LIVE UPDATES
Bota

TENSIONET: Greqia dhe Turqia, larg kompromisit lidhur me pretendimet në Mesdhe

28 Gusht 2020, 09:04 Nga DOSJA

Greqia ratifikoi të enjten një marrëveshje me Egjiptin për kufijtë detarë, disa orë pasi Turqia zgjati operacionin e një anijeje eksploruese në Mesdheun Lindor dhe njoftoi se do të zhvillonte manovra qitjeje në rajon muajin e ardhshëm. Tensionet u shkallëzuan pasi Ankaraja dërgoi anijen e eksplorimit sizmik Oruç Reis në një zonë të diskutueshme pas paktit midis Athinës dhe Kajros. Turqia ka thënë se pakti shkel shelfin e saj kontinental.

Marrëveshja mbivendoset gjithashtu me zonat detare për të cilat Turqia ra dakord me Libinë vitin e kaluar, diçka që u quajt e paligjshme nga Greqia.

Marrëveshja detare e 6 gushtit tashmë është ratifikuar nga parlamenti i Egjiptit dhe u miratua nga një shumicë deputetësh grekë të enjten mbrëma.

Po të enjten, marina turke publikoi një njoftim, të njohur si Navtex, ku thuhej se do të zhvillojë manovra qitjeje në Mesdheun lindor përballë brigjeve të Iskenderunit, në veri-lindje të Qipros në datat 1 dhe 2 shtator.

Ajo gjithashtu zgjati operacionet kërkimore të anijes Oruç Reis në jug-perëndim të Qipros, deri më 1 shtator.

Greqia thotë se njoftimet turke të këtij lloji janë të paligjshme. Mesdheu Lindor, i cili në pjesën më të madhe është i paeksploruar, mendohet të jetë i pasur me gaz natyror.

Anëtaret e NATO-s, Greqia dhe Turqia, janë përfshirë në një mosmarrëveshje mbi kontrollin e ujërave në Mesdheun lindor.

Dy vendet kanë mosmarrëveshje mbi të drejtat ndaj burimeve të mundshme energjetike në rajon, bazuar në pretendimet e secilit për zgjatimin e shelfit përkatës kontinental.

Ndërsa mosmarrëveshjet janë ashpërsuar, Franca tha të mërkurën se po u bashkohej manovrave ushtarake me Italinë, Greqinë dhe Qipron në Mesdheun lindor.

Zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme turke Hami Aksoy tha se dislokimi i avionëve ushtarakë francezë në Qipro shkel traktatet për kontrollin dhe administrimin e ishullit, pas pavarësisë së tij nga Britania në vitin 1960.

Zëdhënësi tha se qëndrimi i Francës në mënyrë të rrezikshme inkurajon Greqinë dhe Qipron për të shkallëzuar më tej tensionet në rajon.

Qiproja u nda në vitin 1974 pas ndërhyrjes turke, që u shkaktua nga një grusht shteti i frymëzuar nga Greqia. Turqia e njeh Qipron veriore të banuar nga popullsi turke si shtet më vete, i cili nuk njihet nga vendet e tjera.

Greqia ka në plan të shtyjë kufirin e ujërave të saj territoriale në Detin Jon deri në 12 milje detare nga brigjet e saj, nga gjashtë që është aktualisht.

Turqia ka paralajmëruar se një veprim i ngjashëm i Athinës në ujërat në lindje të Greqisë do të ishte shkak për luftë.

Zëdhënësi i qeverisë greke, Stelios Petsas, tha se e drajta e Greqisë për të shtyrëkufirin e saj detar perëndimor buron nga Ligji i Detit dhe se ajo rezervon të drejtën ta bëjë këtë në zonat e tjera detare, kur ta vendosë.

“Tensionet nuk janë krijuar nga Greqia, e cila është e gatshme të ndihmojë për uljen e tyre,” tha zëdhënësi grek.

GREQIA DHE TURQIA, PA SHENJA KOMPROMISI

Deklaratat e së enjtes pasojnë tentativat e një dite më parë për të qetësuar situatën, kur ministrat e jashtëm të dy vendeve propozuan negociata për të zgjidhur pretendimet territoriale mbi rajone të Mesdheut të pasura me burime natyrore.

Udhëheqësit e dy vendeve këmbëngulin në qëndrimet përkatëse, pa shenja kompromisi. Kryeministri grek Kyriakos Mitsotakis tha se Athina ka të drejtën të zgjerojë kufirin e ujërave territorial në bregdetin perëndimor përballë Italisë, nga 11 në 22 kilometra.

Kjo pjesë e Detit Jon nuk përfshihet në përplasjet me Turqinë për kontroll territorial, por zoti Mitsotakis tha se Greqia do të heqë dorë nga politika e jashtme “pasive” që ka ndjekur prej vitesh. Turqia do ta konsideronte një zgjerim të ngjashëm në Detin Egje, që ndodhet mes këtyre dy vendeve, si një akt të hapur armiqësor.

“Të gjithë duhet ta shohin se Turqia nuk është një vend që mund t’ia vësh në provë durimin, vendosmërinë, kapacitetet apo guximin. Nëse themi se do të bëjmë diçka, do ta bëjmë dhe e pranojmë koston që ka,” tha të mërkurën Presidenti turk Recep Tayyip Erdogan. “Kushdo që do, le të na presë rrugën, nëse është i gatshëm të ndeshet me pasoja. Nëse nuk doni pasojat, hapni rrugën dhe ne do të vazhdojmë punën tonë”.

TRUMP, THIRRJE PËR DIALOG

Shtëpia e Bardhë tha se Presidenti Trump kishte folur me telefon me zotin Mitsotakis të mërkurën për të diskutuar shqetësimet mes Greqisë dhe Turqisë.

“Presidenti Trump ritheksoi se Greqia dhe Turqia duhet të angazhohen në dialog, si e vetmja mënyrë për të zgjidhur mospajtimet,” thuhet në një deklaratë të Shtëpisë së Bardhë.

TRYSNIA E BASHKIMIT EVROPIAN

Bashkimi Evropian, nga ana e tij po përpiqet të ushtrojë presion për t’i bindur palët të ulin tensionet. Ministrat e jashtëm të Bashkimit Evropian u mblodhën të enjten për një takim dyditësh në përpjekje të bindin dy vendet fqinje të ulin tensionet në Mesdhe.

Në bisedime jo-zyrtare në Berlin, ministrat do të debatojnë një numër sanksionesh dhe opsionesh të tjera politike që mund të bindin Turqinë, e cila ushqen shpresa për antarësim në BE në të ardhmen, të tërhiqet nga këmbëngulja e saj për të kërkuar për naftë e gaz në territoret e diskutueshme në Mesdheun lindor.

Gjermania, e cila ka presidencën e radhës të BE-së, është përpjekur të ndërmjetësojë mes Athinës dhe Ankarasë.

Ministri i jashtëm gjerman, Heiko Maas vizitoi dy kryeqytetet të martën, duke paralajmëruar se “çdo shkëndijë, sado e vogël, mund të sjellë një katastrofë”. Por diplomacia e tij nuk arriti sukses të dukshëm.

Në një bisedë me Shefin e Politikës së Jashtme të BE-së, Josep Borrell lidhur me mbarëvajtjen e bisedimeve, Ministrja gjermane e Mbrojtjes tha, pa e ditur se kishte përpara një mikrofon të ndezur, “E vështirë. Disi më mirë me palën greke, por shumë e vështirë me palën turke”.

Zoti Borrell u përgjigj se “turqit janë shumë të acaruar” dhe se “janë shprehur se nuk u zënë besë grekëve”.

Bashkimi Evropian këmbëngul se të gjitha opsionet janë të hapura për diskutim në takimin e drejtuar nga zoti Borrell. Këtu përfshihen sanksione për të bindur Turqinë të ndërrojë kurs, por edhe premtime joshëse nëse ka dakordësim për kompromis. Një nga vendet ka ngritur idenë e anulimit të statusit të Turqisë si vend kandidat.

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s Jens Stoltenberg dhe Kancelarja gjermane Angela Merkel bënë thirrje për zgjidhjen e situatës përmes dialogut:

German Chancellor Angela Merkel and NATO Secretary General Jens Stoltenberg arrive at chancellery in Berlin, Germany, Aug. 27, 2020. Angela Merkel dhe Jens Stoltenberg

“Jemi të shqetësuar për situateën (në Mesdheun lindor) sepse konfrontimi përfshin dy partnerë të NATO-s. Gjermania ka punuar me ngulm për të ndihmuar për qetësimin e situatës dhe sot do të diskutojmë opsionet që kemi përpara,” tha zonja Merkel.

“Të gjithë jemi të shqetësuar për situatën në Mesdheun lindor. Mirëpres përpjekjet për një zgjidhje konstruktive. Jam në kontakt të vazhdueshëm me Greqinë dhe Turqinë. Mesazhi im në këtë situatë është ta zgjidhim në frymën e solidaritetit dhe në përputhje me ligjin ndërkombëtar. Dialogu dhe qetësimi i situatës janë në interes të të gjitha palëve,” tha zoti Stoltenberg.

Athina ka ngritur pretendimin se një anije turke për kërkime burimesh natyrore është në ujëra ku Greqia ka të drejta ekskluzive për të shfrytëzuar burimet nëntokësore.

Turqia këmbëngul që të ngushtohen ndjeshëm zonat ekonomike të ishujve grekë në Egje, pranë bregdetit turk.

Turqia akuzon Athinën se po përpiqet të gllabërojë padrejtësisht hapësira ujore në Mesdhe, të pasura me burime natyrore, ndërsa Greqia ka shprehur revoltim nga kërkimet turke në ujërat ku Qipro pretendon të drejta ekskluzive ekonomike.

Qiproja është e ndarë mes Qipros greke në jug dhe Qipros turke në veri, por vetëm Ankaraja e njeh Qipron turke.

Marrë nga:VOA

(A.K.dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

bota bota tensionet turqi greqi tensionet turqi greqi

Sondazh

Poll

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!