LIVE UPDATES
Bota

Lufta në Ukrainë: Investues privatë për rindërtimin?

Këtë javë, bashkësia ndërkombëtare po takohet për të diskutuar rindërtimin e Ukrainës. Fokusi është kryesisht te sektori privat. Por edhe Ukraina ka punë për të bërë.

22 Qershor 2023, 08:00 Nga k.m.
Lufta në Ukrainë: Investues privatë për rindërtimin?
Foto ilustruese

411 miliardë dollarë amerikanë, ose rreth 383 miliardë euro, nevojiten që Ukraina të rindërtohet pas një viti lufte të agresionit rus. Ky është të paktën vlerësimi i bërë në mars 2023 nga Banka Botërore në bashkëpunim me qeverinë ukrainase, Komisionin Evropian dhe OKB. Këto kosto duhet të shtrihen në dhjetë vjet dhe të mbulohen nga investimet private dhe publike. Sipas agjencisë së lajmeve dpa, vetë Ukraina e vlerëson dëmin në 750 miliardë dollarë. Dhe Komisioni Evropian thotë në faqen e tij të internetit se për sa kohë që lufta e agresionit të Rusisë në Ukrainë vazhdon, shuma e plotë e dëmit nuk mund të vlerësohet ende.

Vetëm në vitin 2023, Ukrainës do t'i nevojiten 14 miliardë dollarë amerikanë (12.8 miliardë euro) për të rindërtuar infrastrukturën dhe ndërtesat, ka llogaritur Banka Botërore. Këto janë shifrat që do të diskutohen edhe këtë javë në Londër.

Këtë të mërkurë dhe të enjte, Britania e Madhe po bashkëorganizon me Ukrainën një konferencë ndërkombëtare për rindërtimin e vendit të shkatërruar nga lufta. Përveç Sekretarit të Shtetit të SHBA Blinken, pritet të marrin pjesë edhe presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen si dhe ministrja e Jashtme gjermane Annalena Baerbock dhe ministrja e Zhvillimit Svenja Schulze (SPD).

Në korrik 2022, "Parimet e Luganos" për rindërtimin e Ukrainës u miratuan në një takim në Zvicër (Lugano).Në korrik 2022, "Parimet e Luganos" për rindërtimin e Ukrainës u miratuan në një takim në Zvicër (Lugano).

Formati bazë i konferencës ka disa vite që ekziston; në vitin 2022, ajo u shndërrua në një konferencë rindërtimi në Lugano të Zvicrës. Rreth dyzet shtete dhe disa organizata ndërkombëtare kishin rënë dakord më pas me Ukrainën për shtatë elementë - parimet e Luganos - të cilat do të drejtonin rindërtimin. Sipas këtyre parimeve, Ukraina duhet të udhëheqë dhe avancojë vetë procesin e rindërtimit, por gjithashtu të forcojë sistematikisht sundimin e ligjit dhe të luftojë korrupsionin në mënyrë më efektive. Përveç kësaj, financimi për rindërtimin duhet të jetë i drejtë dhe transparent. Atëherë mungonin premtimet konkrete financiare.

A do të ketë premtime konkrete?

Këtë herë duket se është ndryshe. Një ditë përpara konferencës, Sekretari i Shtetit i SHBA Antony Blinken njoftoi një paketë "të fuqishme" ndihme për konferencën e Ukrainës. Presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen la të kuptohet gjithashtu për ndihmë shtesë për Ukrainën të martën. Ajo u kërkoi vendeve anëtare të BE-së të rrisin buxhetin aktual të BE-së, në veçanti të vënë në dispozicion një rezervë financiare prej 50 miliardë eurosh për Ukrainën për vitet 2024 deri në 2027. Kjo paketë do të përfshijë si grante ashtu edhe kredi dhe do të shërbente gjithashtu si një nxitje për financues të tjerë. Shtetet Anëtare dhe Parlamenti tani duhet të votojnë për këto propozime.

André Härtel, i fondacionit me qendër në Berlin Shkenca dhe Politika, e sheh njoftimin e Komisionit Evropian si një përpjekje për të shmangur disi angazhimet konkrete financiare përpara konferencës. Sipas André Härtel, diskutimet po vazhdojnë aktualisht për të përcaktuar se çfarë financimi fillestar nga aktorët publikë mund të stimulojë mjaftueshëm sektorin privat për t'u përfshirë më shumë në rindërtimin e Ukrainës..

Presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen flet në një konferencë shtypi pas një takimi të Kolegjit të Komisionerëve Presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen flet në një konferencë shtypi pas një takimi të Kolegjit të Komisionerëve

Paratë duhet të vijnë edhe nga privatët

Sipas kryeministrit britanik, në konferencë pritet të marrin pjesë më shumë se 1000 personalitete ndërkombëtare nga 61 vende si dhe përfaqësues të organizatave joqeveritare dhe qindra sipërmarrës e drejtues të lartë. Sipas informacioneve të tij, qeveria britanike po punon për të prezantuar një sërë instrumentesh të zhdërvjellta dhe të shpejta për t'u zbatuar, si një platformë digjitale që lejon bizneset ukrainase të lidhen më mirë me lojtarët globalë në të ardhmen.

Sipas André Härtel-it, një nga temat qendrore të konferencës nuk është vetëm çështja se si të motivohen donatorët privatë, por edhe si të minimizohen rreziqet e investimeve të tilla private. Për sa kohë që Ukraina është në luftë, këto rreziqe janë veçanërisht të larta. Aktualisht, një propozim në këtë kuptim është ende duke u zhvilluar në nivele të ndryshme, shpjegon André Härtel. Në konferencë, eksperti në Evropën Lindore pret përparim konkret se si mund të sigurohen investimet private, për shembull përmes modeleve të reja të sigurimit. Megjithatë, ai nuk pret fonde të konsiderueshme nga sektori privat derisa të ketë një armëpushim ose një traktat paqeje, tha Härtel për DW.

Ukraina duhet të krijojë mjedis të favorshëm për investime

I takon Ukrainës që të krijojë mjedisin më të mirë të mundshëm për të tërhequr këto investime, tha të martën Sekretari amerikan i Shtetit Blinken në prag të konferencës në Londër.

Eksperti Härtel beson se rindërtimi i suksesshëm dhe garancitë e sigurisë duhet të ecin paralelisht. Problem mbetet edhe korrupsioni në vend, me gjithë përmirësimet e viteve të fundit. Sipas Härtel-it, kjo "i jep dhimbje koke Perëndimit - për sa i përket së ardhmes, për sa i përket rindërtimit". Nga këndvështrimi i tij, duhet të ketë një formë kontrolli ligjor - veçanërisht përballë fondeve të ardhshme. Kjo, për shembull, mund të ushtrohet duke hapur procedurën për anëtarësim në BE. Që nga vera e vitit 2022, Ukraina ka qenë një kandidate për anëtarësim në BE dhe tani duhet të ndërmarrë reforma të mëdha, përpara se të fillojnë negociatat faktike./DW

lufta ukraine-rusi

Sondazh

Poll

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës