Bota

Pse fermerët në të gjithë Evropën po protestojnë?

Unioni i Fermerëve Evropianë, COPA, po bën thirrje për rregulla më pak të rrepta mjedisore, më pak burokraci në politikën bujqësore të BE-së dhe kushte më të mira në konkurrencën ndërkombëtare.

26 Shkurt 2024, 15:52 Nga E.d
Pse fermerët në të gjithë Evropën po protestojnë?
fermerët gjatë protestës

Javët e fundit, rreth gjysma e vendeve anëtare të Bashkimit Evropian kanë parë që protestat rurale kundër politikave të tyre bujqësore përkatëse kombëtare dhe evropiane të intensifikohen. Kërkesat ndryshojnë në Gjermani ashtu si në Greqi ku fermerët janë të mërzitur për shkurtimet e planifikuara të subvencioneve të naftës, dhe në Poloni dhe vende të tjera të Evropës Lindore, ata po bllokojnë rrugët dhe pikat kufitare për të parandaluar importet e lira nga Ukraina.

Unioni i Fermerëve Evropianë, COPA, po bën thirrje për rregulla më pak të rrepta mjedisore, më pak burokraci në politikën bujqësore të BE-së dhe kushte më të mira në konkurrencën ndërkombëtare. Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, tashmë ka reaguar dhe ka tërhequr një ligj të propozuar që do të kishte përgjysmuar përdorimin e pesticideve në Evropë. Fermerët, megjithatë, kërkojnë edhe më shumë. Vitin e kaluar, kreu i lëvizjes së fermerëve dhe qytetarëve në Holandë, Caroline van der Plas, vuri në dukje një çështje edhe më thelbësore. 

"Njerëzit që ofrojnë ushqimin tonë të përditshëm trajtohen si abuzues të kafshëve dhe shkatërrues të tokës dhe akuzohen për ndotje të mjedisit," tha Caroline van der Plas në parlamentin holandez. 

Megjithatë, ministrat e bujqësisë dhe Parlamenti Evropian miratuan së bashku strategjinë e ashtuquajtur Farm to Fork, e cila sjell shumë rregullore të reja për fermat. Përfaqësimi i interesave të fermerëve në shtetet anëtare dhe në kryeqytetin e BE-së, Bruksel, po fiton terren. Deputetët konservatorë të qendrës së djathtë qëndruan në anën e fermerëve dhe grupi i qendrës së majtë gjithashtu duket se i kupton kërkesat e tyre. Nuk ka dyshim midis politikanëve të BE-së se sektori i bujqësisë ka nevojë për mbrojtjen e klimës, reduktimin e emetimeve dhe ndryshimet strukturore. Por si do të bëhet kjo?

Ndryshimet strukturore në bujqësinë evropiane kanë filluar prej vitesh, pasi numri i fermave ka rënë me shpejtësi me një të tretën, në 9.2 milionë që nga viti 2005. Megjithatë, sipërfaqja e kultivuar nuk është zvogëluar. Kjo do të thotë se ka më pak ferma, por ato po bëhen më të mëdha. Kjo nuk është vetëm një çështje e qëndrueshmërisë ekonomike. Shumë fermerë po dalin në pension, dhe ka mungesë të pasardhësve dhe fermerëve të rinj, edhe pse ata do të mbështeteshin me subvencione të veçanta nga BE-ja. 

Bujqësia në thelb të BE-së

BE-ja derdh shumë para në bujqësi. Që nga viti 1962, të gjitha vendet anëtare kanë marrë vendime së bashku në sektorin e bujqësisë dhe politika bujqësore është në thelb të bllokut. Pjesa më e madhe e buxhetit të përbashkët, rreth një e treta, shkon për grante për fermerët dhe zhvillimin rural.

Edhe pse bujqësia përbën vetëm 1.6% të prodhimit ekonomik në BE, ajo merr rreth një të katërtën e të gjitha subvencioneve nga buxheti i rregullt. Në vitin 2022, 243 miliardë euro subvencione u kanalizuan në të gjithë sektorët e ekonomisë, nga të cilat 57 miliardë euro shkuan për fermat.

Subvencionet e larta sigurojnë që çmimet e ushqimeve në BE të jenë relativisht të ulëta dhe të qëndrueshme. Nëse fermerët do të kalonin kostot e tyre të vërteta të prodhimit pa subvencione, çmimet do të rriteshin ndjeshëm dhe do të luhateshin gjerësisht në varësi të gjendjes së të korrave. Parandalimi i kësaj ishte dhe është qëllimi i deklaruar i politikës bujqësore të BE-së.

ursula von der leyen caroline van der plas

Sondazh

Poll

MË SHUMË