LIVE UPDATES
Bota

Si u shndërrua veriu i Evropës në “minë me sahat”

Në një fjalim të vitit 2012, komandanti i përgjithshëm i ushtrisë suedeze në atë kohë, Sverker Goranson , tha se, në rast të një sulmi, “Suedia mund të mbijetojë për një javë”. Por në këtë konferencë të fundit mbi shoqërinë dhe mbrojtjen në Salem, udhëheqësit e bënë të qartë se epoka e neutralitetit ka marrë fund. 

13 Shkurt 2024, 18:18 Nga h.k
Si u shndërrua veriu i Evropës në “minë me
Foto ilustrueser

EUROPA-Veriu i Evropës është pa dyshim një “vatër tensionesh”, ku vështirë se gjendet qetësi. Më 9 janar të këtij viti, komandanti i përgjithshëm i ushtrisë suedeze, gjenerali Micael Byden, nga Saleni i Suedisë bëri një prezantim që duhej të tronditë publikun.

Duke treguar disa pamje të zymta nga vijat e para të luftës në Ukrainë, të vendosura në sfondin e një fushe suedeze me dëborë, ai pyeti: “A mendoni se kjo mund të jetë Suedia?”Deri në shkurt 2022, përpara pushtimit të plotë të Ukrainës nga Rusia, pyetje të tilla do të ishin të paimagjinueshme në një vend që kishte mbajtur me përpikëri një strategji 75-vjeçare të mos-angazhimit ushtarak paqësor.

Në një fjalim të vitit 2012, komandanti i përgjithshëm i ushtrisë suedeze në atë kohë, Sverker Goranson , tha se, në rast të një sulmi, “Suedia mund të mbijetojë për një javë”. Por në këtë konferencë të fundit mbi shoqërinë dhe mbrojtjen në Salem, udhëheqësit e bënë të qartë se epoka e neutralitetit ka marrë fund. 

Sytë nga Arktiku

Për fqinjët skandinavë të Rusisë, pushtimi i Ukrainës prishi llogaritjen e tyre të ftohtë të neutralitetit. Këto aleanca të reja në veri po ndryshojnë ekuilibrin gjeopolitik të fuqisë, me anëtarët e Arktikut të NATO-s që së shpejti do të tejkalojnë Rusinë shtatë me një. Përveç kësaj, ashtu si shkrirja e akullit të Arktikut hap akses në burime dhe rrugë të reja për konkurrencën ekonomike globale, ai gjithashtu zbulon probleme të reja të mbrojtjes. Sot, ndërsa Ukraina dhe aleatët e saj të NATO-s përpiqen të vënë Rusinë, liderët globalë, së bashku me vetë skandinavët, po shikojnë gjithnjë e më shumë veriun me shqetësim për mundësinë e përshkallëzimit në klimat më të ftohta. “Rritja e konkurrencës dhe militarizimi në rajonin e Arktikut është shqetësuese,” tha kryetari i Komitetit Ushtarak të NATO-s, Admirali Rob Bauer në një fjalim në tetor 2023 në Asamblenë e Rrethit Arktik në Reykjavik, Islandë. “Ne duhet të jemi të përgatitur për konfliktet ushtarake që do të lindin në Arktik”. Në mars të të njëjtit vit, Këshilli Arktik, një forum i tetë shteteve të Arktikut, i pezulloi bisedimet.

Aleanca e re

Në shkurt 2023, Rusia ndryshoi politikën e saj të Arktikut, duke theksuar aleancat e reja me vendet e BRICS, Brazilin, Indinë, Kinën dhe Afrikën e Jugut. Atë muaj, ajo pezulloi gjithashtu pjesëmarrjen në New START, traktati i fundit i mbetur i kontrollit të armëve bërthamore midis Shteteve të Bashkuara dhe Rusisë. Që nga viti 2014, kur Rusia aneksoi ilegalisht Krimenë, Rusia ka rritur vazhdimisht flotën e nëndetëseve bërthamore, anijeve, objekteve raketore, flotës ajrore dhe stacioneve të radarëve të Veriut. Sot, baza më e madhe ushtarake e Rusisë ndodhet në Gadishullin Kola, i cili kufizohet me Norvegjinë dhe Finlandën, ku teston gjithashtu raketa të reja hipersonike dhe një dron me një silur bërthamor. Edhe pse rreth 80 për qind e forcave tokësore të Rusisë veriore janë të dislokuara në Ukrainë, forcat ajrore dhe detare ruse atje mbeten të paprekura.

Gabimi i madh rus

“Më parë, Rusia kishte një interes të shfaqej si një partner konstruktiv, i cili zbatohej edhe për Arktikun,” thotë Andreas Osthagen, bashkëpunëtor i lartë në Institutin Arktik në Oslo. Por duket se gjërat kanë ndryshuar tanimë. Pushtimi rus ishte një thirrje zgjimi për vendet skandinave, të cilat u kishin rezistuar aleancave ushtarake për dekada. Që nga viti 2009, Bashkëpunimi Nordik i Mbrojtjes ka përafruar Danimarkën, Suedinë, Norvegjinë dhe Islandën në politikën ushtarake kombëtare. Në vitin 2022, Norvegjia, Finlanda dhe Suedia njoftuan një marrëveshje për të forcuar aleancën me fokus në Veriun e Largët. Sot, Norvegjia, Suedia, Danimarka dhe Finlanda po negociojnë ndarjen zyrtare të forcave të tyre ajrore. Në mars të këtij viti, vendi do të udhëheqë një stërvitje të zgjeruar “Përgjigje Nordike” nga këto vende për të testuar planet e tyre të koordinuara të mbrojtjes. Michael Paul, bashkëpunëtor i lartë për politikën e sigurisë në Institutin Gjerman për Çështjet Ndërkombëtare dhe të Sigurisë, tha se historia do ta regjistrojë këtë aleancë të re nordike si “një nga gabimet më të mëdha të Putinit”.

europa ne lufte

Sondazh

Poll

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës