LIVE UPDATES
Bota

'Gjimnastika semantike' e BE-së që ndihmoi zhbllokimin e ndihmës për Ukrainën

Një sinjal i rëndësishëm përderisa Kongresi amerikan deri më tani ka dështuar që të pajtohet për fonde shtesë për Ukrainën dhe Kievi ka lënë të kuptohet se së shpejti do të mbesë pa para.

2 Shkurt 2024, 21:05 Nga Rikard Jozwiak
'Gjimnastika semantike' e BE-së që ndihmoi zhbllokimin e
Kryeministri hungarez, Viktor Orban, duke biseduar me kryeministrin sllovak, Robert Fico, gjatë takimit në samitin e BE-së në Bruksel më 1 shkurt 2024.

BRUKSEL- Në fund, për befasi, gjithçka u krye shpejt dhe pa dhimbje: kishte unanimitet në mesin e udhëheqësve të Bashkimit Evropian edhe para mesditës së 1 shkurtit që blloku të ndante për Ukrainën 50 miliardë euro grante dhe hua për katër vjetët e ardhshëm. Një sinjal i rëndësishëm përderisa Kongresi amerikan deri më tani ka dështuar që të pajtohet për fonde shtesë për Ukrainën dhe Kievi ka lënë të kuptohet se së shpejti do të mbesë pa para. Kryeministri hungarez, Viktor Orban, në mënyrë spektakolare kishte vendosur veto ndaj marrëveshjes, gjatë samitit në Bruksel të mbajtur në dhjetor. Në pamje të parë, duket se ai humbi këtë herë, duke nënvlerësuar vendosmërinë e 26 shteteve të tjera anëtare dhe duke përfituar pak prej këtij samiti. Ai nuk arriti që të bindte BE-në që të mund të vendosë veto vjetore për paratë për Ukrainën për ndarjet buxhetore midis viteve 2024 dhe 2027, ai po ashtu nuk arriti të merrte fondet e destinuara për Budapestin që Komisioni Evropian i ka ngrirë për shkak të shqetësimeve për sundimin e ligjit në Hungari.

Orban po ashtu nuk arriti të bindte BE-në për zgjatje në mënyrë që të siguronte disa prej këtyre fondeve në të ardhmen. Paratë e BE-së do të nisin të shkojnë në Ukrainë në mars. Ky artikull hedh një vështrim mbi këtë çështje, e cila nuk është aq bardhë e zi sa mund të duket në pamje të parë. Mënyra më e lehtë për të analizuar konkluzionet e samitit të BE-së, për të cilët udhëheqësit u pajtuan mëngjesin e 1 shkurtit. Pas disa diskutimeve intensive gjatë një darke joformale të disa prej udhëheqësve, që u mbajt një natë më herët në Bruksel, disa grupe më të vogla u takuan pas darkës dhe konsultime më të gjera u mbajtën mëngjesin para se të niste samiti. Ishin dy paragrafë që ishin thelbësorë për arritjen e unitetit, pas kontributeve kyçe të bëra nga kryeministrja italiane, Giorgia Meloni, presidenti francez, Emmanuel Macron, dhe presidenti i Këshillit Evropian, Charles Michel. Këta janë tre liderë që Orbani ka raporte të ngushta, thanë disa burime që kanë njohuri për bisedimet e zhvilluara. Në paragrafin e parë nga këta dy paragrafë shkruante se “në bazë të raportit vjetor të Komisionit për zbatimin e ndihmës për Ukrainën, Këshilli Evropian do të mbajë një debat çdo vit mbi zbatimin e ndihmës me synim që të ofrojë udhëzime. Nëse është e nevojshme, pas dy vjetësh Këshilli Evropian do të ftojë Komisionin që të bëjë një propozim për rishikimin e kontekstit për një MFF të re [korniza multifinaciare – buxheti afatgjatë i BE-së]”.

Ky paragraf qartësisht tregon se Hungarisë nuk iu plotësua kërkesa për të vendosur veto vjetore. Raporti vjetor nuk ka veto, as debati vjetor mes udhëheqësve të Këshillit Evropian. Fjalia e fundit lidhur me rishikimin është po ashtu interesante. Në mënyrë që të bëhet një rishikim, të 27 shtetet anëtare duhet të pajtohen për një gjë të tillë. Prandaj, disa nga miqtë më të mirë të Ukrainës, sikurse shtetet e Baltikut, thjesht mund të parandalojnë një rishikim të tillë, nëse mendoj se ai nuk është i nevojshëm. Pastaj, interesante është edhe vetë fjala “rishikim”. A nënkupton kjo vërtetë një veto? Ndoshta Hungaria mund ta interpretojë këtë si veto dhe të tjerët jo. BE-ja është eksperte në gjimnastikë semantike kur dëshiron të arrijë një kompromis. Thjesht, gjërat kanë kuptime të ndryshme për shtetet e ndryshme. Si një anekdotë për ta ilustruar këtë, disa diplomatë përmendën marrëveshjen që BE-ja arriti në fund të vitit 2022 për çmimin tavan për naftën ruse. Atëbotë, ky çmim u vendos të ishte 60 dollarë dhe shumë shtete anëtare kërkonin që çmimi tavan të ishte shumë më i ulët, por ata e miratuan vendimin me premtimin se për këtë çështje do të kishte një rishikim çdo dy muaj.

Këto shtete pranuan me mendimin se rishikimi nënkuptonte se do të kishte negociata normale – me mundësinë edhe të përdorimit të vetos – në mënyrë që çmimi tavan të ulej edhe më shumë. Kjo nuk ndodhi dhe sot e kësaj dite çmimi tavan është 60 dollarë amerikanë. Rishikimi për këtë çështje nënkuptoi vetëm përditësime të rregullta për çështjen dhe asgjë më shumë. Pra, paragrafi duket se nuk i ofron shumë përfitime Hungarisë. Por, më pas është paragrafi i dytë me një fjali të vetme, që është përfshirë në konkluzionet prej 12 faqesh të samitit. Aty thuhet se “Këshilli Evropian rikujton konkluzat e saj të dhjetorit të vitit 2022 mbi zbatimin e mekanizmit të kushtëzimit”. Kjo është një fjali shumë e paqartë që lë të hapur mundësinë e interpretimeve. Mekanizmi i kushtëzimit ishte ndryshimi vetëm për të cilin u pajtuan për buxhetin e vitit 2020-2027 për të mbajtur paratë për shtetet anëtare nëse do të kishte frikë se paratë do të keqpërdoreshin – pikërisht ajo që Komisioni Evropian ka bërë në rastin e Hungarisë.

Tani, kjo si duhet të lexohet? Dikush mund ta lexojë si një aluzion nga shtetet anëtare për Komisionin që të zhbllokojë disa mjete prej fondit 10 miliardë eurosh për Hungarinë. Ose të paktën mund të interpretohet si një kërkesë kyçe që Hungaria duhet ta përmbushë me qëllim që të marrë paratë në mënyrë pak më të lehtë? Ose mund të nënkuptojë që mekanizmi i kushtëzimit duhet të përdoret më shumë në të ardhmen? Nuk përjashtohet mundësia që fondet të zhbllokohen për Hungarinë gjatë pranverës, veçmas pasi që Parlamenti Evropian, që është një prej institucioneve më kritike të Orbanit, shpejt do të kalojë nga punët legjislative në proces zgjedhor, pasi zgjedhjet evropiane të qershorit po afrohen. Vëmendja thjesht do të zhvendoset diku tjetër. Dhe pastaj ka gjëra që mbesin të pashkruara. Nuk ka ende dëshmi konkrete për të vërtetuar asgjë, procesi i zgjerimit të Ukrainës mund të ngadalësohet edhe më shumë – diçka që Budapesti është interesuar që të ndodhë. Mund të jetë që konferenca ndërqeveritare për Ukrainën, që do të shënonte hapjen zyrtare të bisedimeve për anëtarësim, nuk do të ndodhë në mars, siç shpreson Kievi, por pas zgjedhjeve parlamentare, pra në verë apo vjeshtë.

Më pas është edhe çështja e marrëdhënieve me publikun. Shembull, nëse dëgjoni deklarimet e bëra nga udhëheqësit para se të hynin në samit, dy fjalët më të përdorura nga ta ishin “Viktor” dhe “Orban”. Viktori shpalli fitore duke thënë “fondet e Hungarisë nuk do të përfundojnë në Ukrainë dhe ne do të kemi një mekanizëm të kontrollit në fund të vitit të parë dhe të dytë”. Mesazhi mund të jetë tërheqës për shumë evropianë, jo vetëm për hungarezët. Në ditën e njëjtë kur u mbajt samiti, mijëra fermerë protestuan në kryeqytetin e BE-së kundër rritjes së kostos së prodhimit dhe për probleme të tjera. Kjo tregon se sa të rëndësishme janë zgjedhjet në BE, të cilat do të mbahen më vonë gjatë vitit./ REL

be hungaria ukraina

Sondazh

Poll

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës