LIVE UPDATES
Bota

Thirrje administratës së Presidentit Biden të mbështesë krijimin e një gjykate të OKB-së për agresionin rus

Për këtë arsye, Ukraina dhe aleatët kanë kërkuar një mekanizëm alternativ për t’i mbajtur përgjegjës udhëheqësit rusë.

2 Qershor 2023, 22:46 Nga I.A
Thirrje administratës së Presidentit Biden të mbështesë
Senatoret

TIRANË- Dy senatorë demokratë me peshë po i bëjnë thirrje administratës së Presidentit Joe Biden që të ndryshojë qëndrim dhe të mbështesë krijimin e një gjykate të posaçme të OKB-së për të vënë para përgjegjësisë udhëheqësit rusë për sulmin ndaj Ukrainës që filloi në vitin 2022.

Të mërkurën, Senatorët demokratë Ben Cardin dhe Tim Kaine, dy anëtarë të rëndësishëm të Komisionit të Senatit për Marrëdhëniet me Jashtë, paraqitën një projekt-rezolutë ku i bëhet thirrje administratës “të përdorë zërin e saj dhe të votojë në institucionet ndërkombëtare në mbështetje të krijimit të një gjykate të posaçme ndërkombëtare penale për të mbajtur përgjegjës udhëheqësit e Federatës Ruse që drejtuan dhe urdhëruan agresionin në Ukrainë”.

Krimi i agresionit – i përkufizuar si “planifikimi, përgatitja, fillimi apo ekzekutimi” i një akti agresioni, siç është sulmi i armatosur – është veçmas nga krimet e luftës, krimet ndaj njerëzimit apo gjenocidit.

Gjykata Ndërkombëtare Penale (ICC) mund të hetojë për këto lloje të tjera krimesh, por jo krimin e agresionit. Juridiksioni i saj për këto krime shtrihet vetëm në vendet që kanë ratifikuar Statutin e Romës në bazë të të cilit u themelua kjo gjykatë. Rusia, ashtu si Shtetet e Bashkuara, nuk është palë e këtij traktati.

Për këtë arsye, Ukraina dhe aleatët kanë kërkuar një mekanizëm alternativ për t’i mbajtur përgjegjës udhëheqësit rusë.

Në muajin mars, administrata e Presidentit Biden propozoi krijimin e një “gjykate të ndërkombëtarizuar” brenda sistemit gjyqësor të Ukrainës, por me mbështetje nga jashtë.

“Vizioni ynë për këtë gjykatë është që të përmbajë elementë domethënës ndërkombëtarë – në formën e burimeve dhe strukturave domethënëse ligjore, të personelit dhe të informacionit”, thotë Beth van Schaack, diplomatja më e lartë e Departamentit amerikan të Shtetit për çështjet e drejtësisë penale globale, kur njoftoi mbështetjen e administratës së Presidentit Biden për ngritjen e një strukture të tillë.

Gjykata mund ta fillonte punën nga jashtë Ukrainës, apo gjetiu në Evropë, tha ajo.

Plani amerikan gëzon mbështetjen e vendeve anëtare të Grupit të Shtatëshes, por ka hasur në kundërshtitë e zyrtarëve ukrainas, të cilët thonë se për ta mundësuar këtë nevojitet ndryshimi i kushtetutës, proces i cili nuk është praktik të realizohet në periudhë lufte.

Zyrtarët ukrainas thonë se një gjykatë e OKB-së, sipas modelit të gjykatës së Nurembergut, do të plotësonte këtë “mangësi të llogaridhënies” në legjislacionin ndërkombëtar dhe do të gëzonte legjitimitet ndërkombëtar, në dallim nga një gjykatë me seli në Ukrainë. Muajin e kaluar, Presidenti ukrainas Volodymyr Zelenskyy bëri sërish thirrje për një iniciativë të tillë, që mbështetet nga disa vende të vogla evropiane.

“Nëse dëshirojmë drejtësi të vërtetë, nuk duhet të kërkojmë justifikime dhe nuk duhet t’u referohemi mangësive aktuale të ligjit ndërkombëtar, por duhet të marrim vendime të guximshme që do të korrigjonin mangësitë e këtyre normave”, tha zoti Zelenskyy në një fjalim në Hagë muajin e kaluar.

Në mars, ICC-ja lëshoi një urdhër arresti për Presidentin rus Vladimir Putin, duke e akuzuar atë për deportimin me forcë të qindra fëmijëve ukrainas drejt Rusisë. Por, urdhëri kishte të bënte me akuzat për përfshirjen e zotit Putin në krime lufte, dhe jo për krimin e agresionit.

