Art&Argëtim

Sekreti qëndron tek gjenomi, flasin shkencëtarët: Ja pse lakuriqët janë rezistent ndaj virusit korona

26 Korrik 2020, 20:23 Nga DOSJA
Sekreti qëndron tek gjenomi, flasin shkencëtarët: Ja pse

DUBLIN– Në një studim të realizuar së fundmi shkencëtarët kanë arritur të zbulojnë sekretin e gjenomit brenda gjashtë specieve lakuriqësh. Ata kanë zbuluar se kodi i tyre gjenetik ka imunitet të jashtëzakonshëm që mbron këta kafshë nga viruset vdekjeprurëse.

Shkencëtarët besojnë se me ndihmën e këtij informacioni do të jenë në gjendje të shpjegojnë pse lakuriqët janë bartës të vetëm të koronavirusit por nuk sëmuren prej tij.

Gjenomi i lakuriqit, thelbësor për mjekësinë

Prof. Emma Teeling nga Universiteti i Dublinit thotë se shkencëtarët kanë renditur gjenomin e lakuriqit duke dalë në konkluzione se këto kafshë kanë një “sistem unik imunitar”.

“Nëse do të mund të imitonim përgjigjen imune të lakuriqit ndaj koronaviruseve, falë të cilave ata nuk sëmuren, ne mund të jemi në gjendje të gjejmë një kurë në natyrë. Kjo do të tregonte hapa që shkencëtarët duhet të ndërmarrin për të gjetur një kurë për koronavirusin”- tha ajo.

Teeling ka nisur një projekt shkencor të quajtur Bat1K, i cili synon të deshifrojë gjenomin e secilës nga 1421 speciet e njohura të lakuriqëve.

Këto gjenome janë mjetet e nevojshme për të identifikuar zgjidhjet gjenetike të evoluara në lakuriqë që në fund të fundit mund të shfrytëzohen për të lehtësuar plakjen dhe sëmundjen e njeriut,” tha ajo.

COVID-19 besohet se u shfaq së pari midis lakuriqëve dhe se u ishte transmetuar njerëzve nga një kafshë tjetër, siç është pangolina. Ekspertët supozojnë se shumë sëmundje të tjera, të tilla si SARS, MERS dhe Ebola, janë transmetuar te njerëzit nga kafshët.

Ekologët dhe konservatorët kanë paralajmëruar që lakuriqët nuk duhet të përndiqen. Ata tregojnë se për sa kohë që njerëzit lejojnë që lakuriqët të jetojnë në habitatet e tyre natyrore, rreziku për shëndetin e njeriut do të jetë i vogël. Ata shtojnë se lakuriqët luajnë një rol të rëndësishëm në ruajtjen e ekuilibrit në natyrë. Shumë prej tyre janë polenizues dhe transmetojnë polen, dhe disa janë insektivore që rregullojnë numrin e insekteve.

Për të zbuluar ndryshimet kryesore, studiuesit përdorën teknologji të përparuar për të studiuar përbërjen e gjenomit të lakuriqit dhe më pas krahasuan kodin e tyre gjenetik me atë të 42 specieve gjitarësh. Lakuriqët shfaqen më së afërmi me një grup që përbëhet nga mishngrënës (qen, mace dhe vula, midis specieve të tjera), pangolina, balena dhe ungules (gjitarë të ngritur).

Çelësi i imunitetit të fortë

Pasi të kuptojnë se cilat ndryshime gjenetike lejojnë rezistencë ndaj koronavirusëve të lakuriqët, ekspertët do të jenë në gjendje të bëjnë diçka të ngjashme për popullatën njerëzore.

“Këto ndryshime janë ndoshta çelësi i imunitetit jashtëzakonisht të fortë që lakuriqët tregojnë kundër koronavirusëve”, tha Dr. Michael Hiller i Institutit Max Planck për Biologji Molekulare dhe Gjenetikë në Dresden.

Shkencëtarët presin që zbulimi do të ndihmojë në luftën kundër pandemive të tjera, sepse në rastin e infeksioneve të shumta virale, vetë virusi nuk është përgjegjës për vdekjen, por edhe përgjigja akute inflamatore me anë të së cilës sistemi imunitar i përgjigjet kërcënimit. Trupi i lakuriqit arrin ta rregullojë këtë. Megjithëse ata “marrin” infeksionin, ato nuk tregojnë shenja të dukshme të sëmundjes.

Burimi :BBC

(A.K.Dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

kuriozitete kuriozitete koronavirusi ne bote koronavirusi ne bote

Sondazh

Poll