Dita e 49-të e protestës/ Qytetarët zbresin sërish në shesh, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama: Jep dorëhqjen, nuk ka dialog!
Dita e 49-të e protestës/ Qytetarët zbresin sërish në shesh, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama: Ju erdh...
Dita e 49-të e protestës/ Qytetarët zbresin sërish në shesh, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama: Ju erdh...
Shetet e Gjirit Persik dënojnë sulmet iraniane ndaj infrastrukturës civile: Janë krime lufte 18 Korrik, 17:37 ...
Abuizimi me fondet në Durrës, zbardhen dëshmitë/ Elisabeta Mataj: Jam qytetare e lirë, kush ma ndalon kazinonë...
Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës 18 K...
Mbi romanin “Sizifi dhe Edith Piafi” të autorit Robert Goro
Këto ditë kam qenë në shoqërinë e “Sizifit…” të Robert Goros, një roman epope për nga shtrirja, i rëndë për nga përmbajtja, poetik për nga e shkruara, i veçantë për nga stili, i përkorë për nga binaja kompozicionale e tij. Të Panush Simës, me pak fjalë, një bregdetar si Gorua vetë, që i nis jeta andej nga dhjetë vjeçari i parë i shekullit të kaluar, për ta mbyllur në vitet 90-të. Me tetëdhjetë vitet e Panushit merret autori, me ç’e mbushën dhe zbrazën jetën e tij. Me fëmijërinë anës detit, qytezën me ullinj e limonë, emigrimin në Francë, punësimin në një koloni të saj në Afrikën veriore, kthimin në atdhe, zhgënjimin, ardhjen e Luftës së dytë botërore që e pengoi të emigrojë prapë, vendosjen e pushtetit komunist dhe, kryesorja, mbijetesa e tij në diktaturë.
Sesa të bëjë histori, këtu i dhemb Goros më shumë, te mbijetesa e Panushit të tij. Ku degë e veçantë është dhe mbijetesa e vetë autorit, si një kumt më tepër, se Panushi nuk është vetëm; ka dhe të tjerë si ai. Njerëz të lirë në zgjedhjen e tyre, që bëjnë gjithçka për ta mbrojtur lirinë.
Sidoqoftë, ”vetmia” në jetën e Panushit është e ulur këmbëkryq, dhe vetëm njëra arrin t’ia thyejë atë, e dashura e tij e zemrës, këngëtarja e madhe franceze Edith Piaf (1915-1963). Një dashuri platonike, me këngën e saj më tepër, sesa me vetë atë. Dashuri me dëgjimin e parë, thotë Goro në roman. Njëherë të vetme e pa, kur vajti t’i dhurojë lule si fans, adhurues i saj, dhe i mbeti gozhdë në zemër përgjithmonë. Dashuria qiellore për Edith Piafin do të shënojë gjithë jetën e Panushit. Është çengeli ku ai mbahet për të mbijetuar, për të mbetur gjallë. Jo se të tjerët rreth tij kishin vdekur, porse ai mes gjithë të tjerëve donte të mbetej ai që ishte, dhe jo ç’i diktonin të tjerët të qe. Dhe këtu i ka rrënjët vetmia e madhe, e pa kompromis e tij. Panushi donte të vendoste vetë për jetën e tij, ta bënte siç donte ai dhe jo të vendosnin të tjerë për atë. Panushi nuk ishte nga ata që futeshin në rresht e vdisnin në rresht, ushtarë të partisë; donte hullinë e rreshtit të vetë. S’qe dhe ndonjë kokëkrisur që t’i vihej diktaturës ballë përballë, iu vu veçse po kaq me diçka tjetër: me të mbeturit njeri. Panushi s’bëhet dot ”njeriu i ri”, është i një paste tjetër, nga ata që nuk e durojnë dot kostumin uniform. Njeriun e fabrikuar në aksione e kantiere, e shikon si shëmtim të njeriut të vërtetë. Ai s’kërkon ndonjë gjë të madhe, do thjesht të mbetet njeriu i vërtetë, njeriu i lirë. Për atë, diktatura, qe një pushtim, një okupim i ri.
Ka shumë për të thënë rreth Panushit, mundimet e Sizifit të mitologjisë që i ranë atij në kurriz, dhe kjo është vlerë për autorin e librit. Po kështu mund të flitet për romanin në përgjithësi, që s’është aspak historik, siç mund të të lind ideja e parë; është roman me theks të fortë shoqëror, aktual; apel për mos harresën e traumës së madhe të njeriut shqiptar në regjimin komunist. Është klithmë lirie, vepër e shpirtit të prangosur në diktaturë.
“Sizifi” i Goros, është padyshim një gur me vlerë të veçantë në godinën e letërsisë më të mirë shqiptare, dhe këtu nuk rri vetëm me mesazhin që përcjell. Rri dhe me atë sesi e përcjell. Stofin artistik, me një fjalë. Meqë është gazetar, siç thotë vetë e njihet gjerësisht mes njerëzve të letrave e jo vetëm, të ngacmon kurreshtja të mësosh si i ka harmonizuar ai në të shkruar ”gazetarin” me shkrimtarin e mirëfilltë. E vërteta është se romani nuk kërcet kurrkund, dhe kjo është dëshmi e asaj, se Goro ka ditur si t’i vëjë në punë ata, për të pasur një letërsi të bukur, të fjalës së shkathët dhe mendimit të thellë. Ku “gazetari” e ndihmon “shkrimtarin” atje ku duhet dhe aq sa duhet. Për të pasur një lëndë konçize, pa ujëra të tepërta, e të veshur jo pak me vel poetik.
Marrë nga Tribuna News
Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:
Tiranë- Herë pas here media shqiptare kujtohet të rikthejë në jetë copa historie, krizash, tensionesh e sherresh të harruara. Një të tillë e ripamë në shtyp pak...
Përtej zhurmës për papërgjegjshmërinë ligjore të Lulzim Bashës, në mënyrën si ka paguar lobistët e tij në SHBA, në vitin 2017, ka një detaj të rëndësishëm, që p...
Kryeministri e dashuron idenë që të tjerët që të tjerët ta adhurojnë si arkitekt të një Shqipërie të re. Një detaj i kësaj arkitekture i propaganduar me të madh...
Në bashkëpunim me misionin e OSBE-së, Policia e Shtetit, ka nisur sot trajnimet për zgjedhjet lokale të 30 Qershorit 2019, pavarësisht nga situata politike në v...
Procesi që po “niste”, ishte një muhabet në Ballsh me zyrtarë qendrorë e vendorë si dhe kryerja heroike e disa fotove për konsum agjitpropi në rrjetet sociale. ...
Në komentet përpara zgjedhjeve të vitit 2013 kam shprehur dy ide kontradiktore me njëra-tjetrën. E para, se do të qe më mirë të fitonte Edi Rama, jo për shkak t...
Ngjarjet e fundit politike dhe kriminale ne Shqipëri kanë treguar se ka rënë krejtësisht rendi publik, kjo si pasojë e kapjes së qeverisë, parlamentit, prokuror...
TIRANË- Telenovela e procesit gjyqesor ndaj Emiljano Shullazit dhe “bandes” se tij, po vazhdon prane Gjykates se Apelit per Krime te Renda! Ashtu si telen...
BULLGARI- Rajoni i Ballkanit është bërë sinonim i grindjeve dhe përçarjeve të pafundme. Kombet e reja dolën nga Perandoria Osmane dhe Austro-Hungaria fal...
Edi Rama erdhi diku nga marsi 1998 direkt e Ministër Kulture. Nga analist dhe gazetar i të përditshmes “Koha Jonë”, ai u bë shpejt një “star” në botën e politik...
