LIVE UPDATES
Bota

Një epokë e re e ftohtë përtej Atlantikut! SHBA kundër BE-së: strategjia që po ndan Perëndimin në dy blloqe rivalë

Prezantimi i Evropës si një kërcënim më i madh se regjimet revizioniste të Rusisë apo Kinës nuk ishte thjesht një lëvizje politike, por sot duket mjaft e qartë se ishte një lëvizje e vendosur me kujdes në një tekst piedestal, duke sugjeruar se Amerika po hyn në një periudhë në të cilën vetë koncepti i "Perëndimit" po riformësohet.

10 Dhjetor 2025, 07:53 Nga M.L
Një epokë e re e ftohtë përtej Atlantikut! SHBA kundër
Donald Trump

SHBA- Publikimi i strategjisë së re të sigurisë kombëtare të SHBA-së nuk u pa nga Evropa si një tjetër lëvizje taktike nga administrata Trump, por si një ndryshim themelor. Kontinenti e lexoi dokumentin jo thjesht si një pikë kthese, por si institucionalizimin formal të një perceptimi që deri vonë vepronte në nivelin e majave retorike: se Bashkimi Evropian  nuk është një aleat, por një konkurrent, një strukturë që kërcënon jo sigurinë amerikane, por konceptin amerikan të sovranitetit, pushtetit dhe orientimit kulturor.

Prezantimi i Evropës si një kërcënim më i madh se regjimet revizioniste të Rusisë apo Kinës nuk ishte thjesht një lëvizje politike, por sot duket mjaft e qartë se ishte një lëvizje e vendosur me kujdes në një tekst piedestal, duke sugjeruar se Amerika po hyn në një periudhë në të cilën vetë koncepti i "Perëndimit" po riformësohet.

Në të njëjtën kohë, qëndrimi i Uashingtonit ndaj Ukrainës konfirmon se epoka e pasluftës po i vjen fundi. Presioni i Presidentit Trump  për t'i dhënë fund luftës me kushte që i shërbejnë Moskës, ndërsa Kievi vazhdon të rezistojë në terren, zbulon një lexim të ndryshëm të strategjisë.

Ukraina nuk është më një themel i kohezionit euroatlantik, është një monedhë negociuese në kuadrin më të gjerë amerikan të balancimit me Rusinë, veçanërisht nëse nxjerr në pah betejën e vetme që Trump dëshiron të luftojë, atë me Kinën.

Evropa, e cila për më shumë se katër vjet ka investuar kapital politik dhe mjete financiare për të përmbajtur vrullin revizionist rus, tani përballet me një mjedis ku ish-garantuesi i aleancës po zgjedh hapur rolin e ndërmjetësit në vend të udhëheqësit të padiskutueshëm. Ky ndryshim nuk është teknik, është ekzistencial për një kontinent që është mbështetur për dekada në ombrellën strategjike të SHBA-së. Doktrina e re

nuk kufizohet vetëm në gjeopolitikë. Ajo prek thelbin e identitetit politik evropian, duke miratuar një diskurs që i referohet shkollave të mendimit të së djathtës ekstreme. Referenca ndaj "zhdukjes kulturore" për shkak të flukseve migratore dhe politikave progresive sociale nuk është thjesht një përshkrim i mospajtimit me modelin shoqëror evropian.

Evropa, e cila për dekada të tëra ishte pasqyra e demokracisë liberale, tani është vendosur në qendër të një narrative rënieje, censure dhe humbjeje identiteti. Vetëm kjo është e mjaftueshme për të zhvendosur fushat tektonike gjeopolitike, sepse për herë të parë Uashingtoni nuk po bie dakord thjesht me Evropën, por po e përshkruan atë si një "ekosistem problematik" me devijim kulturor dhe institucional.

Në këtë mjedis, konflikti midis institucioneve evropiane dhe gjigantëve amerikanë të teknologjisë vepron si një përshpejtues i krizës. Gjoba e BE-së për Platformën X nuk ishte një akt i izoluar, por një përplasje e dy modeleve të pushtetit: kuadri rregullator evropian dhe kultura amerikane anti-sistemike e shprehur idealisht nga Elon Musk.

Thirrja e tij publike për të "shfuqizuar Bashkimin Evropian" u pa në Bruksel si provë se rivaliteti nuk kufizohet më vetëm në marrëveshjet tregtare, por është zhvendosur në nivelin e shënjestrimit të hapur ideologjik. Dhe kur anëtarët e administratës Trump miratojnë fjalor të ngjashëm, Evropa e kupton se nuk po përballet vetëm me një biznesmen të zhurmshëm, por me një drejtim të tërë politik amerikan që i sheh institucionet evropiane jo si partnerë, por si pengesa.

Në këtë klimë, reagimet e udhëheqësve evropianë kanë ndryshuar gjithashtu si në stil ashtu edhe në nivel. Antonio Costa foli hapur për një epokë në të cilën Evropa nuk mund t'i marrë aleancat e pasluftës si të mirëqena. Thierry Breton foli për "armiqësi zyrtare" nga SHBA-të ndaj Bashkimit, dhe Josep Borrell e quajti strategjinë një "deklaratë lufte politike".

Këto nuk janë fjalë të thëna lehtë nga Brukseli. Ato janë shenja të një kontinenti që e kupton se epoka e hijes mbrojtëse amerikane ka mbaruar dhe se sfida e re është të krijojë autonominë evropiane në një mjedis ku Uashingtoni mund të veprojë si aleat ose si konkurrent, varësisht nga rrethanat.

Ironia është se, ndërsa SHBA-të e akuzojnë Evropën për "dështimin e demokracisë" dhe "minimin e lirisë së fjalës", shumë qeveri evropiane tashmë kanë lëvizur drejt politikave më të rrepta mbi imigracionin dhe sigurinë, por kjo nuk e ndryshon narrativën e Uashingtonit, përkundrazi rrit presionet. Konflikti nuk është për politikë, por për identitet dhe aty qëndron përçarja më e thellë, e cila duket se konfirmon edhe një frazë tjetër të Trumpit "një oqean i madh na ndan".

Evropa beson se po mbron një model demokratik që kërcënohet nga jashtë nga Rusia dhe nga brenda nga tendencat joliberale, ndërsa SHBA-të e epokës së Trumpit shohin një kontinent të bllokuar në "gabime kulturore" që e bëjnë atë të dobët dhe të prekshëm.

Pyetja thelbësore tani është nëse Evropa mund të funksionojë si një subjekt gjeopolitik. Siguria e kontinentit vazhdon të varet nga ombrella amerikane bërthamore dhe energjetike, ndërsa aftësitë e saj mbrojtëse mbeten në rastin më të mirë "nën zhvillim".

Por për herë të parë që nga Lufta e Dytë Botërore, kontinenti po ndjen nevojën për të formuar një strukturë pushteti që nuk do të shembet sa herë që ndryshon banori i Shtëpisë së Bardhë. Evropa po përballet me një pikë kthese historike, ose do të zhvillohet në një pol strategjik me një politikë të pavarur, ose do të mbetet një gur shahu i cikleve zgjedhore amerikane dhe zhvillimeve gjeopolitike.

E vetmja gjë që është e sigurt është se Perëndimi i pasluftës, siç e njihnim, nuk ekziston më ose, për të qenë plotësisht i qartë, nuk do të ekzistojë për shumë kohë. Amerika po lëviz në një drejtim ku Evropa nuk është vetëm "ana tjetër e Atlantikut", por një fushë negociuese ideologjish, teknologjie dhe pushteti.

Dhe nëse diçka është e qartë nga reagimet e institucioneve evropiane, është se kontinenti po përballet me një epokë të re të vetënjohjes - megjithëse vetëm kjo nuk është e mjaftueshme. Atlantiku, për dekada një vijë uniteti, po bëhet përsëri një kufi. Dhe Evropa thirret të vendosë nëse do të qëndrojë përballë, përkrah apo përtej saj.

shba evropa administrata trump

Sondazh

Poll

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale