Dita e 50-të e revoltës qytetetare/ Shqiptarët vijojnë qëndresën në shesh: Rama në burg, Berisha në burg
"Jo 50, as 150, por edhe 1 550 ditë, ne do jemi këtu"/ Protestuesi dekoron qytetarët në shesh: Ju meritoni medalje ...
"Jo 50, as 150, por edhe 1 550 ditë, ne do jemi këtu"/ Protestuesi dekoron qytetarët në shesh: Ju meritoni medalje ...
Dita e 49-të e protestës/ Qytetarët zbresin sërish në shesh, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama: Ju erdh...
Shetet e Gjirit Persik dënojnë sulmet iraniane ndaj infrastrukturës civile: Janë krime lufte 18 Korrik, 17:37 ...
Abuizimi me fondet në Durrës, zbardhen dëshmitë/ Elisabeta Mataj: Jam qytetare e lirë, kush ma ndalon kazinonë...
BRITANI E MADHE- Kur lajmet për vaksinat dhe testet e reja të mundshme për Covid-19 të zhvilluara nga laboratorët në të gjithë botën, janë lajme që po raportohen në mbarë botën shkecëtarët vijojnë të plotësojnë “puzzle-in’.
Mes shumë shkencëtarëve ka edhe optimistë që kanë zbuluar shenja se ne mund të shkojmë drejt lehtësimit të kufizimeve të bllokimit në Evropë dhe SHBA, duke ndjekur zbutjen e masave në Zelandën e Re dhe Australi. Në Mbretërinë e Bashkuar, mungesa e komunikimit nga qeveria për “strategjinë e tyre të daljes” ka shkaktuar kritika nga plotikanët e tjerë, megjithëse shkencëtarët kanë paralajmëruar se pa “mundësi të mira”, publikimi i një strategjie për rihapjen e vendit mund të jetë e rrezikshme.
Pjesa më e madhe e debatit për atë se si ne mund të fillojmë të heqim kufizimet ka përqendruar nevojën për një test të antitrupave. Nëse do të ishim në gjendje të tregonim se kush janë të infektuar dhe kush janë shëruar, dhe nëse ata njerëz mund të kenë imunitet kundër infeksionit të virusit përsëri, dhe a mund të lejohen ata të kthehen në punë? Por kjo s’është aspak e lehtë!
Kjo varet nga shumë elementë, duke përfshirë zhvillimin e një testi të provuar të antitrupave. Antitrupat janë proteina të prodhuara nga sistemi imunitar për të synuar një virus, bakter ose patogjen tjetër. Ata shkatërrojnë patogjenin duke e lidhur atë dhe duke e bërë atë të padëmshëm, ose duke e shënuar atë për shkatërrim të qelizave imune. Antitrupat zakonisht zgjaten në rrjedhën e gjakut pas një infeksioni, në rast se virusi kthehet. Nëse ndodh, antitrupat janë gati dhe presin, që do të thotë se japin përgjigje imune shumë më shpejt, aq shumë sa që mezi mund të regjistrohet si një infeksion për herë të dytë. Çfarë do të thotë kjo për pacientët?
A janë ata imun pas shërimit? A janë më rezistentë pas rikuperimit të Covid-19?
Përcaktimi i rasteve se kush infektohet pasi shërohet e kush kthehet imun , është një ndër çëshjtet më shqetësuese, sepse nëse askush nuk sëmuret, ne nuk do të shqetësoheshim, thonë ekspertët.
“Ne jemi duke mësuar gjatë gjithë kohës se si sillet Covid-19.”- thotë Katrina Pollock, një bashkëpunëtore e lartë e kërkimit klinik në vaksinologji në Klinikën e Kërkimit NIHR në Imperial College London.
“Kur jeni imun ndaj virusit, nuk keni qenë në kontakt më parë me dikë që ishte i sëmurë, sistemi juaj imunitar përgjigjet shpejt, përgjigje e cila nuk është specifike për të kontrolluar menjëherë infeksionin.”- thotë ajo.
Ne zhvillojmë simptoma të ngjashme me gripin ndaj infeksioneve të frymëmarrjes gjatë kësaj përgjigjeje të parë, jo specifike. Ethet, temperatura dhe lodhja që ndiejmë janë të gjitha strategjitë e përgjithshme që sistemi ynë imunitar përdor për të neutralizuar një infeksion. Ne mundohemi t’i bëjmë trupat tanë armiqësorë ndaj qelizave të virusit duke rritur temperaturën e trupit.
“Si pjesë e kësaj përgjigjeje, një pjesë e sistemit imunitar programohet si “programim softuer”. Përgjigja është e rafinuar dhe e zëvendësuar me një përgjigje specifike. Kjo përgjigje specifike përpiqet të pastrojë plotësisht infeksionin.”- thotë Pollock.
Ky quhet reagimi imunitar adaptues. Ky është çelësi i përgjigjes sonë adaptive që ka dy tipe qelizash: Qelizat T dhe B.
“Qelizat B janë përgjegjëse për kujtesën, ato prodhojnë antitrupa që janë tashmë specifik për gripin ose antigjenet e ftohtë, gjë që i lejon ata të lidhen shpejt me sipërfaqen e virusit për të ndaluar riprodhimin. Qelizat T shkatërrojnë plotësisht qelizat e infektuara me virus.”- shprehet Aikiko Iwasaki, profesor i imunobiologjisë në Yale.
Për shumicën e viruseve, hera e parë kur ju infektoheni nga virusi, bën që trupi juaj të kërkojë pak kohë për të zhvilluar antitrupat e nevojshëm. Kjo është teoria, megjithëse në praktikë ne nuk e dimë sesi njerëzit mund të reagojnë në infektimin për herë të dytë nga Covid-19.
“Nuk dihet pse disa njerëz kanë infeksione të buta, por një faktor potencial që mund të ndikojë në to është shkalla e ekspozimit. Ne kemi bërë eksperimente me minjtë me ekspozimin ndaj gripit, dhe vetëm 10 grimca virale mund të shkaktojnë infeksion asimptomatik, por jo imunitet. Por deri në një milion grimca virale shkaktojnë prodhimin e antitrupave, ata janë imunë.”- thotë Iwasaki.
Është gjithashtu e paqartë sesa persona janë të rrezikuar për një infektim të dytë nga virusi, dhe sa prej tyre mbeten imun.
Shpresa është se një pacient i rikuperuar ka zhvilluar mjaft antitrupa specifikë Covid-19 për të luftuar një infeksion të dytë. Sidoqoftë, në një studim mbi pacientët në Kinë, 30% e atyre që u morën në studim kishin shumë pak ose aspak antitrupa të zbulueshëm në plazmën e tyre të gjakut.
Antitrupat nuk janë përgjigjja e vetme
“Antitrupat nuk janë përgjigjja e vetme. Ne nuk e dimë pse njerëzit u shëruan, por unë dyshoj se ishte sepse ata kishin një përgjigje shumë të mirë të qelizave T“.-ka shpjeguar Lwasaki.
Madhësia e kampionit në këtë studim ishte e vogël, kështu që nëse ai raport i pacientëve në Kinë është i vërtet apo jo mbetet për t’u parë. Nëse disa pacientë me koronavirus janë në gjendje të shërohen pa zhvilluar antitrupa, ky është një rast që ngre shumë pyetje. Disa infeksione mund të trajtohen me transfuzione të plazmës së gjakut. Këto antitrupa dihet se janë efektive kundër virusit sepse ato kanë ardhur direkt nga pacientë që janë rikuperuar nga sëmundja.
Ky trajtim ka ekzistuar për një kohë të gjatë. Në fakt çmimi i parë Nobel në Fiziologji ose Mjekësi u dha për zhvillimin e terapisë në serum. Transfuzionet në plazmën e gjakut nga pacientët me Covid-19 aktualisht janë objekt i provave klinike në Britaninë e Madhe.
Arsyeja që transfuzioni plazmatik nuk mund të jetë një zgjidhje afatgjatë është se, ndryshe nga vaksinat, trajtimi nuk mund të shkrihet dhe të shpërndahet për të gjithë popullatën. Një pacient mund të dhurojë 200-500ml plazëm. Ashtu si me dhënien e gjakut, kjo mund të jetë e lodhshme, por rekomandohet vetëm për pacientë të shëndetshëm pasi kërkon pak kohë për tu rikuperuar.
Iwasaki thotë se 200 deri 500 ml është një masë vërtetë e madhe. Ky trajtim mund të bëhet më së miri në spitalet ku ka një numër të madh të vullnetarëve, por mund të jetë më i ndërlikuar të administrohet për pacientët që janë në vende të largëta ose që shërohen jashtë spitaleve, si ata karantinohen në shtëpi.
Tjetër faktor kur diskutohet për imunitetin është kohëzgjatja në të cilën dikush mund të mbetet imunitar. Vaksinat e gripit gjatë stinës së dimrit duhen ri-administruar çdo vit, pjesërisht sepse me kalimin e kohës numri i antitrupave të gripit bie. Shumica prej nesh janë të ekspozuar në mënyrë të përsëritur ndaj viruseve që shkaktojnë ftohjen e zakonshme, kështu që numërimi i antitrupave tanë ndryshon çdo vit.
“Me kohën ata mund të mos zëvendësohen.”-thotë Pollock
Nëse për një arsye të caktuar ne nuk jemi të ekspozuar ndaj tyre për një periudhë të caktuar kohore, ose sistemi ynë imunitar është dobësuar, ne ndiejmë simptoma të ftohjes. Një punim i botuar në ‘Science’ javën e kaluar sugjeroi që distancimi social mund të kërkohej deri në vitin 2022.
Ekziston gjithashtu një kufi në atë që mund të konkludojmë nga shpërthimet e mëparshme të koronavirusit. Ende nuk ka një vaksinë efektive as për Mers dhe Sars, dhe përkundrazi masa të rrepta të shëndetit publik ishin të nevojshme për të përmbajtur shpërthimet. Ndërsa masat për distancimin shoqëror janë efektive në mbrojtjen nga Covid-19, ato nuk kanë qenë të shpejta apo efikase sa të ndalojnë përhapjen në mbarë globin.
Burimi: BBC
A.C/Dosja.al
1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:
TAILANDË– Pandemia e Covid-19 ka mbërthyer botën duke mos kursyer as fëmijët.Mirëpo fatmirësisht mesa duket të vegjlit kanë një imunitet të fortë saqë arri...
AMERIKË-Presidenti Donald Trump përshëndeti të mërkurën hapat e ndërmarra nga një pjesë e vogël shtetesh amerikane me guvernatorë republikanë për të nisur ...
GJERMANI– 41 viktima janë rregjistruar ditën e sotme në Gjermani dhe në krahasim me ditën e djeshmë numri i jetëve të humbura ka rënë ndjeshëm pasi dje janë rr...
BRAZIL– Koronavirusi është përhapur ndjeshëm në Brazil, duke bërë që edhe numri i viktimave të rritet ndjeshëm.Sikurse ndodhi edhe në SHBA, tashmë edhe autorit...
ITALI– Ekspertë dhe shkecëtarë të ndryshëm po punojnë çdo ditë e më tepër për vaksinën kundër virusit por edhe për simptomat apo për karakteristikat e vi...
KOSOVË– Kryetari i Nismës Socialdemokrate, Fatmir Limaj ka thënë se partia e tij nuk dëshiron që të shkohet në zgjedhje të reja, por që të formohet q...
KOSOVË– Kryetari i Lidhjes Demokratike të Kosovës, Isa Mustafa, është shprehur se LDK-ja dëshrion të krijojë institucionet e reja pa shkuar fare në z...
ANGLI-Gjatë kësaj periudhe shumë prej njerëzve në botë janë detyruar të punojnë nga shtëpia. Mirëpo jo të gjithë kanë kushtet e përshtatshme e dhe kjo sjellë që...
KOSOVË– Albulena Haxhiu, e cila përfqësoi kryetarin e Vetëvendosjes Albin Kurtin në takimin që organizoi Presidenti i Kosovës, Hashim Thaçi me...
ITALI– Në Itali përgjatë 24 orëve të fundit janë shënuar 437 viktima nga koronavirusi, duke e çuar në 25.085 numrin e përgjithshëm të të vdekurve.Sipa...
