Art&Argëtim

Sot ditëlindja e ‘gjigantit’ të letërsisë, Gabriel Garcia Marquez! Kush ishte gjeniu i realizmit magjik, nga ndikimi i g

6 Mars 2020, 12:49 Nga DOSJA
Sot ditëlindja e ‘gjigantit’ të letërsisë,

KOLUMBI– Shkrimtari Gabriel García Márquez sot do të ishte plot 93 vjeç. Ai lindi me 6 mars të vitit 1927 dhe vdiq në 17 prill të vitit 2014. Gabriel García Márquez ishte një gjigant i padiskutueshëm i letërsisë së shekullit të 20-të.

Ai i dhuroi botës dy kryeveprat “100 vjet vetmi” dhe “Dashuri në kohërat e kolerës”. Autori i famshëm botëror mori çmimin Nobel me romanin ”100 vjet vetmi”. Presidenti i Kolumbisë e quajti García Márquez si  “kolumbianin më të madh që ka jetuar ndonjëherë”. Një pjesë e asaj që e bën García Márquez kaq të rëndësishëm dhe aq të dashur është puna që bëri për të popullarizuar realizmin magjik.

Realizmi magjik është një zhaner letrar që është i bazuar në realitet, por në të cilin mund të ndodhin gjëra të mrekullueshme dhe magjike në çdo moment. Në një libër të García Márquez, gjaku i një njeriu të vdekur mund të rrjedhë nëpër rrugë të shumta dhe shkallët lart e poshtë të një shtëpie. Mund të ketë qilima fluturues dhe fantazma që plaken, dhe të gjitha ato do të ndjehen krejtësisht natyrale dhe reale.

Gjatë jetës së tij, García Márquez tha se ai shkroi realizëm magjik, sepse kështu ishte jeta në Amerikën Latine. “Në Meksikë, surrealizmi kalon nëpër rrugë,”– i tha ai Atlantikut në vitin 1973. “Surrealizmi vjen nga realiteti i Amerikës Latine.”

Disa shkrimtarë të ndikuar nga García Márquez, si Salman Rushdie, argumentojnë se realizmi magjik është një teknikë letrare posaçërisht postkoloniale dhe se funksionon deri në efektin e saj të plotë në bashkëveprimin me vendet që janë kolonizuar. Realizmi magjik i García Márquez, shkroi Rushdie në 1982, “shpreh një vetëdije të Botës së Tretë”.

Për García Márquez, ajo që e bëri realizmin magjik efektiv ishte bashkëveprimi midis dy gjysmave të tij: mënyra se si magjia rrjedh pa probleme në realitet, duke rritur efektin e të dyjave. Ai u ndikua nga mënyra se si gjyshja e tij i tregonte një histori.

Nuk e ndryshoi fare shprehjen e saj kur tregonte tregimet, dhe të gjithë ishin të befasuar. Në përpjekjet e mëparshme për të shkruar “Njëqind vjet vetmi”, Gabriel Garcia Marquez u shpreh se u përpoq ta shkruante historinë pa besuar në të, duke rrëfyer se zbuloi se ajo që duhet të bënte ishte të besonte tek vetja.

García Márquez: «Në gazetari vetëm një fakt që është i rremë çon dëm të gjithë punën. Në të kundërt, në fiction, një fakt i vetëm që është i vërtetë i jep legjitimitet tërë veprës. Ky është ndryshimi i vetëm dhe qëndron në angazhimin e shkrimtarit. Një novelist mund të bëjë gjithçka që dëshiron për aq kohë sa i bën njerëzit të besojnë në të ”.

(r.l/dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

kulture kulture ditelindja e gabriel garcía márquezit gabriel garcía márquez ditelindja e gabriel garcía márquezit gabriel garcía márquez

Sondazh

Poll

Art&Argëtim 6 Mars 2020, 09:51

Aktori Liam Neeson do të rikthehet me një film të ri, tashmë në ‘ndihmë’ të shqiptarëve. Tarik Saleh është duke e drejtuar dramën e luftës në Kongo bazuar në nj...

Art&Argëtim 6 Mars 2020, 09:27

“The Global Awards 2020” u zhvillua mbrëmjen e djeshme në Londër, në Apollo Hammersmith. Në një ceremoni të veçantë që mblodhi në sallë të gjithë yjet e ...

MË SHUMË