhirëve të furnizimit ushqimor për të ulur koston e ushqimeve me vlera ushqyese.

5. Trajtimi i varfërisë dhe pabarazive strukturore, duke siguruar që ndërhyrjet të jenë pro të varfërve dhe gjithëpërfshirëse.

6. Forcimi i mjediseve ushqimore dhe ndryshimi i sjelljes së konsumatorit për të promovuar modele dietike me ndikime pozitive në shëndetin e njeriut dhe mjedisin.

(a.b)/dosja.al

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

bota bota kriza ushqimore lufta ukraine-rusi kriza ushqimore lufta ukraine-rusi

Sondazh

Poll

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje