10 Maj 2025, 11:01
Nga Egla Xhemalaj
foto ilustruese
TIRANË- Në Bienalen e 19-të Ndërkombëtare të Arkitekturës në Venecia, Shqipëria paraqitet me një pavijon që flet për “ndërtimin e kulturës arkitektonike”, ndërsa realisht ekspozon shndërrimin e arkitekturës në një instrument pushteti dhe tregtie. Në vend të një risie dhe ekspozimi mbi arkitekturën e së ardhmes, pavijoni shqiptar glorifikon një model arkitektonik të sundimtarit, ku arti imponohet, jo frymëzohet, dhe që shitet si efekt për turizmin dhe jo si temë e vërtetë e Bienales.
Në thelb të këtij modeli qëndron dëshira e Kryeministrit për të vizatuar jo metaforikisht, por realisht objekte që më pas ua ofron arkitektëve të huaj si bazë për t’i materializuar. Këto skica personale, të mbështetura jo në konkurrencë të hapur, por në urdhër politik, shpallen si vizion modern dhe ekspozohen si vepra arti në Bienale. Kështu, Shqipëria përfaqësohet jo me një novatorizëm të arkitekturës, por me estetizmin e një pushteti që shet për art shijet e një njeriu të vetëm. Arkitektët e huaj të cilët marrin pjesë edhe në pavijonin tonë, angazhohen për të zbatuar këto ide dhe e gjejnë Shqipërinë një terren të përshtatshëm për të eksperimentuar me projekte që në vendet e tyre do të refuzoheshin për shkak të shkeljeve të rregullores urbane.
Kulla që duken si karikatura estetike, objekte pa kontekst dhe pa përmasë humane, mbrohen në Këshillin Kombëtar të Rregullimit të Territorit, me justifikimin se po krijojnë një “siluetë urbane” një term që në fakt maskon mungesën e çdo kriteri real të rregullores arkitektonike të qyteteve dhe shpërfilljen e komunitetit. Në këtë kuptim, pavijoni shqiptar nuk është një ftesë për debat, por një përpjekje për të legjitimuar një rend të ri estetik, ku arkitektura nuk del nga konkursi, komuniteti apo nevoja funksionale, por nga dëshira personale dhe egoja politike. Kultura e ndërtimit është zëvendësuar nga kultura e imponimit.
Në vend që Bienalja të shërbejë si hapësirë për novatorizëm dhe risi arkitektonike, ajo është shfrytëzuar si vitrinë për të eksportuar një produkt të brendshëm të deformuar: një arkitekturë që i bindet pushtetit dhe jo artit, që shërben më shumë për fotografinë e radhës sesa për jetën qytetare. Kështu, ndërsa pjesa tjetër e botës diskuton qëndrueshmëri, trashëgimi, kontekst dhe zhvillim në epokën e inteligjencës artificiale, Shqipëria në Venecia ekspozon një spektakël lejesh ndërtimi.
bienalja e venecias
Politike
10 Maj 2025, 10:21
r.ll
foto ilustruese
MAQELLARË- Një incident është shënuar mbrëmjen e djeshme në Maqellarë, ku eksponentë të k...
Politike
10 Maj 2025, 10:01
Tyler O'Neil
sali berisha
SHBA- Një kundërshtar i hapur i megadonatorit hungarezo-amerikan George Soros më në fund mund të vizitoj&eu...
Politike
10 Maj 2025, 09:29
r.ll
pamje nga incidenti
MAQELLARË- Një incident mes disa eksponentëve të partive politike raportohet se ka ndodhur mbrëmjen e djeshme...
Politike
10 Maj 2025, 09:00
Francesco Vietti
edi rama, giorgia meloni
ITALI- Giro d'Italia 2025 fillon në Shqipëri. Fakti që fillimi dhe tre fazat e para të Giro d'Itali...
Politike
10 Maj 2025, 08:22
r.ll
foto ilustruese
TIRANË- Edicioni i 108-të i Giro d’Italia ka nisur këtë vit në Shqipëri. Në Durrës, Tiran&eum...
Politike
10 Maj 2025, 07:59
r.ll
tom doshi
TIRANË- Partia Socialdemokrate ka zhvilluar mbrëmjen e djeshme takimin përmbyllës të fushatës elektorale për ...
Politike
9 Maj 2025, 23:34
I.A
Sali Berisha
TIRANË- Kryetari i Partisë Demokratike, Sali Berisha komentoi këtë të premte programin e Partisë Demokratik...
Politike
9 Maj 2025, 23:26
I.A
Zegjine Çaushi
FIER- Kandidatja e PS-së në Fier Zegjine Çaushi ka mbyllur sot sagën e replikave me Gazment Bardhi. Me anë...
Politike
9 Maj 2025, 23:17
E. D
Chris LaCivita
TIRANË- Kryestrategu i fushatës elektorale të PD, Chris LaCivita, ka folur edhe mbi rëndësinë që ka ...
Politike
9 Maj 2025, 23:14
I.A
Edi Rama
TIRANË- Kreu i qeverisë Edi Rama ka vijuar me retorikën e tij që vetëm PS dhe ai mund të çojë Shqipë...