Bota

Çmimet Nobel nuk do të njohin gjini e as etni, kuota të reja për fituesit

12 Tetor 2021, 09:20 Nga DOSJA

Çmimet Nobel nuk do të njohin gjini e as etni, kuota të reja

SUEDI – Shkencëtarja suedeze dhe kryetarja e akademisë që jep çmimet Nobel ka përjashtuar nocionin e kuotave gjinore ose etnike në përzgjedhjen e laureatëve për çmimin prestigjioz.

Sipas The Guardian, Göran Hansson, sekretarja e përgjithshme e Akademisë Mbretërore Suedeze të Shkencave, pranoi se ka pak gra në garë, por pranoi se çmimi përfundimisht do t’u shkojë atyre që janë më të denjë. Gazetarja investigative Maria Ressa nga Filipinet, ishte gruaja e vetme e nderuar këtë vit, duke ndarë çmimin Nobel për paqen me gazetarin tjetër Dmitry Muratov, së bashku me 12 meshkujt e tjerë fitues. Që nga fillimi i dhënies së çmimeve në 1901, vetëm 59 çmime Nobel u janë dhënë grave, që përbëjnë vetëm 6.2% të totalit.

“Është e trishtueshme që ka kaq pak gra laureate nobeliste dhe kjo pasqyron kushtet e padrejta në shoqëri, veçanërisht në vitet e kaluara, por ende ekzistuese. Dhe ka shumë më tepër për të bërë. Ne kemi vendosur që nuk do të kemi kuota për gjininë apo përkatësinë etnike. Ne duam që çdo laureat të pranohet sepse ata bënë zbulimin më të rëndësishëm, dhe jo për shkak të gjinisë ose etnisë. Dhe kjo është në përputhje me frymën e vullnetit të fundit të Alfred Nobel”, tha ajo.

Hansson theksoi se akademia do të siguronte që të gjitha gratë që e meritonin të kenë një shans të drejtë për t’u vlerësuar për çmimin Nobel dhe tha se janë bërë përpjekje të rëndësishme për të inkurajuar nominimet e grave shkencëtare.

“Ne u siguruam që të dimë problemin dhe gjithashtu për paragjykimet në komitetet dhe akademitë për dhënien e çmimeve] Ne kemi pasur ligjërata nga sociologët, kemi pasur diskutime në grup, kemi bërë mjaft përpjekje për të. Në fund, ne do t’i japim çmimin atyre që janë gjetur më të denjë, atyre që kanë dhënë kontributet më të rëndësishme. Asnjë grua nuk mori çmimet në shkenca këtë vit. Vitin e kaluar kishim dy gra laureate që merrnin çmimin e kimisë, Emmanuelle Charpentier dhe Jennifer Doudna, dhe kishim një grua laureate në fizikë, Andrea Ghez. Një vit më parë ne kishim Esther Duflo në shkencat ekonomike”, “shtoi ajo.

Hansson tha se çështja e kuotave gjinore ishte diskutuar rreth tre javë më parë, por u hodh poshtë në bazë të asaj që mund të pakësojë legjitimitetin e laureatëve.

“Ne e kemi diskutuar, por atëherëkishim firkë se do të konsiderohej se laureatë morën çmimin sepse janë gra, jo sepse janë më të mirat. Tani, nuk ka dyshim se shkencëtaret si Emmanuelle Charpentier ose Esther Duflo morën çmimin sepse ata dhanë kontributet më të rëndësishme. Ne do të sigurohemi që të kemi një pjesë në rritje të grave shkencore që ftohen të nominojnë. Dhe ne do të vazhdojmë të sigurohemi që kemi gra në komitetet tona, por ne kemi nevojë për ndihmë, dhe shoqëria duhet të ndihmojë këtu, “tha ajo.

Fizikantja nga Zelanda e Re dhe autorja Laurie Winkless kritikoi akademinë në një seri deklaratash të martën.

“E shqetësuar, por jo e habitur që organizata ka ruajtur qëndrimet e saj të vjetruar. Një kujtesë: nëse komiteti do të mbante të njëtjin qëndrin Marie Curie nuk do të merrte çmimin e fizikës 1903”, përfundoi ajo.

(m.k/dosja.al)

Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?

View Results

bota bota cmimet nobel polemika per nobelin cmimet nobel polemika per nobelin