LIVE UPDATES
Bota

Fadil Novalliç 'non grata' nga SHBA, kryeministrin e BiH e "dogjën" patronazhistët

Ai i dërgoi letra dhe mesazhe të moshuarve duke i premtuar rritje pensionesh nëse do ta votonin që të vinte në krye të qeverisë. E gjitha ndodhi një javë para zgjedhjeve të vitit 2018. Novaliç i përdori patronazhistët, të cilin e mori falë pozicionit të tij si kryeministër.

4 Tetor 2022, 16:37 Nga k.m.
Fadil Novalliç 'non grata' nga SHBA, kryeministrin e BiH e
Fadil Novalliç

SARAJEVË- Kryeministri i Federatës të Bosnjë e Hercegovinës, Fadil Novalliç, dhe Sllobodan Stanoviç, biznesmen i lidhur me liderin e serbëve të Bosnjës, Millorad Dodik, janë personat e fundit që Shtetet e Bashkuara kanë sanksionuar. Kjo për shkak të keqpërdorimit të të dhënave personale të pensionistëve për të mirën e partisë së tij politike, para zgjedhjeve të 2018. Një version alla “patronazhistë” si në Shqipëri, por vetëm me një grup-moshë të caktuar. Ai i dërgoi letra dhe mesazhe të moshuarve duke i premtuar rritje pensionesh nëse do ta votonin që të vinte në krye të qeverisë. E gjitha ndodhi një javë para zgjedhjeve të vitit 2018. Novaliç i përdori patronazhistët, të cilin e mori falë pozicionit të tij si kryeministër.

"Ky aktivitet është një shkelje e ligjeve të BiH dhe është një pasqyrim i një metode më të gjerë, të njohur publikisht të përdorimit të ndikimit politik personal për përfitime personale ose partiake, që minon proceset demokratike në BiH. Veprimi i sotëm nënvizon se si politikanët në Bosnje dhe Hercegovinë po minojnë institucionet dhe proceset demokratike për përfitimet e tyre politike dhe për të shpërblyer rrjetet e tyre të patronazhistëve,"-thuhej në deklaratë të bërë nga nënsekretari i Departamentit të Thesarit të SHBA, Brian E. Nelson.

Ambasada e Shteteve të Bashkuara në Bosnje dhe Hercegovinë ka reaguar në një mesazh në Twitter për sanksionet e fundit amerikane ndaj individëve nga Bosnja dhe Hercegovina.

"Shtetet e Bashkuara do të përdorin të gjitha mjetet në dispozicion për të mbajtur përgjegjës ata që minojnë proceset demokratike në BiH ose mbështesin aktivitetet destabilizuese,"-shkruante ambasada e SHBA në BiH.

Kush është Fadil Novaliç?

Fadil Novaliç, anëtar i Partisë për Veprim Demokratik (SDA), është aktualisht në postin e kryeministrit të BiH. Para se të merrte postin e kryeministrit, Novaliç ishte i angazhuar në biznes privat. Ai është në mesin e disa zyrtarëve të lartë në Federatën e Bosnjë-Hercegovinës, të cilët po ndiqen penalisht në Gjykatën e Bosnjë-Hercegovinës për prokurimin e 100 respiratorëve nga Kina në Federatën e Bosnje-Hercegovinës.

Një hetim i përbashkët nga BIRN dhe The Initium zbuloi se fakti që ventilatorët ishin të papërshtatshëm dihej publikisht tre javë përpara blerjes së tyre nga qeveria e Novalic dhe gati një muaj përpara se ai t'i blente. Por sërish u blenë.

E gjithë skema është bërë nga kompania “Srebrena Malina”. Prokuroria e Bosnje-Hercegovinës ka vërtetuar përmes ekspertizës se përdorimi i tyre nuk rekomandohet në njësitë e kujdesit intensiv. Por për këtë çështje gjyqi ende vazhdon.

Kush e regjistroi Novaliçin në politikë në vitin 2018?

Në vitin 2018, Novaliç kërkoi të dhënat personale të më shumë se 400,000 pensionistëve nga Instituti i Sigurimeve Pensionale dhe Pensionale, të cilat ai i përdorte për t'u dërguar letra pensionistëve. Në tetor 2018, Aleanca për një të ardhme më të mirë (SBB) dorëzoi një kallëzim penal kundër Fadil Novaliçit në Prokurorinë e Kantonit të Sarajevës. Kërkesa është dorëzuar edhe në Komisionin Qendror të Zgjedhjeve për fillimin e procedurës kundër Novaliçit, duke pretenduar se ishte shkelur ligji zgjedhor.

Në atë kohë, kryeministri i Federatës së Bosnjë-Hercegovinës, Fadil Novaliç, u raportua në Komisionin Qendror të Zgjedhjeve dhe Agjencinë për Mbrojtjen e të Dhënave nga Amra Zulfikarpashiç, një profesoreshë në pension nga Sarajeva.

“Disa ditë para zgjedhjeve të 2018-ës na ka ardhur një letër nga zoti Novaliç, e cila i është drejtuar emrit dhe mbiemrit tim, në të cilën na ka njoftuar se, nëse e votojmë, do të na rrisë pensionet pas Vitit të Ri. Ishte e tmerrshme edhe për mua kur pashë letrën në emrin tim. Pyesja veten se ku e morën adresën time në radhë të parë që të më kontaktonin. Sepse askush nuk ka të drejtë të keqpërdor të dhënat në regjistrin e fondit pensional për qëllime politike”, tha Zulfikarpashiç për RSE, pas lajmit për vendosjen e sanksioneve ndaj Novaliqit.

Damir Arnaut, ish-anëtar i partisë SBB, ka konfirmuar për RSE se në vitin 2018, raporti kundër Novaliçit i është dërguar Prokurorisë së Sarajevës.

“E di me siguri që është dërguar, por ka qenë më shumë se katër vite më parë dhe vërtet nuk e mbaj mend”, tha Arnaut.

Arnaut, kryetari i Komisionit të Përkohshëm Hetimor të Dhomës së Përfaqësuesve të Parlamentit të BiH thotë se ky rast është vetëm një nga shembujt për të cilin institucionet e BiH nuk kanë reaguar. Po ashtu, një ditë para kryeministrit, në “listën e zezë” është futur edhe prokurorja e Prokurorisë së BiH-së, Diana Kajmakoviç.

Përveç kryeministrit u sanksionua edhe një biznesmen i lidhur me Dodikun

Slobodan Stankoviç u shtua gjithashtu në "listën e zezë" të hënën, më 3 tetor. Ai është një nga njerëzit më të pasur në BiH dhe pronar prej kohësh i kompanisë ndërtimore nga Republika Srpska Integral. Nga SHBA u pretendua se  Stanković dhe kompania e tij ishin të lidhur me korrupsionin në sektorin e ndërtimit në të cilin Integral iu dha disa nga projektet më të mëdha në Republikën Srbska.

Një nga projektet e fundit ku ajo ishte përfshirë si kontraktore ishte ndërtimi i seksionit të autostradës nga Bijeljina, në verilindje të Bosnjës dhe Hercegovinës, deri në kufirin me Serbinë. Është një seksion 20 kilometra, ndërtimi i të cilit do të kushtojë 302 milionë marka (154.4 milionë euro). Integral gjithashtu kreu punë edhe në Kroaci. Stankoviç u sanksionua sepse ai ndihmoi materialisht, sponsorizoi ose ofroi mbështetje financiare për Dodik.

Cilat janë pasojat?

Pas futjes në listën e zezë, të gjitha asetet dhe të drejtat për asetet e atyre të sanksionuarve të vendosura në SHBA duhet të ngrijnë. Vendimi u mor vjet nga ana e presidentit Joe Biden. Në Shqipëri, sanksione të tilla kanë Aqif Rakipi dhe Ylli Ndroqi. Kjo ishte  hera e parë që aktorë të politikës apo biznesit në vend u targetuan me sanksione nga Departamenti i Thesarit, dhe jo Departamenti i Shtetit.

LIDHJA ME SHQIPËRINË

Ndërkohë që ‘patronazhistët’ “dogjën” kryeministrin e Bosnje-Herzegovinës, duket se ai shqiptar deri më tani nuk preket edhe pse pati të njëjtin skandal shumë pak kohë më parë. Dolën të dhënat e gati 1 milion shqiptarëve, së bashku me ‘të bashkangjiturin’ e partisë.

Ndryshe nga Bosnja ku dolën të hënat e pensionistëve, në Shqipëri “patronazhistët” janë të ndarë në dy grupe, ndërsa sipër tyre është një tjetër person i cili quhet “i deleguari” dhe që merr informacione nga patronazhistët. Detyra e patronazhistit me aplikacion është që të raportojë në kohë reale ditën e votimit mbi statusin e secilit votues, pra nëse votuesi ka shkuar në qendrën e votimit apo jo. Patronazhistët e grupit të dytë, apo ata që nuk kanë aftësi teknike, do të punojnë me lista në mënyrë manuale duke raportuar tek i deleguari i partisë në kohë reale për statusin e votuesve të PS që kanë në ngarkim. Në fund të punës u falenderuan publikisht për fitoren nga kryeministri Edi Rama.

fadil novalliç fadil novalliç shpallet non grata

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet