Cila është zgjidhja politike? Pse protestat nuk e rrëzojnë dot sistemin edhe nëse rrëzojnë qeverinë?
Protesta e fundit synoi rrëzimin e qeverisë. Një kërkesë e drejtë. Mjetet janë:
1. Reformat e marra nga kjo qeveri kanë dështuar.
2. Ndërkombëtarët të cilët duhet të aprovojnë këto reforma kanë dështuar.
Zgjidhja duhet të bëhet në baza ligjore për kushtet e Shqipërisë së monitoruar nga ndërkombëtarët, si rrjedhojë e asocim stabilizimit. Kështu që brenda ligjeve shqiptare dhe bekimit juridik europian, ne duhet të bëjmë çdo zgjidhje.
Në rastin aktual të zgjedhjeve ne duhet juridikisht të shkojmë në votime edhe me një qeveri tranzitore krize, me të njëjtin kod elektoral. Pasi nuk ka asnjë mundësi të dalë një kod elektoral ligj në kushtet e parlamentit të sotëm.
Projeksioni shkurt është ky:
Në rast se Rama jep dorëheqjen dhe krijohet nje qeveri për të shkuar në zgjedhje tranzicioni, si e përpara 2 viteve, duhet të votohet sërisht një ligj i ri elektoral nga parlamenti shqiptar. Kjo nuk ndodh. Dorëheqja e Ramës është e pavlefshme sepse kushdo që të vijë nuk do të garantojë një ligj të ri elektoral të drejtë e të pranueshëm nga palët. Sikur në rastin më absurd të kemi një qeveri të demokratëve të votuar nga maxhoranca socialiste, teknikisht askush nuk do të votonte një ligj elektoral të propozuar nga demokratët.
Në rastin rithemelimit të një komisioni bipartizan mes palëve politike, për të votuar një ligj elektoral, ligji do të kundërshtohej nga palët jopolitike të papërfaqësuara në parlamentin e sotëm.
Ky rithemelim bipartizan do të rrezikonte të risillte si produkt këtë gjendje që kemi sot.
Shqipëria është një vend i vogël. Brenda qeverisë dhe opozitës ka njerëz të së njëjtës familje. Ky konflikt interesi përkundër demokracisë është i pazgjidhur.
Në të gjitha skenarët e mundshëm, çdo propozim për një kod të ri elektoral, apo rindarje elektorale të zonave, do të votohet nga parlamenti aktual dhe kjo është e pamundur politikisht.
Jemi përpara një gjendje politike e cila nuk ka as zgjidhje politike, as juridike. Nuk mund të arrihet të kemi një kod të ri elektoral pa një komitet bipartizan, një kod të tillë që të jetë i pacënueshëm. Nuk mund të kemi një komitet bipartizan të besueshëm në gjendjen e sotme politike. Është e pamundur të kemi një parlamet me shumicë gati absolute të pranojë propozimin, e një opozite apo shoqërisë civile në minorancë absolute, në gjendje protestash.
E vetmja mënyrë janë listat e hapura. Lista të hapura brenda partive. Një zgjedhje në maxhoritar publik brenda partive politike, e cila do të sjellë si përfundim një listë të votuar paraprakisht. Forcat politike do të jetë të detyruara qoftë edhe moralisht, përveçse juridikisht, të propozojnë brenda vetes një listë fituese, pastaj këtë listë ta nxjerrin konkuruese. Kjo formulë zgjidhje sigurisht që mund të mbartë të njëjtat parregullsi në votim fiktiv siç është parë, por të paktën do të jetë një propozim i pacënueshëm moralisht. Moralisht në kuptimin, që listat e votara brenda partive nuk do të kemi njerëz të dënuar apo të përfolur si pjesë e krimit, a moralit të mbrapshtë. Votimi maxhoritar brenda partive, qoftë edhe nën formulën një anëtar një votë, apo pikërisht nën këtë formulë, do të detyrojë partitë sikur për asgjë të vetëkrijojnë një fasadë të pastër nën kushtëzime: 1. Penale, 2. Morale, 3 etike/etnike/lokale.
Ky tip votimi, do të parazgjidhte brenda rretheve të shoqërisë së ngushtë, politike, lokale apo etnike, një përfaqësi e cila të jetë e krahasueshme si fituese përballë konkurrencës.
Pas kësaj, forcat politike do të kenë të zgjedhur një listë propozuese të votuar mëparë nga brenda vetes. Kjo listë e bërë publike disa muaj përpara zgjedhjeve brenda partive politike do të jetë e gjykueshme nga elektorati.
Pra, po e njëjta formulë e listës së partive në një sistem proporcional vjen e vërtetuar në emra njerëzish të zgjedhur dhe të vlerësueshëm nga elektorati në mënyrë të pavarur nga situacioni politik.
Kriteri i moralit penalisht të pastër do të gjykojë zgjedhjet disa muaj përpara, se të arrihet një rrezultat juridiko/administrativ, qoftë për zgjedhjet në kuvend apo në zgjedhjet lokale. Në këtë mënyrë do të zgjidhen në mënyrë progresive, anëtarët e këshillave bashkiakë, të cilët pas filtrimit të parë në zgjedhjet lokale do të vijnë si të propozueshëm për në kuvendin e Shqipërisë.
Pra duhet te dalim vetme not nga gjendja.
Duhet të kemi nje votim maxhoritar brenda partive me vota (primare mund të quhet) politike, te cilat do te zgjedhin një liste politike maxhoritare. Partive u bie të konkurojnë me njerëz publikë të gjykueshëm dhe të njohur nga pubiku.
Një konkurencë e tillë besoj se sjell një transparencë shumëanëshe. Partitë mund të vuajnë si pasojë e transparencës, efektin miklim të votës, përmes propozimit të politikave jashtë frymës së kollonës politike që mbështesin apo aspirojnë, por ama janë të detyruara të propozojnë një listë popullore politike.
Lista popullore politike, mund të vuajë tipare, të cilat mund të jenë subvencionuese nga tregu, apo me kërkesë subvencioni po nga tregu, por në rastin e listës maxhoritare të propozuar brenda partisë, kemi një lakmues jashtë politikës i cili është moralisht i rregullt.
Nën një formulë të tillë, do të kemi sigurisht 2, maksimumi 3 palë lista dhe një përpjekje për të pasur një parlament moralisht të paragjykuar nga i njëjti elektorat, përpara se të shkojmë në zgjedhje, lokale apo kombëtare.
E keqja e vetme që shoh nga kjo formulë, është një 1997- ë e re. Që do të thotë një qeveri e imagjinuar, e cila do të jetë rregullator i ekonomisë informale të krimit, gjë të cilën deri më sot e kemi vuajtur për 21 vjet.
Marrë nga Facebook
(k.m./dosja.al)
Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:
TIRANË- Një ditë pas deklaratës së kryetarit të Partisë Demokratike, Lulzim Basha se opozita do të shkojë drejt djegies së mandateve, ambasadorja gjermane ...
Protesta e opozitës zhvilluar ditën e djeshme nisi me dhunë dhe përplasje, pasi protestuesit i vunë flakën skelës dhe rrëzuan kërpudhën që ishte vendosur si sim...
KOSOVË- Gjatë seancës solemne për 11-vjetorin e pavarësisë, kreu i Kuvendit të Kosovës, Kadri Vesli, ka folur rreth taksës ndaj produkteve serbe dhe boshnj...
Reagimi i parë që Edi Rama bëri për protestën e opozitës në bulevard ishte keqardhja e tij për shkatërrimin e veprës së artistit, Carsten Holler, kërpudhës së f...
Nuk kam ndonjë emocion nga dhuna e protestuesve. Në demonstrata politike të vërteta, ajo është e pashmangshme dhe në protesta të sajuara, si kjo e sotme, ajo ës...
Edhe pse lajmet rreth protestës janë të mbushura me tension dhe paralajmërime për dhunë, ana pozitive e protestës së nesërme është më e rëndësishme. Duke qenë n...
Ka një mungesë të vogël qartësie rreth protestës së opozitës nesër në 16 Shkurt e cila pak nga pak po fashitet jo si meritë e informacionit që po shpërndan PD, ...
Jo shumë kohë më parë, rreth dy vite bëhen tani, një mik nga ata të lexuarit prej vërteti, i cili ka braktisur këtë vend të ngrohtë për të ngritur jetën e tij d...
Enver Hoxha, ish-diktatori komunist në Shqipëri, i cili dallohet për qeverisjen më të egër në historinë e komunizmit në të gjithë Ballkanin. Ndër të tjera, ai e...
T’u japim vend edhe fak teve madhështore, por edhe fakteve të turpshme në historinë tonë. Kjo është histori “objektive”, t’i lemë pasionet e mbështetura në zbuk...