LIVE UPDATES
Aktualitet

Ajri i ndotur po na vret çdo ditë/ Qeveria pranon në letra skandalin, qytetarët shqiptarë po helmohen

Madje në krahasim me rajonin, ajri në Tiranë është 3 herë më i ndotur se Podgorica e Shkupi dhe rreth 10 herë më i ndotur se Athina.

5 Mars 2024, 11:41 Nga I.A
Ajri i ndotur po na vret çdo ditë/ Qeveria pranon në letra
Qeveria

Ndotja e ajrit është një nga problemet më të mëdha për qytetarët shqiptarë, duke i ekspozuar ata drejt problemeve të ndryshme shëndetësore, e duke i kërcënuar për jetën. Ndotësit kryesorë të ajrit janë grimcat e pluhurit PM10 dhe PM2.5, oksidet e azotit, NOx, monoksidi i karbonit, CO dhe dioksidi i squfurit, SO2, disa prej tyre disa herë më të larta se vlerat e rekomanduara ditore.

Raportet ndërkombëtare e kanë nxjerrë kryeqytetin shqiptar si një nga qytetet me ndotjen më të lartë të ajrit në Europë. Madje në krahasim me rajonin, ajri në Tiranë është 3 herë më i ndotur se Podgorica e Shkupi dhe rreth 10 herë më i ndotur se Athina.

Sipas matjeve të kryera, mjediset e lokaleve pranë rrugëve kryesore të Tiranës tregojnë prezencën e grimcave vdekjeprurëse në nivele shumë herë më të larta se normat e lejuara nga BE, kryesisht në zonat afër lokaleve dhe akoma më të larta në parkimet e qendrave tregtare.

Vlen të theksohet se qeveria shqiptare ka dështuar prej vitesh që të prodhojë të dhëna të plota, të sakta dhe të besueshme për cilësinë e ajrit por shifrat e sipërpërmendura flasin vetë.

Megjithatë Ministria e Turizmit ka hedhur për konsultim publik një draft në lidhje me ndryshimet në ligjin “Për mbrojtjen e cilësisë së ajrit në mjedis”, pas disa matjeve të kryera për një periudhë 6 mujore në vitin 2023 nga Agjencia Kombëtare e Mjedisit duke pranuar edhe vetë dështimin e disa prej institucioneve përgjegjëse për të zbatuar legjislacionin në këtë fushë, konkretisht: Agjencia Kombëtare e Mjedisit, Drejtoria e Përgjithshme e Shërbimeve të Transportit Rrugor, Inspektorati Shtetëror Teknik dhe Industrial, Inspektorati Shtetëror i Mbikëqyrjes së Tregut.

Në draft thuhet qartësisht se shkaqet e evidentuara lidhur me problemin e ndotjes janë: vakum ligjor, mungesë koordinimi ndërinstitucional, kapacitete të pamjaftueshme të këtyre institucioneve (AKM, DPSHTR, ISHTI, ISHMT), masa administrative të pamjaftueshme dhe jo në përputhje me kontekstin, çka po e detyron qeverinë që të shtrëngojë masat dhe të pranojë në letra një tjetër dështim të saj.

Përveç Tiranës, në listën e qyteteve më ajër të ndotur janë edhe Durrësi, Elbasani Korça, Shkodra dhe Fieri, ku pranohet për ndotjen e cilësisë së ajrit dhe që tejkalojnë normat e BE.

“Bazuar në monitorimin e kryer nga Agjencia Kombëtare e Mjedisit (AKM), në periudhën janar-qershor 2023, në 6 qytete (Tiranë, Elbasan, Durrës, Shkodër, Fier dhe Korçë), rezultoi se cilësia e ajrit urban nuk është e nivelit shumë të mirë, por është e një cilësie të mirë sepse parametrat që tejkalojnë normat e BE janë të pakëta dhe kryesisht në periudha të caktuara të vitit, si psh PM10 dhe PM2.5 në Korcë në periudhën e dimrit (si rezultat e ngrohjes me dru) dhe në Tiranë (si rezultat e trafikut rrugor)”- thuhet në draft.

Po sipas monitorimit në të njëjtën periudhë rezulton se ka nje tejkalim të normës ditore të PM 10 (50 µg/m3) në stacionet e Durrësit, Elbasanit, Korcës, dhe Tirana Higjena. PM 10 sipas përcaktimeve mjekësore shkakton sëmundje të zemrës, mushkërive, sistemit nervor qendror dhe kancer.

Transporti i rënduar, shoqëruar edhe cilësinë e naftës dhe me flotën e vjetër të automjeteve që qarkullojnë në Tiranë është një nga arsyet e ndotjes së ajrit. Gjithashtu mungesa e sipërfaqeve të gjelbërta dhe zbatimi pa kriter i ndërtimeve kanë ndikimin e tyre në ndotjen e cilësise së ajrit sidomos në shkarkimin e pluhurave.

Në qytetin e Korcës, burimi i ndotjes është përdorimi i ngrohjes me dru, ndërsa në qytetet e tjera, burimi vjen nga qarkullimi makinave ose pluhuri pasi janë stacione pranë rrugëve me trafik. Ndaj qeveria ka vendosur që të bëjë disa shtesa në ligj duke vendosur që të rrisë me 30% masat administrative që vendosen kundrejt subjekteve që ndotin ajrin, duke pranuar kështu përmes shifrave të mësipërme se qytetarët shqiptarë po thithin ajrin e ndotur.

Bazuar në të dhënat e raportuara për periudhën 2016-2020, Agjencia Europiane e Mjedisit në vitin 2022 ka botuar një raport ku paraqitet një vlerësim mbi përqindjen e popullsisë së ekspozuar nga ndotja e ajrit, ku përfshihet edhe Shqipëria për treguesit PM2.5, NO2 dhe O3. Nga ky vlerësim rezulton se numri i vdekjeve të parakoshme të ekspozuar ndaj PM2.5 është 3646, ndaj NO2 është 325 dhe ndaj Ozonit është 31.

Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë, dhjetëra persona në Shqipëri humbin jetën çdo vit si pasojë e ndotjes së ajrit, pasi cilësia e ajrit nxit sëmundje ishemike të zemrës, duke i çuar qytetarët drejt vdekjes. Më të rrezikuar janë të moshuarit, të sëmurët kronikë, të sapolindurit dhe gratë shtatzëna. 

Rikujtojmë se monitorimi i cilësisë së ajrit është një çështje mjedisore me ndikim në shëndetin publik, por është gjithashtu një detyrim që nevojitet të plotësohet në kuadër të procesit të integrimit në Bashkimin Europian. Sipas raportit të progresit për vitin 2023, Shqipëria nuk është ende e aftë që të prodhojë statistika mjedisore plotësisht të përputhshme me kuadrin ligjor të BE-së. Teksa këto shifra janë një këmbanë alarami, ato mund të ndikojnë edhe në disa fusha, si turizmi.

Cilësia më e mirë e ajrit mund ta bëjë një vend ose qytet më tërheqës për turistët që kërkojnë një mjedis të pastër dhe të shëndetshëm. Po ashtu vendet me cilësi të mirë të ajrit shpesh shihen më mirë në skenën globale, gjë që mund të ndikojë pozitivisht në marrëdhëniet ndërkombëtare dhe tregtinë.

Marrë nga Ditar.al

ajri i ndotur

Sondazh

Poll

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës