LIVE UPDATES
Aktualitet

Misioni i shpëtimit të amerikanëve, historia e Luftës së Dytë Botërore në një ditar, mësuesi nga Gjirokastra: Kaçatorët gjermanë i ndoqën

Bëhet fjalë për 62 ditët e rrugëtimit në Jug të Shqipërisë të një misioni sekret të 30 amerikanëve, avioni i të cilëve realizoi një ulje të detyruar në Belsh në vjeshtën e vitit 1943.

14 Janar 2023, 23:03 Nga DOSJA
Misioni i shpëtimit të amerikanëve, historia e Luftës
Berat

Mëngjesin e datës 16 Dhjetor 1943 mësuesi Hysen Hashorva nga Gjirokastra shkroi disa radhë të thjeshta në ditarin e tij që do ishin më vonë pjesë e dokumentimit të një ngjarjeje të mbuluar me mister për gati 80 vjet.

Ditari:

“Prëmë erdhën këtu ora 6 e ca 30 amerikanë me gjithë disa vajza amerikane mes tyre. Këta siç meret vesh ishin nisur me aeroplan për në Itali nga Siçilia, por kaçatorët gjermanë i ndoqën aty-këtu dhe aeroplani që mbante këta vjen në Berat. Zbresin këta dhe nga Berati erdhën në qarkun tonë prëmë. Erdhën nga Sheperi dhe sot ikën për në Kurvelesh. Në Berat ju mbenë tre shoqe. Ardhja e amerikanëve këtu bëri që të qeshin fytyrat e popullit me shpresë se si erdhën këta do të vinë edhe të tjerë, d.m.th. do të zbarkojnë edhe të tjerë. Kështu do të mbaronin vuajtjet e popullit që pret nga njëra ditë në tjetrën zbarkimin e tyre, por ata s’kanë ndërmënd”.

Fatos Hashorva djali i Hysenit tregon se ditarët e të atit i kanë hapur atij një dritare për botën edhe gjatë diktaturës kur mungonte liria e fjalës.

Bëhet fjalë për 62 ditët e rrugëtimit në Jug të Shqipërisë të një misioni sekret të 30 amerikanëve, avioni i të cilëve realizoi një ulje të detyruar në Belsh në vjeshtën e vitit 1943.

Për ti shpëtuar ndjekjes së gjermanëve grupi la në Berat 3 infermiere të plagosura dhe udhëtoi drejt Jugut për të mbërritur më 14 Dhjetor në fshatin Sheper në Zagori, territor i lirë i kontrolluar nga forcat angleze të gjeneralit Tilman.

Amerikanët mbërritën në 15 Dhjetor në Gjirokastër dhe u strehuan në shtëpitë e qytetit por nuk ja dolën të vazhdonin rrugën drejt bregdetit për tu evakuuar.

Ata u zhvendosën në Lunxhëri ku kaluan Krishtlindjet dhe Vitin e Ri. Atje banorët kujtojnë se infermieret ndihmuan në lindjen e një fëmije dhe situata të tjera shëndetësore.

Ngjarja e cila ndiqej personalisht në atë kohë nga presidenti amerikan Roosvelt konsiderohet si një nga misionet më të vështira të shpëtimit për të cilin ndihmoi shumë popullsia vendase.

Studiuesi Ilir Lluri tërheq vëmendjen se ka shumë ngjarje të rëndësishme të cilat janë pothuajse të padokumentuara dhe të fshira në një farë mënyre nga memorja historike.

Aleatët u përpoqën të evakuojnë amerikanët në fillim të Janarit 1944 me 21 avione të vegjël bombardues por as kjo nuk u bë e mundur sepse aerodromi i Gjirokastrës ku tentuan të ulen kontrollohej nga gjermanët.

Ekipi amerikan ja doli të lerë Shqipërinë më 6 Janar 1944 nga bregdeti dhe të largohet me anije drejt Barit.

Marrë nga Top Channel

hysen hashorva

Sondazh

Poll
MË SHUMË

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Berisha: Gjithçka zhvillohet sot në rrugë dhe sheshet e Tiranës është një betejë e kauzës

Këshilli Kombëtar/ Berisha prezanton emrat e propozuar për anëtarët e Këshillit të Diasporës

Dua Lipa: Frymëzuese të shoh qytetarët në protestë, ndërkohë që qeveria anashkalon ligjet

Shiko video te tjera