LIVE UPDATES
Bota

Analiza: Çfarë mund të ketë shkaktuar ndërprerjen e madhe të energjisë elektrike në Spanjë dhe Portugali?

Furnizimet me energji elektrike po kthehen ngadalë në disa pjesë të Spanjës dhe Portugalisë pasi një ndërprerje e madhe e energjisë të hënën shkaktoi kaos për ata që jetojnë në të gjithë Gadishullin Iberik. 

28 Prill 2025, 22:41 Nga E. D
Analiza: Çfarë mund të ketë shkaktuar ndërprerjen e
foto ilustruese

SPANJË- Disa skenarë janë paraqitur nga ekspertët si një shkak i mundshëm pas ndërprerjes së madhe të energjisë që zhyti në rrëmujë Spanjën dhe Portugalinë. Furnizimet me energji elektrike po kthehen ngadalë në disa pjesë të Spanjës dhe Portugalisë pasi një ndërprerje e madhe e energjisë të hënën shkaktoi kaos për ata që jetojnë në të gjithë Gadishullin Iberik. 

Ndërprerja e energjisë ndaloi trenat dhe hekurudhat e metrosë, ndërpreu shërbimin telefonik dhe lidhjet e internetit dhe mbylli makinat ATM dhe semaforët në të gjithë vendet e stendave dhe pjesëve të Francës. Red Electrica, operatori kombëtar i rrjetit të Spanjës, tha në një deklaratë se furnizimet me energji elektrike ishin rikthyer në pjesë të disa rajoneve, duke përfshirë Katalonjën, Andalucia, Vendin Bask dhe Castille dhe Leon të hënën në mbrëmje.

Eduardo Prieto, kreu i operacioneve në Red Eletrica, i tha Associated Press se situata ishte e paprecedentë, duke e quajtur ngjarjen të jashtëzakonshme dhe të jashtëzakonshme. Ndërsa Teresa Ribera, nënkryetare ekzekutive e Komisionit Evropian e ngarkuar me promovimin e energjisë së pastër, e quajti incidentin një nga episodet më serioze të regjistruara në Evropë në kohët e fundit.  

Autoritetet po kërkojnë ende të përcaktojnë shkakun e saktë të ndërprerjes, por ekspertët kanë nxjerrë disa skenarë të mundshëm se pse ndodhi. Duhet të theksohet, megjithatë, se aktualisht ka pak prova për të thënë përfundimisht se çfarë shkoi keq.

Fenomeni i rrallë atmosferik?

Raportet sugjeruan se ndërprerja mund të ishte rezultat i një fenomeni të rrallë të quajtur "dridhje e induktuar e atmosferës", e cila shkaktoi lëkundje anormale në linjat e tensionit të lartë të rrjetit energjetik të Spanjës. 

"Këto lëkundje shkaktuan dështime të sinkronizimit midis sistemeve elektrike, duke çuar në shqetësime të njëpasnjëshme në të gjithë rrjetet e ndërlidhura evropiane," thuhet se i tha BBC-së të hënën pasdite kompania portugeze e energjisë REN. 

REN më pas i hodhi poshtë këto pretendime në mediat portugeze. Solomon Brown, një profesor i sistemeve të procesit dhe energjisë në Universitetin e Sheffield në Mbretërinë e Bashkuar, tha se një dridhje e shkaktuar atmosferike mund të konsiderohet ekuivalenti i nxitjes së një ndryshimi të vogël në fushën elektromagnetike lokale.

"Kjo do të kishte të njëjtin lloj ndikimi si, të themi, një ngjarje diellore dhe mund të shkaktojë çekuilibër në rrjedhat e energjisë elektrike që do të duhej të kontrolloheshin," tha ai për Euronews Next. 

Në rastet kur shqetësimi është shumë i madh, vazhdoi Brown, operatorët mund ta mbyllin rrjetin dhe ta ndizin ngadalë. Edhe pse nuk është ekspert në rrjetin spanjoll-portugez, Brown beson se të dy janë të ndërlidhur përmes kabllove të tensionit të lartë që sinkronizohen për të krijuar një rrjet të vetëm energjie. 

"Kjo është mjaft e zakonshme dhe për Evropën, ndihmon në krijimin e një rrjeti të vetëm energjie që mund të bashkëpunojë, por në kohë stresi duhet të menaxhohet veçmas dhe të bashkohet," tha ai. 

Probleme të mundshme të rrjetit

Onyema Nduka, një pedagoge e lartë për qëndrueshmërinë e energjisë në Universitetin e Londrës, tha se rrjetet e energjisë elektrike janë normalisht të ndërlidhura sepse termocentralet që i furnizojnë ato ndodhen shumë larg qyteteve.  Kjo do të thotë se një ndërprerje e energjisë në një pjesë të rrjetit mund të "çojë në një efekt kaskadues në zona të tjera".

"Idealisht, tepricat janë të integruara në sistem, të tilla si të kesh pika të shumta furnizimi, gjeneratorë rezervë të vendosur në vende të ndryshme, tela dhe kabllo të ndërlidhura etj," tha ajo. 

Sulmi kibernetik i përjashtuar nga disa, jo të gjithë

Juanma Moreno, presidente e qeverisë rajonale të Andaluzisë, tha të hënën se një sulm kibernetik nuk ishte përjashtuar dhe këshilloi qytetarët të jenë të kujdesshëm. Megjithatë, pretendimi për sulm kibernetik është hedhur poshtë nga zyrtarë, duke përfshirë Pedro Sanchez, kryeministri i Spanjës, Luis Montenegro, kryeministri i Portugalisë dhe Antonio Costa, presidenti i Këshillit Evropian. 

"Spanja ka mekanizma për t'u marrë me këto lloj situatash. Edhe një herë i bëj thirrje publikut që të bashkëpunojë me të gjitha autoritetet dhe të veprojë me përgjegjësi dhe civilizim, siç kemi bërë gjithmonë”, postoi Sanchez në platformën e mediave sociale X.

Qendra Kombëtare Portugeze e Sigurisë Kibernetike tha gjithashtu në një deklaratë se nuk kishte asnjë indikacion se ndërprerja ishte për shkak të një sulmi kibernetik. Në komentet për Euronews, Taco Engelaar, drejtor menaxhues në ekspertët e infrastrukturës energjetike Neara, pohoi se ndërlidhja e rrjeteve kombëtare dhe sistemeve të tyre do të nënkuptonte se një defekt ose sulm do të kishte të njëjtin rezultat neto.

“Një defekt kaq i përhapur i rrjetit është jashtëzakonisht i pazakontë dhe mund të shkaktohet nga një numër gjërash: mund të ketë një defekt fizik në rrjet që sjell ndërprerje të energjisë, një sulm kibernetik i koordinuar mund të jetë pas tij, ose një çekuilibër dramatik midis kërkesës dhe ofertës e ka çuar sistemin e rrjetit në teh.

Nëse është një gabim i sistemit, atëherë ndërlidhja midis rrjeteve të ndryshme rajonale dhe kombëtare mund të çojë në gjurmën e madhe të ndërprerjeve që po shohim sot [të hënën]. E njëjta gjë vlen edhe për një sulm kibernetik  shumë nga këto sisteme janë të lidhura dhe ndajnë asete  rrëzimi i njërit mund të shkatërrojë shumë", përfundoi ai./Euronews

 

spanjë portugali ndërprerjen e madhe të energjisë elektrike

Sondazh

Poll

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet