LIVE UPDATES
Bota

Myslimanët që u shënjestruan në disa plazhe të Malit të Zi

Rasti i parë është regjistruar më 4 gusht, kur një grua nga Kuvajti – e cila e ka mbajtur një shami në kokë – dhe familja e saj, janë spërkatur me pije alkoolike nga ballkoni i një hoteli në qytezën e Budvës.

16 Gusht 2023, 08:21 Nga A.B

Myslimanët që u shënjestruan në disa plazhe të Malit

Dy incidentet e regjistruara këtë muaj në Mal të Zi, në të cilat janë shënjestruar myslimanët, kanë ngritur dilema për tolerancën fetare në këtë vend.

Rasti i parë është regjistruar më 4 gusht, kur një grua nga Kuvajti – e cila e ka mbajtur një shami në kokë – dhe familja e saj, janë spërkatur me pije alkoolike nga ballkoni i një hoteli në qytezën e Budvës.

Dy ditë më vonë, një burrë ia ka ndaluar hyrjen në pishinë një adoleshenteje të veshur me burkini – rroba plazhi që mbulojnë gjithçka përveç fytyrës, duarve dhe shputave – afër plazhit Utjeha, i cili është 20 kilometra larg qytezës së Barit.

I pyetur pse, burri ka thënë se i “urren myslimanët” dhe se 300 mysafirët e tij e kundërshtojnë prezencën e vajzës.

Mirëpo, disa malazias kanë thënë se nuk mbajnë mend të kenë ndodhur incidente të tilla në këtë vend të Ballkanit.

“Islamofobia dhe sidomos islamophobia me bazë gjinore, është prezente në Mal të Zi”, ka thënë aktivisti për të drejta të njeriut, Aleksandar Zekoviq, në disa përgjigje për Shërbimin e Ballkanit të Radios Evropa e Lirë.

“Në të dyja incidentet, shënjestra kanë qenë gratë, që nënkupton se gratë që e praktikojnë fenë janë më tepër shënjestër”.

Kritikët debatojnë shpesh për rolin e kodit të veshjes në Islam, sidomos formën më strikte, dhe për mesazhin që përçon diçka e tillë për kulturën islame.

Shumë myslimanë e refuzojnë qasjen konservatore të fesë që parasheh mbulimin e grave me burka, apo shami në kokë kur të dalin në publik.

Rreth një në pesë banorë të Malit të Zi – me popullsi prej 620.000 personave – janë myslimanë, të ndarë në boshnjakë dhe shqiptarë etnikë.

Bari dhe zonat afër tij janë duartrokitur për vite si modele për bashkëjetesë mes banorëve të shumë feve.

Ky rajon është edhe destinacion për shumë myslimanë që udhëtojnë atje nga Evropa, por edhe vende tjera më të largëta.

Banorët lokalë tregojnë se “tradita e bashkëjetesës” daton prej më shumë se një shekulli kur një myfti ka bashkëpunuar me homologët e tij ortodoksë dhe katolikë; të tjerë thonë se historia është edhe më e lashtë.

Mirëpo në nivel kombëtar, incidentet kundër myslimanëve janë rritur pas zgjedhjeve të vitit 2020, në të cilat ka dominuar aktivizmi ortodoks serb dhe rritja e mbështetjes për partitë nacionaliste serbe.

Në asnjërin prej incidenteve që janë regjistruar në gusht afër bregdetit, autoritetet nuk kanë vlerësuar se raca apo kombësia kanë qenë motive për aktet e kryera, faktorë që mund të rezultojnë me gjoba dhe akuza më serioze.

Në Budvë, një austriak 18-vjeçar me prejardhje serbe, është gjobitur më 250 euro për sjellje të “pamatur” ndaj turistëve të Kuvajtit, sidomos për “derdhjen e lëngut” kundër tyre, sipas një dokumenti zyrtar të siguruar nga Radio Evropa e Lirë.

Sipas interpretimeve strikte të Islamit, myslimanëve u ndalohet pirja e alkoolit.

Në Utjeha, televizioni lokal Rozaje News, e ka shpërndarë një video në Facebook, të një burri të identifikuar si Dragan Gjuroviq, pronar i një restoranti afër bregdetit, duke iu bërtitur disa personave, përfshirë një vajze me burkini, duke thënë se ata nuk mund të hyjnë në pishinë.

Në videon e 4 gushtit, të postuar tri ditë më vonë, është përmendur retorika e “urrejtjes ndaj myslimanëve”.

Ai ka thënë se prezenca e vajzës me burkini do t’ia frikësonte mysafirët “normalë”.

Më 6 gusht, një burrë, familja e të cilit është nga qyteti malazez Rozhajë, por që jeton në Belgjikë, është ankuar në polici pse vajza e tij është sulmuar nga burri, duke ia ndaluar notin me burkini.

Hetuesit nga Bari dhe Podgorica, kryeqyteti i Malit të Zi, kanë thënë se nuk janë kryer shkelje penale dhe janë zotuar se do të iniciojnë procedura nëse “vërtetohet se ka elemente të kundërvajtjes ”.

Pas rritjes së zemërimit publik, burri i paraqitur në video, Gjuroviq, ka thënë se incizimi është modifikuar dhe ka thënë se mysafirët me mbulesë janë të mirëpritur por “jo në pishina, ku ekziston rregulli që nuk guxon të laheni me rroba, për shkak të higjienës dhe kundërshtimeve të mysafirëve”.

Burkini është krijuar nga një disenjatore lebanezo-australiane, dhe veshjet zakonisht krijohen me materiale sikurse rrobat tjera për pishina dhe dete.

Përveç grave myslimane, burkini ka nisur të përdoret edhe nga gratë tjera që ruhen kundër rrezeve të diellit, që potencialisht mund të shkaktojnë kancer.

Franca, Gjermania dhe Belgjika kanë vendosur me raste ndalesa në veshje të burkinit, çka i bën edhe më komplekse pyetjet për praktikim të fesë në shoqëritë sekulare.

“Besoj se është e ligjshme që t’i urresh myslimanët në Malin e Zi ‘të çliruar’”, ka thënë Rifat Fejziq, udhëheqës i Komunitetit Islamik në Mal të Zi, teksa e ka komentuar vendimin e autoriteteve për incidentin në Utjeha.

Ai i ka bërë thirrjes Qeverisë që të bëjë më shumë për të garantuar respektim të diversitetit në këtë shtet.

Kritikët tjerë kanë paralajmëruar se përgjigjet e buta të autoriteteve në të dyja rastet, mund të çojnë mesazh të keq në publik.

“Urrejtja nuk guxon të tolerohet në asnjë formë dhe do të duhej të vlerësohej nëse ka pasur elemente të shkeljeve penale” ka thënë Vesellin Radulloviq, avokat me përvojë në fushën e të drejtave të njeriut.

“Ne kemi elemente të urrejtjes brenda shtetit. Nuk do të duhej të përfundonte kaq lehtë, vetëm me një kundërvajtje”.

Ligjvënësja socialiste në opozitë, Drita Llolla, ka thënë se përplasjet në Utjeha duhet të shërbejnë si reflektim për rritjen e urrejtjes dhe jotolerancës.

Ligjvënësja e Partisë Boshnjake, Kenana Strujiq Harbiq, ka thënë se me këtë veprim është rizgjuar “bisha jo shumë e fjetur e primitivizmit” në Mal të Zi.

Rreth 70 për qind e banorëve në Komunën e Ulqinit, pjesë e të cilës është Utjeha, e konsiderojnë veten myslimanë, dhe gratë me burkini shihen shpesh nëpër plazhe.

Arjona Resulani, gazetare nga Ulqini, i ka thyer barrierat kur është bërë prezantuesja e parë që ka dalë në televizionin malazez me mbulesë.

Ajo i ka thënë Radios Evropa e Lirë, pas incidentit në Utjeha, se vetë ka qenë duke veshur burkini që disa muaj dhe nuk është përballur me diçka negative.

Mirëpo ajo ka marrë vendim tjetër prej kur ka ndodhur incidenti.

“Pas asaj që ka ndodhur, nuk do ta veshi më. Nuk dua të jem në situatën sikurse vajza, kur unë ndihem keq për zgjedhjen time”.

Ligjet në Mal të Zi e ndalojnë diskriminimin mbi baza fetare dhe vendi vëzhgohet nga Avokati i Popullit, vendimet e të cilit mund të zbatohen nga gjykatat./REL

mal i zi

Sondazh

Poll

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin qytetin e Vlorës

Shi dhe erë e fortë, stuhia e befasishme godet Vlorën

Sharon Stone tregon pse nuk finalizoi me martesë lidhjen me stilistin 38-vjeçar

Rama batuta me banorin që iu shemb ndërtimi pa leje në Theth:Koka bën, koka pëson

Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, protestuesit nisin marshimi

Deklarata e ministres serbe për Kosovën/ Ish-luftëtari i UÇK-së: Heshtja e Shqipërisë është fyerje

Aktivisti: SPAK hap hetimet për kryeministrin Rama, tregoni që jeni patriotë dhe bëhuni me ne

Aktivisti: Do qëndrojmë derisa kjo qeveri e korruptuar dhe ky kryeministër të largohet

Protestuesi: Protesta do vazhdojë deri në rrëzimin e tij

“Pa rini nuk ka Shqipëri”/ Protestuesit nisin marshimin drejt Kryeministrisë: Rama jepe dorëheqjen!

“Mbret pa popull, kjo është kurora e Edi Ramës”/ I riu në protestë: Rama ka humbur mbështetjen

“Nuk duam bashkimin me Librazhdin”/ Banorët në Prrenjas protestojnë kundër reformës territoriale

"Shpati artist që nuk lypi ndonjëherë"/ Rezart Veleshnja reagon për ndihmën e Labinot Tahirit

Rama sulmon sërish protestuesit: Dalin lloj-lloj sharlatanësh delirantësh e ekstremistësh

Jeta private la nën hije filmin ‘Don't Worry Darling’, regjisorja Olivia Wilde flet për projektin

Flakët përfshijnë një sipërfaqe toke në Elbasan/ Dëgjohen shpërthime, dyshohet për fishekë

Rama: Synimi është të rriten të ardhurat, turizmin e luksit e keni vetëm ju

Rama: Keqinterpretuan fjalën time dhe u zaptua zemra e Thethit

Rama nga Thethi: Paketa e Maleve nuk është për biznesmenë dhe as për oligarkët

Rama nga Thethi: Ka një keqkuptim të madh për Paketën e Maleve

Publikohen pamje brenda Postës në Durrës, ish-shefja e Financës me një thes në dorë merr para

Berisha: Eurodeputeti denoncon Ramën si njeriun që përdor familjarët e tij për të transportuar para

"Një tufë budallenjsh"/ Ministri Gonxhja fyen protestuesit: Hajde rrugë budallait

Korreshi ironizon Manjën për koncertin e Kanye West: Te Luan Zhegu jam ende, ti kërceve upsi-dupsi

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet