LIVE UPDATES
Bota

Zbulimi! Një ‘vrimë graviteti’ në Oqeanin Indian, shkencëtarët: Një oqean në zhdukje

24 Korrik 2023, 17:50 Nga f.i
Zbulimi! Një ‘vrimë graviteti’ në Oqeanin Indian,
foto ilustruese

INDI- Ekziston një "vrimë graviteti" në Oqeanin Indian, një vend ku tërheqja gravitacionale e Tokës është më e dobët, masa e saj është më e ulët se normalja dhe niveli i detit ulet me mbi 100 metra, shkruan CNN.

Kjo anomali i ka habitur gjeologët për një kohë të gjatë, por tani studiuesit nga Instituti i Shkencave në Bengaluru, Indi, kanë gjetur atë që ata besojnë se është një shpjegim i besueshëm për formimin e saj: shtëllungat e magmës që vijnë nga thellësia e planetit, dhe që shumë të tilla çojnë në krijimin e vullkaneve.

Një oqean në zhdukje

Njerëzit janë mësuar të mendojnë për Tokën si një sferë të përsosur, por kjo është larg nga e vërteta.

“Toka në thelb është një patate me gunga”- tha bashkautori i studimit Attreyee Ghosh, një gjeofizikan dhe profesor i asociuar në Qendrën për Shkencat e Tokës të Institutit Indian të Shkencës. “Pra, teknikisht nuk është një sferë, por ajo që ne e quajmë një elipsoid, sepse ndërsa planeti rrotullohet, pjesa e mesme fryhet nga jashtë.”

Planeti ynë nuk është homogjen në densitetin dhe vetitë e tij, me disa zona që janë më të dendura se të tjerat - kjo ndikon në sipërfaqen e Tokës dhe gravitetin e saj, shtoi Ghosh. "Nëse derdhni ujë në sipërfaqen e Tokës, niveli që merr uji quhet gjeoid - dhe kjo kontrollohet nga këto ndryshime të densitetit në materialin brenda planetit, sepse ato e tërheqin sipërfaqen në mënyra shumë të ndryshme në varësi të masës së masës nën të," tha ajo.

“Vrima e gravitetit” në Oqeanin Indian – e quajtur zyrtarisht gjeoidi i ulët i Oqeanit Indian – është pika më e ulët në atë gjeoid dhe anomalia e tij më e madhe gravitacionale, duke formuar një depresion rrethor që fillon pikërisht nga maja jugore e Indisë dhe mbulon rreth 1.2 milionë milje katrorë (3 milionë kilometra katrorë). Anomalia u zbulua nga gjeofizikani holandez Felix Andries Vening Meinesz në vitin 1948, gjatë një studimi të gravitetit nga një anije, dhe ka mbetur një mister.

Ghosh dhe kolegët e saj përdorën modele kompjuterike për ta kthyer orën 140 milionë vjet mbrapa në mënyrë që të shihnin pamjen e madhe, gjeologjikisht.  Nga ajo pikë fillestare, ekipi kreu 19 simulime deri në ditët e sotme, duke rikrijuar zhvendosjen e pllakave tektonike dhe sjelljen e magmës, ose shkëmbinjve të shkrirë, brenda mantelit - shtresa e trashë e brendësisë së Tokës që shtrihet midis bërthamës dhe kores. Në gjashtë nga skenarët, u formua një gjeoid i ulët i ngjashëm me atë në Oqeanin Indian.

Faktori dallues në të gjashtë këto modele ishte prania e shtëllungave të magmës rreth gjeoidit të ulët, të cilat së bashku me strukturën e mantelit në afërsi besohet se janë përgjegjëse për formimin e "vrimës së gravitetit.

E ardhmja e gjeoidit të ulët

Sipas përllogaritjeve të ekipit, niveli i ulët gjeoid u formua rreth 20 milionë vjet më parë. Është e vështirë të thuhet nëse do të zhduket ndonjëherë apo do të largohet.

"E gjitha varet nga mënyra se si lëvizin këto anomali masive në Tokë," tha Ghosh. “Mund të jetë që ajo të vazhdojë për një kohë shumë të gjatë. Por gjithashtu mund të ndodhë që lëvizjet e pllakës do të veprojnë në atë mënyrë që ta zhdukin atë – disa qindra miliona vjet në të ardhmen.”

Huw Davies, një profesor në Shkollën e Tokës dhe Shkencave Mjedisore në Universitetin e Cardiff-it në Mbretërinë e Bashkuar, tha se kërkimi është “sigurisht interesant dhe përshkruan hipoteza interesante, të cilat duhet të inkurajojnë punën e mëtejshme mbi këtë temë”. Davies nuk ishte i përfshirë në studim.

Dr. Alessandro Forte, një profesor i gjeologjisë në Universitetin e Floridës në Gainesville, i cili gjithashtu nuk ishte i përfshirë në studim, beson se ka arsye të mira për të kryer simulime kompjuterike për të përcaktuar origjinën e gjeoidit të ulët të Oqeanit Indian dhe se ky studim është një përmirësim në krahasim me ato të mëparshme. Hulumtimet e kaluara simuluan vetëm zbritjen e materialit të ftohtë nëpër mantel, në vend që të përfshinin edhe shtëllungat e mantelit në rritje të nxehtë.

Megjithatë, Forte tha se ai gjeti disa të meta në ekzekutimin e studimit.

graviteti oqeani indian

Sondazh

Poll

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale