Politike

Klima e Biznesit/ DASH publikon raportin për Shqipërinë: Korrupsioni në prokurorime dhe krimi i organizuar ndikojnë në ekonomi

Në raportin prej 38 faqesh që DASH ka publikuar thuhet se pavarësisht qëndrueshmërisë ekonomike, sektori i biznesit ka shumë mangësi dhe probleme ndaj korrupsionit dhe krimit të organizuar. Raporti nxjerr në pah dhe një problem të theksuar që është informaliteti i lartë në sektorin e biznesit, i cili po dëmton ndjeshëm konkurrueshmërinë dhe zhvillimin ekonomik.

27 Shtator 2025, 22:02 Nga I.A
Klima e Biznesit/ DASH publikon raportin për Shqipërinë:
DASH

SHBA- Departamenti Amerikan i Shtetit ka publikuar ditën e sotme raportin për klimën e Biznesit në vendin tonë. Në raportin prej 38 faqesh që DASH ka publikuar thuhet se pavarësisht qëndrueshmërisë ekonomike, sektori i biznesit ka shumë mangësi dhe probleme ndaj korrupsionit dhe krimit të organizuar. Raporti nxjerr në pah dhe një problem të theksuar që është informaliteti i lartë në sektorin e biznesit, i cili po dëmton ndjeshëm konkurrueshmërinë dhe zhvillimin ekonomik.

Pjesë nga raporti i DASH:

Pavarësisht qëndrueshmërisë dhe rritjes së qëndrueshme të demonstruar nga ekonomia shqiptare në vitet e fundit, zhvillimi i saj ekonomik mbetet i ndjeshëm ndaj:

korrupsion i përhapur,
krimi i organizuar,
konkurrencë e shtrembëruar,
mungesa e fuqisë punëtore për shkak të emigrimit,
produktivitet i ulët, dhe
një sektor i madh informal.

PBB-ja për frymë e Shqipërisë është vetëm rreth një e katërta e mesatares së BE-15. Për t'iu përgjigjur këtyre sfidave dhe për të rritur konvergjencën ekonomike me ekonominë e BE-së, vendi duhet të ndërmarrë reforma të thella strukturore.

Korniza ligjore e Shqipërisë përputhet me standardet ndërkombëtare në mbrojtjen dhe inkurajimin e investimeve të huaja dhe nuk diskriminon investitorët e huaj. Ligji për Investimet Strategjike, i miratuar në vitin 2015, për të promovuar investimet vendase dhe të huaja në sektorët strategjikë, nuk tërhoqi shumë investime të huaja pavarësisht zgjatjeve të shumta përtej afatit të tij fillestar të dhjetorit 2018. Amendamenti i fundit u miratua në janar 2025, duke e zgjatur afatin e tij deri në dhjetor 2026. Shumica e më shumë se 60 projekteve të miratuara përqendrohen në sektorin e turizmit dhe dominohen nga investitorët vendas.

Klima e Biznesit/ DASH publikon raportin për Shqipërinë:
Raporti

Në dokument thuhet se sfidat kryesore që dëmtojnë ambientin e biznesit përfshijnë korrupsionin e përhapur, një sistem gjyqësor të dobët si dhe mungesën e transparencës në prokurimet publike. Por në raport vihet theksi dhe te prania e madhe e ekonomisë informale në Shqipëri si dhe pastrimi i parave të pista me burim nga trafiku i drogës.

Sipas raportit, bizneset raportojnë ndërhyrje të paligjshme, shantazhe dhe presion nga aktorë të administratës publike, media dhe grupe të organizuara kriminale. Raporti vëren se korrupsion në prokurimin qeveritar janë të zakonshme, me investitorët që raportojnë shpesh raste të korrupsionit qeveritar që vonojnë dhe pengojnë investimet në Shqipëri.

Sipas raportit të DASH, përdorimi i vazhdueshëm i kontratave të partneritetit publik-privat (PPP) ka zvogëluar mundësitë për konkurrencë, përfshirë edhe nga investitorët e huaj. Në fund DASH në raport shkruan se të drejtat e pronës vazhdojnë të jenë një sfidë në Shqipëri, sepse është e vështirë të merret një titull i qartë pronësie.

Pjesë nga raporti i DASH: 

Shqipëria ka potencial të gjerë ekonomik, një kuadër të shëndoshë ligjor dhe ka përparuar në kufizimin e korrupsionit të vogël duke dixhitalizuar shërbimet publike si për qytetarët ashtu edhe për bizneset. Rezultati i Shqipërisë në Indeksin e Perceptimit të Korrupsionit të Transparency International u përmirësua nga 37 në 42 nga 100 në vitin 2024. Megjithatë, investitorët e huaj vazhdojnë ta perceptojnë Shqipërinë si një vend të vështirë për të bërë biznes. Ata përmendin sfidat e vazhdueshme për investimet dhe biznesin në Shqipëri për shkak të:

korrupsioni në sektorin publik, gjyqësorin dhe prokurimet publike;
konkurrencë e padrejtë dhe e shtrembëruar,
një ekonomi e madhe informale,
pastrim parash;
ndryshime të shpeshta në legjislacionin fiskal;
të drejtat pronësore; dhe
zbatim i dobët i kontratave.

Emigrimi i fuqisë punëtore të re dhe të kualifikuar ka krijuar mungesa të fuqisë punëtore që ndikojnë në perspektivat e investimeve. Komuniteti i biznesit raporton se fluksi i madh i të ardhurave të paligjshme nga trafiku i drogës, kontrabanda, evazioni fiskal dhe korrupsioni shtrembëron konkurrencën në treg. Investitorët raportojnë se mund të jenë objektiva të zhvatjes nga administrata publike, media dhe grupet kriminale.

Raportet për korrupsion në prokurimin qeveritar janë të zakonshme, me investitorët që raportojnë shpesh raste të korrupsionit qeveritar që vonojnë dhe pengojnë investimet në Shqipëri. Përdorimi i vazhdueshëm i kontratave të partneritetit publik-privat (PPP) ka zvogëluar mundësitë për konkurrencë, përfshirë edhe nga investitorët e huaj, në infrastrukturë dhe sektorë të tjerë. Analiza e dobët dhe mungesa e ekspertizës teknike në hartimin dhe monitorimin e kontratave PPP janë shqetësime të vazhdueshme. Disa investitorë amerikanë janë përballur me mosmarrëveshje tregtare të diskutueshme me subjekte publike dhe private, përfshirë disa që kanë shkuar në arbitrazh ndërkombëtar.

Të drejtat e pronës vazhdojnë të jenë një sfidë në Shqipëri, sepse është e vështirë të merret një titull i qartë pronësie. Ka pasur raste të individëve që dyshohet se kanë manipuluar sistemin gjyqësor për të marrë tituj të paligjshëm pronësie mbi tokën. Titujt e pronësisë që mbivendosen janë të përhapur. Procesi i kompensimit për tokën e konfiskuar nga ish-regjimi komunist vazhdon të jetë i vështirë, joefikas dhe i pamjaftueshëm. Qeveria ka deklaruar qëllimin e saj për të adresuar këtë problem, por progresi ka qenë i kufizuar.

Klima e Biznesit/ DASH publikon raportin për Shqipërinë:

dash

Dokumenta bashkëngjitur

Sondazh

Poll