Art&Argëtim

‘Kryqëzimi’ i Pajtim Statovci-t, romani që sfidon paragjykimet rreth gjinisë në shoqërinë shqiptare

4 Maj 2019, 18:15 Nga DOSJA
‘Kryqëzimi’ i Pajtim Statovci-t, romani që sfidon

Në qendër të romanit janë dy djem të rinj shqiptarë që largohen nga qyteti i tyre i Tiranës në vitet 1990, me shpresën për një të ardhme më të mirë diku tjetër. Në një tregim të shkathët që lidh të dy zërat me sfonde të panumërta, Berlin, Nju Jork, Madrid, Romë dhe Helsinki.

Statovci tregon një përrallë heshtje subversive që kërkon të nxjerrë në pah efektet shkatërrimtare të turpit të njeriut. Personazhet në romanin e tij janë dy djem të rinj, Agimi dhe Bujari.

Zëri i Agimit dominon tregimin, nga një seksion i heshtur i hapjes që e sheh të bëjë vetëvrasje si një emigrant në Romë në moshën 20-vjeçare. Problemi i tij është pikërisht kuy: “Unë jam një njeri që nuk mund të jetë një grua, por që nganjëherë mund të duket si një grua” , ai jep një karakter që nuk pushon lehtë nga fillimi dhe në thelb, nuk do të lejojë as lexuesin të pushojë.

Ndërsa libri përparon, Agimi del si një djalë inteligjent dhe i sjellshëm, i cili ballafaqohet me identitetin, vetëvlerësimin, seksualitetin dhe gjininë. Tek Agimi, Statovci ka krijuar një individ të ndërlikuar, veprimet morale të dyshimta dhe paaftësia për të ndier me të tjerët. Në të njëjtën kohë, ne e ndjejmë luftën, vetminë, humbjen dhe degradimin, që e ka sjellë atë në këtë shtet.

Në një libër më konvencional, Agimi mund të lërë pas kulturën fanatike të Shqipërisë dhe të gjejë lumturinë në një shoqëri perëndimore.

Shoku më i mirë i Agimit, Bujari është transmetuesi i dytë i librit, duke u larguar nga humbja e babait të tij ndaj kancerit, zhdukja e motrës së tij, Ana dhe nëna e tij e shqetësuar që gjendet në banesën e tyre të varfër, e shtrirë në shtrat si një qese grisur me miell.

Ndryshe nga shumë romane bashkëkohore, tregimet e dyfishta e mbështesin njëra-tjetrën dhe secila ndihet e rrumbullakosur dhe e dallueshme.

Statovci, 29-vjeç, shkruan me kujdes për temat e tij, në prozë të qartë dhe të gjallë. Familja e autorit u zhvendos nga Kosova në Finlandë kur ai ishte i mitur. Romani i tij debutues ‘My Cat Yugoslavia’ (2014) fitoi çmimin Helsingin Sanomat.

 “Unë jam në një luftë të vazhdueshme me veten time sa herë që unë duhet të lëviz nga një vend në tjetrin ose të bisedoj me të tjerë njerëz. Dhe kjo ndjesi është gjithmonë e pranishme, nuk ka një ditë që shkon kur unë nuk mendoj për këtë, se sa e pashmangshme është se gjithë jeta përfundimisht do të përfundojë “,-shprehet autori.

Burimi: Irish Time 

L.K/Dosja.al

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

kulture kulture pajtim statovci romani crossing pajtim statovci romani crossing

Sondazh

Poll

MË SHUMË