LIVE UPDATES
Bota

Sulmet në Lindjen e Mesme/ DW: A mund ta vazhdojë SHBA-ja luftën e saj në Iran?

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka thënë se konflikti mund të zgjasë katër deri në pesë javë, por se SHBA-të kanë "aftësinë të zgjasin shumë më tepër se kaq".  

10 Mars 2026, 22:12 Nga D.S

Sulmet në Lindjen e Mesme/ DW: A mund ta vazhdojë SHBA-ja luftën

Më 28 shkurt, Shtetet e Bashkuara nisën "Operacionin Epic Fury" në Iran. Në javën që pasoi, SHBA-të kryen mijëra sulme në të gjithë vendin, duke vendosur më shumë se 20 sisteme armësh në ajër, tokë dhe det. Në valën e parë të sulmeve SHBA-Izrael, udhëheqësi suprem i Iranit,  Ali Khamenei,  u vra. Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka thënë se konflikti mund të zgjasë katër deri në pesë javë, por se SHBA-të kanë "aftësinë të zgjasin shumë më tepër se kaq".  

Sa e sigurt është administrata Trump? 

Administrata Trump  ka qenë optimiste në lidhje me kapacitetin ushtarak të SHBA-së. "Nuk kemi mungesë  municionesh", tha Sekretari i Mbrojtjes Pete Hegseth gjatë një vizite në Komandën Qendrore të SHBA-së në Florida. "Rezervat tona të armëve mbrojtëse dhe sulmuese na lejojnë ta vazhdojmë këtë fushatë për aq kohë sa të kemi nevojë."  

Gjenerali Dan Caine,  Kryetari i Shefave të Përbashkët të Shtabit të Ushtrisë, bëri siguri të ngjashme: " Ne kemi municione precize të mjaftueshme për detyrën që kemi përpara, si në sulm ashtu edhe në mbrojtje ."  

Megjithatë, Trump ka pranuar në heshtje se ku mund të qëndrojnë problemet. Në një postim në platformën e tij të mediave sociale Truth Social, ai shkroi "Stoqet e municioneve të Shteteve të Bashkuara, në gradën mesatare dhe të lartë, nuk kanë qenë kurrë më të larta ose më të mira... Në nivelin më të lartë, ne kemi një furnizim të mirë, por nuk jemi aty ku duam të jemi". 

Kelly Grieco, bashkëpunëtore e lartë në qendrën kërkimore Stimson Center, pajtohet se dallimi i Trumpit në gradën e armëve ka rëndësi. Janë këto raketa dhe interceptorë të gradës më të lartë me rreze të gjatë veprimi që kanë më shumë shqetësime. "Ka disa kufizime të vërteta në rezervat atje", tha ajo. 

Matematika  e konfliktit  

Që nga fillimi i konfliktit ,  SHBA-të, Izraeli dhe Irani  kanë nisur një breshëri sulmesh në të gjithë rajonin . Sipas Komandës Qendrore të SHBA-së (CENTCOM), SHBA-të goditën më shumë se 3,000 objektiva në Iran në 7 ditët e para. Në këmbim, Irani ka lëshuar mijëra dronë Shahed 136 dhe qindra raketa drejt objektivave amerikane në të gjithë rajonin. Këtu është vendi ku  matematika bëhet e pakëndshme.  

Dronët Shahed të Iranit  kushtojnë midis 20,000 dhe 50,000 dollarë për t’u prodhuar. Ka mënyra të ndryshme se si SHBA-të dhe aleatët janë mbrojtur kundër tyre, por asnjëra nuk është e lirë. Avionët luftarakë të armatosur me raketa AIM-9 kushtojnë 450,000 dollarë për fishekzjarr, plus 40,000 dollarë në orë vetëm për të operuar aeroplanin. " Kostoja e  operimit të aeroplanit luftarak për një orë është e barabartë me koston e një Shahed", thotë Grieco, "Nuk është efikas. Nuk është një shkëmbim i favorshëm kostoje."

Ajo argumenton se SHBA-të duhet të kishin mësuar nga Ukraina , e cila ka gjetur metoda më të lira, siç janë dronët interceptues që kushtojnë më pak se Shahed-ët. "Shtetet e Bashkuara e kanë testuar [atë teknologji], por thjesht nuk e kanë blerë në numër të mjaftueshëm", tha Grieco.  

Raketat mbrojtëse Patriot shumë më të shtrenjta  (që kushtojnë rreth 3 milionë dollarë për raketë) janë të rezervuara për kapjen e raketave balistike të Iranit, dhe është këtu ku ka shqetësime në lidhje me rezervat.  Mark  Cancian, këshilltar i lartë në Qendrën për Studime Strategjike dhe Ndërkombëtare, vlerëson se rezervat po përdoren me shpejtësi. "Në fillim  , mendoj se kishte rreth 1,000 Patriot dhe mendoj se tani e kemi përtypur mjaft atë inventar". Ai vlerëson se 200-300 raketa Patriot janë përdorur tashmë.  