Rusia e ka kritikuar urdhër-arrestin dhe ka vënë në pikëpyetje legjitimitetin e një gjykate të posaçme.

Ekspertët ligjorë thonë se propozimi amerikan varet nga mbështetja e ukrainasve. Ata gjithashtu thonë se zoti Putin dhe anëtarët e rrethit të tij të ngushtë do t’i shpëtojnë procesit gjyqësor për sa kohë që do të qëndrojnë në pushtet.

“Kam shqetësimin se duke mbështetur një lloj modeli të tillë hibrid, mesazhi që dërgojnë Shtetet e Bashkuara është se janë të interesuara për një llogaridhënie për agresionin në një mënyrë që mbron arkitektët e krimit”, tha Rebecca Hamilton, profesore e asociuar në Kolegjin e Drejtësisë në Universitetin Amerikan në Uashington.

Një zëdhënës i Departamentit të Shtetit tha se departamenti nuk komenton për projekt-ligje apo projekt-rezoluta dhe e orientoi Zërin e Amerikës që t’i referohet deklaratave të zonjës van Schaack.

“Siç e ka shprehur Ambasadorja Van Schaak: Nuk mund të ketë paqe pa drejtësi në Ukrainë. Drejtësi për miliona njerëzit të cilëve u është prishur dhe shkatërruar jeta, si rezultat i luftës së pakuptimtë, të paprovokuar dhe të paligjshme për pushtim territoresh, të filluar nga Vladimir Putini”, tha zëdhënësi.

Hera e fundit që pati një proces gjyqësor për krimin e agresionit ishte në vitet 1940, kur udhëheqësit gjermanë dhe japonezë u gjykuan në Nuremberg dhe në Tokio për atë që Gjykata e Posaçme Ushtarake e quajti “krim suprem ndërkombëtar”.

Në një seancë dëgjimore të Komisionit të Marrëdhënieve me Jashtë të Senatit të mërkurën, Senatori Cardin kritikoi planin e administratës së Presidentit Biden. Një gjykatë me seli në Ukrainë, tha Senatori Carden, do të përballej me pikëpyetje rreth "perceptimit të paanësisë" dhe pretendimeve të mundshme për imunitet nga zyrtarët rusë.

Sipas ligjit ndërkombëtar, gjykata e asnjë vendi nuk mund të ndjekë penalisht kreun e shtetit ose zyrtarët ekuivalentë të një vendi tjetër.

"Nuk e di se si kapërcehet kjo me metodën që po ndiqni", i tha Senatori Cardin ambasadores van Schaack, duke iu folur për paanshmërinë e perceptuar të gjykatës.

Zonja Van Schaack u përgjigj se administrata zgjodhi një model hibrid sepse një gjykatë e mbështetur nga OKB-ja do të përballej me pengesat e veta ligjore dhe praktike.

Ligjërisht, Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së mund t'i mungojë autoriteti për të ngritur një gjykatë me juridiksion mbi udhëheqësit e Rusisë.

Praktikisht, “ka disa shqetësime serioze nëse i kemi votat brenda Asamblesë së Përgjithshme për të krijuar një organ të kësaj natyre”, tha ajo.

Por Senatori Cardin nuk u tërhoq, duke i kërkuar administratës që të kërkonte mbështetje ndërkombëtare.

“Nuk mund të jetë një përpjekje vetëm e Shteteve të Bashkuara”, tha Senatori Cardin. “Duhet të jetë një veprim kolektiv. Ju duhet ta krijoni këtë (mbështetje) përpara se ta çoni në votim”.

Një zëdhënëse e Senatorit Cardin tha se senatorë të tjerë mund t’i bashkohen si bashkë-sponsorizues të rezolutës, por deri më tani vetëm Senatorët Cardin dhe Kaine e kanë nënshkruar. Ajo tha në një email për Zërin e Amerikës se nuk ka një datë të caktuar për ta hedhur rezolutën në votim.

Zonja Hamilton, ish-juriste në seksionin e prokurorisë së Gjykatës Penale Ndërkombëtare, tha se rezoluta Cardin-Kaine është e rëndësishme sepse është "një sinjal i fortë që [Kongresi] dëshiron të marrë një drejtim të ndryshëm nga ai që po propozon administrata".

"Dhe unë mendoj se mund të jetë gjithashtu domethënëse për mbështetësit e një tribunali ndërkombëtar, jashtë Shteteve të Bashkuara dhe në veçanti jashtë Ukrainës, të dëgjojnë se ka pjesë të sistemit amerikan që të paktën do ta mbështesnin një gjykatë të vërtetë ndërkombëtare", tha ajo në një intervistë.

Marrë nga VOA

joe biden ben cardin tim kaine

Sondazh

Poll

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty