SUDAN/ Kaos në port! Mijëra njerëz nxitojnë të largohen, sulmet vijojnë pavarësisht armëpushimit

Lufta në Sudan

SUDAN- Organizata e Kombeve të Bashkuara deklaron se më shumë se 800,000 njerëz mund të largohen nga Sudani për në vendet fqinje mes luftimeve të ashpra në vend. 

Komisioneri i Lartë i Kombeve të Bashkuara për Refugjatët (UNHCR) tha se tani po punonte me një shifër planifikimi të qindra mijëra njerëzve që ikin nga dhuna që shpërtheu në Sudan më 15 prill, shkruajnë mediat e huaja. 

“UNHCR, me qeveritë dhe partnerët, po përgatitet për mundësinë që mbi 800,000 njerëz mund të ikin nga luftimet në Sudan për në vendet fqinje. Shpresojmë që të mos arrihet deri te kjo, por nëse dhuna nuk ndalet, do të shohim më shumë njerëz të detyruar të largohen nga Sudani duke kërkuar siguri”, tha shefi i agjencisë Filippo Grandi në një postim në Tëitter.

Shifra të tilla planifikimi nuk do të thotë se OKB-ja pret domosdoshmërisht që ky numër njerëzish të ikin, por se beson se është e mundur dhe po shtron plane për të përmbushur nevojat masive që mund të lindin.

Më shumë se 500 njerëz janë raportuar të vrarë që nga shpërthimi i luftimeve midis shefit të ushtrisë sudane Abdel Fattah al-Burhan dhe Mohamed Hamdan Daglo, i cili komandon Forcat e Mbështetjes së Shpejtë paraushtarake. Kaosi dhe gjakderdhja, tashmë në javën e tretë, kanë shkaktuar një eksod masiv në vendet fqinje, duke përfshirë Egjiptin, Çadin dhe Republikën e Afrikës Qendrore.

Anija HMS Al-Diriyah

SUDAN- Kaos dhe panik shihen në portin e Sudanit, ku qindra njerëz janë mbledhur duke pritur për një rrugë shpëtimi dhe për të lënë pas luftimet e ashpra që po zhvillohen. CNN ka raportuar se banorë me prozhektorë në duar në mes të errësirës përpiqen të largohen nga vendi.

Herë pas here, një emër dhe një numër pasaporte thirret me zë të lartë dhe shpresat e qindrave shtetasve të huaj e banorë të Sudanit rriten për një moment kalimtar. Ushtarët sauditë të veshur me kapuç kontrollojnë pasaportat e tyre dhe i lënë të kalojnë, duke i sjellë një hap më afër sigurisë.

Adil Bashir një bizesmen sudanez ishte një nga vetëm 52 të evakuuarit që hipën në anijen HMS Al-Diriyah të Marinës Mbretërore Saudite të dielën. Ai tha për CNN se u largua nga Khartoum pasi biznesi i tij i makinave u sulmua dhe disa nga automjetet e tij u vodhën dhe të tjera u dogjën. 

“Ka shumë trupa të vdekur në rrugë,”- tha ai.

Qindra janë vrarë dhe mijëra të plagosur në luftime. Mijëra shtetas të huaj janë evakuuar nga vendi, ndërsa shumë sudanezë mbeten të bllokuar në kushte gjithnjë e më të përkeqësuara dhe vdekjeprurëse. Që nga e diela, sauditët thanë se kishin evakuuar 5,197 njerëz të 100 kombësive nga vendi.

Abdel Fattah Burhan dhe Mohammed Hamdan Dagalo

Gjeneralët ndërluftues të Sudanit kanë rënë dakord të dërgojnë përfaqësues për negociata, potencialisht në Arabinë Saudite, tha zyrtari më i lartë i Kombeve të Bashkuara në Sudan për agjencinë e lajmeve Associated Press të hënën, më 1 maj.

Negociatat fillimisht do të fokusohen në vendosjen e një armëpushimi “të qëndrueshëm dhe të besueshëm” të monitoruar nga vëzhguesit “kombëtarë dhe ndërkombëtarë”, tha i dërguari i OKB-së, Volker Perthes. Deklarata e Perthes vjen pasi armëpushimi i ndërmjetësuar nga SHBA-ja u zgjat për 72 orë të dielën, më 30 prill. Megjithatë, pavarësisht armëpushimit, në Sudan luftimet kanë vazhduar.

Armëpushimi i përkohshëm i zgjatur tashmë disa herë e ka qetësuar situatën vetëm në disa zona, ndërsa në disa pjesa të tjera kanë vazhduar betejat e ashpra, që i kanë detyruar civilët të largohen nga shtëpitë e tyre dhe e kanë shtyrë vendin drejt një krizë humanitare. Perthes paralajmëroi se është ende duke u punuar në logjistikën për zhvillimin e këtyre negociatave. Deri më tani, vetëm ushtria ka njoftuar se është e gatshme të marrë pjesë në negociata, ndërsa kundërshtari i saj, Forcat paraushtarake të Mbështetjes së Shpejtë, nuk e kanë komentuar publikisht.

Çfarëdo negociate do të ishte shenja e parë e madhe e qetësimit të situatës që nga shpërthimi i luftimeve më 15 prill midis ushtrisë, të udhëhequr nga gjenerali Abdel Fattah Burhan, dhe RSF-së, të udhëhequr nga gjenerali Mohammed Hamdan Dagalo. Rreth 530 njerëz, përfshirë civilë dhe luftëtarë, janë vrarë që atëherë, me 4.500 të tjerë të plagosur, tha Ministria sudaneze e Shëndetësisë. Numri i vërtetë i viktimave besohet të jetë shumë më i lartë sesa kaq. Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe Arabia Saudite kanë udhëhequr një fushatë të bashkërenduar ndërkombëtare për ta bindur gjeneralin t’i ndalojë luftimet dhe më pas të angazhohet në negociata më të thella për zgjidhjen e krizës.

Duke folur nga porti i Sudanit, i dërguari i OKB-së, Perthes, tha se ata ende përballen me sfida të mëdha për t'i bërë të dyja palët t'i përmbahen armëpushimit.

Njëra nga opsionet ishte krijimi i një mekanizmi për të monitoruar armëpushimin, ku përfshiheshin vëzhgues sudanezë dhe të huaj, por, Parthes se “kjo duhet të negociohet”. Bisedimet për forcimin e armëpushimit mund të zhvillohen ose në Arabinë Saudite, ose në Sudanin e Jugut, tha ai, duke shtuar se e para mund të jetë më lehtësisht e realizueshme pasi Arabia Saudite ka lidhje të ngushta me të dyja palët.

Por, edhe në Arabinë Saudite do të kishte disa sfida, shtoi ai, pasi secilës palë i duhet një rrugë për kalim të sigurt nëpër territorin e tjetrës për të arritur deri në vendin ku do të zhvilloheshin bisedimet.

“Kjo është shumë e vështirë në një situatë ku ka mungesë besimi”, tha ai.

Beteja mes gjeneralëve për pushtet ka sjellë kaos në Sudan. Dhjetëra mijëra sudanezë janë shpërngulur për t’u ikur luftimeve, veçanërisht në Khartoum dhe Omdurman. Qeveritë e huaja gjithashtu i kanë evakuuar shtetasit e tyre nga Sudani./REL

SUDAN- Një fluturim shtesë evakuimi u ka shtuar shpresat qytetarëve britanikë të bllokuar në Sudan, për t'u evakuuar nga vendi i përfshirë nga konflikti.

Mbretëria e Bashkuar do të kryejë një fluturim nga Port Sudan, ndërsa vijon misionin e saj të evakuimit pasi të ketë ndërprerë zyrtarisht operacionin nga një aeroport afër Khartoum, ka thënë qeveria.

Sekretari i Jashtëm James Cleverly tha se përpjekjet e shpëtimit, të cilat më parë ishin përqendruar në zonën Wadi Saeedna pranë kryeqytetit sudanez, do të zhvendoseshin në lindje të vendit.

Rreth 2.122 njerëz në 23 fluturime janë larguar nga vendi i shkatërruar nga lufta nga fusha ajrore që nga fillimi i luftimeve, por më shumë se një mijë shtetas të Mbretërisë së Bashkuar mund të mbeten aty.

Një udhëtim tjetër do të kryhet të hënën nga Port Sudan, tha të dielën Zyra e Jashtme, Komonuelthit dhe Zhvillimit (FCDO).

Kjo vjen pasi ushtria e Sudanit dhe paraushtarakët rivalë të saj thanë të dielën se do të zgjasin një armëpushim humanitar edhe për 72 orë të tjera.

Vendimi në fjalë vjen pas presionit ndërkombëtar për të lejuar kalimin e sigurt të civilëve dhe ndihmave, ndonëse nuk ka ndaluar shpërthimin e përleshjeve.

Cleverly tha: "Mbretëria e Bashkuar tani ka transportuar me avion mbi 2.100 njerëz në siguri nga Sudani në atë që ka qenë evakuimi më i madh dhe më i gjatë i çdo vendi perëndimor.

Dua të falënderoj të gjithë ata që punojnë për të kryer këtë evakuim dhe për të siguruar që sa më shumë njerëz të sillen në siguri.

Fluturimet e evakuimit kanë përfunduar nga Wadi Saeedna, por përpjekjet tona të shpëtimit vazhdojnë nga Port Sudan".

Sekretari i Mbrojtjes Ben Wallace tha: "Unë jam mirënjohës për forcat tona të armatosura që kanë siguruar se kishte një alternativë ndaj Wadi Saeedna dhe që aktualisht po mbështesin FCDO dhe stafin e Forcave Kufitare për të lehtësuar përpjekjen e shpëtimit.

"HMS Lancaster dhe RAF janë gjithashtu atje në mbështetje të HMG."

Mbretëria e Bashkuar do të vazhdojë të avokojë për një fund afatgjatë të konfliktit së bashku me aleatët e saj ndërkombëtarë, tha Cleverly në mes të një armëpushimi të lëkundur.

Luftimet kanë shpërthyer sërish në Khartoum, pavarësisht zgjatjes së një armëpushimi midis dy gjeneralëve ndërluftues të vendit që u ndërmjetësua në orët e para të së premtes. /Dosja.al