Armët e nivelit të lartë si kjo kërkojnë kohë për t'u ndërtuar. Lockheed Martin dorëzoi vetëm 620 interceptorë PAC-3 gjatë gjithë vitit 2025. "Nëse do të shkonit sot në kompani dhe do të thoshit se dua të blej edhe një Patriot, do të duheshin të paktën dy vjet që ai Patriot të shfaqej", thotë Cancian. Për armët me rreze të shkurtër veprimi, siç janë bombat, kompletet JDAM dhe raketat Hellfire, pamja është e ndryshme. "Ushtarakisht, mendoj se mund ta përballojmë për një kohë shumë të gjatë. E dini, ne kemi municionet tokësore për ta bërë këtë", thotë Cancian. 

Shtëpia e Bardhë takohet me kompanitë e mbrojtjes 
Më 6 mars, Trump u takua me disa kompani mbrojtëse, duke postuar më pas në Truth Social se prodhuesit kishin rënë dakord të katërfishonin prodhimin e  armatimeve të klasit më të lartë. Shtëpia e Bardhë theksoi se takimi kishte qenë i planifikuar prej javësh.  

Megjithatë, Grieco hodhi dyshime mbi risinë e marrëveshjeve. " E gjeta këtë si një mosnjoftim sepse në muajt e fundit  shumica e tyre ishin njoftuar tashmë." Marrëveshja e Lockheed Martin për të rritur prodhimin e Patriot PAC-3 nga 600 në 2,000 në vit ka qenë publike që nga janari. Pas takimit në Shtëpinë e Bardhë, nuk u dhanë afate të reja kohore. Data e synuar  mbetet viti 2030.  

Edhe përshpejtimi i prodhimit  nuk është i thjeshtë.  "Ka të gjitha këto vende me pengesa, saqë edhe nëse shpenzon shumë para për këtë problem,  nuk është aq e thjeshtë sa të ndezësh çelësin dhe të prodhosh. Do të duhet ende kohë", tha Grieco. 

Pasojat globale 

Analistët pajtohen se SHBA-së nuk ka gjasa t’i mbarojnë armët gjatë luftimeve në Iran,  por ka shqetësime për të ardhmen. "A do të mbarojë?  Nuk është pikërisht kështu do ta shprehja unë", thotë Grieco. "Nuk mendoj se diçka do të mbarojë vërtet në këtë luftë. Por problemi është [...] se do të mbetemi me këto rezerva të zbrazëta [...] dhe kjo do të kufizojë zgjedhjet tona në vitet që vijnë në lidhje me Indo-Paqësorin dhe Evropën apo edhe Lindjen e Mesme". 

Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky tashmë ka dhënë alarmin .  

“Ekzistojnë shqetësime se në rast të një lufte të zgjatur, Amerika mund të zvogëlojë furnizimet e sistemeve të mbrojtjes ajrore dhe raketave për mbrojtjen ajrore në Ukrainë”,  tha Zelenskyy për RAI-n, transmetuesin kombëtar italian. Në një intervistë me Bloomberg, ish -Sekretari i Shtetit Antony Blinken dha një paralajmërim të ngjashëm. Një operacion i zgjatur në Iran mund ta lërë SHBA-në të cenueshme ndaj kërcënimeve nga Rusia dhe Kina, tha ai.  

A po nënvlerësohet Irani? 
Gjenerali Dan Caine ka raportuar se lëshimet e raketave balistike iraniane kanë rënë "86% që nga dita e parë e luftimeve". Uashingtoni e ka marrë këtë si një shenjë progresi. Nga ana e saj, Grieco pranon se është e vështirë të dihen detajet që fshihen  pas rënies së lëshimeve iraniane, por e quan të mundshme që " kemi bërë një degradim të konsiderueshëm të forcës së raketave balistike ".  

Kur bëhet fjalë për dronët Shahed të Iranit, prodhimi i shpërndarë i bën vlerësimet e rezervave tepër të vështira. "Edhe para luftës, ne nuk kishim vlerësime të mira se sa mund të kishin", tha Grieco. "Mund të montoje një në garazhin tënd nëse doje vërtet." Më thelbësisht, ajo argumenton se SHBA-të mund ta kenë nënvlerësuar Iranin. " Nëse qëllimi është ndryshimi i regjimit... vetëm fuqia ajrore nuk do të sjellë rrëzimin e regjimit."

Ajo  mendon se përmbajtja e mëparshme e Iranit në reagimin ndaj sulmeve amerikane dhe izraelite u interpretua si dobësi dhe argumenton se kjo çoi në një sërë dështimesh në parandalimin e sulmeve. "Ata po luftojnë për mbijetesën e regjimit. Ata kanë stimujt për të luftuar fort dhe për të paguar shumë kosto." Cancian pajtohet: " Ne i kemi goditur mjaft rëndë dhe ata nuk kanë kërkuar paqe", tha ai. "Kjo mund të ketë qenë e papritur."

Kapja e shpejtë e ish-liderit Nicolas Maduro në Venezuelë nxiti  besimin e Uashingtonit në lidhje me rezultatet e mundshme të Operacionit Epic Fury. Por SHBA-të kanë gabuar në lidhje me kohëzgjatjen dhe koston e luftërave të tyre më parë. Depozita e armëve të administratës Trump mund të mos mbarojë në Iran, por mbeten pikëpyetje në lidhje me furnizimet që SHBA-të do të kenë lënë kur të mbarojë./DW

iran shba

Sondazh

Poll

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty